Ακόμα μια μαρτυρία για την έναρξη της επανάστασης και την Αγία Λαύρα…

Το έγγραφο είχε συνταχθεί στην Αθήνα στις 19 Αυγούστου 1850 και απευθυνόταν στη βασίλισσα. Συντάκτης του είναι ένας εκ των πρωταγωνιστών της επανάστασης και των Καλαβρύτων, ανώτερος αξιωματικός (Συνταγματάρχης, κατά τη νεώτερη κατάταξη αυτών στη στρατιωτική ιεραρχία).

Τι λέει, 30 χρόνια μετά την έναρξη της Επανάστασης; (οι υποσημειώσεις από εμένα)

«Μεγαλειοτάτη Άνασσα!/ Εν Αθήναις την 19 Αυγούστου/ 1850/ Ο υποφαινόμενος πιστός και αφοσιωμένος της Υ. Μ. υπήκοος και αξιωματικός, άμα ήχησεν η υπέρ της ανεξαρτησίας της Ελλάδος σάλπιγξ έλαβον τα όπλα κατά των Τυράννων αυτής και συνύψωσα και εγώ την της παλιγγενεσίας σημαίαν επί της Αγίας Λαύρας την 25 Μαρτίου 1821. Εκείθεν πορευθείς όπου η ανάγκη της πατρίδος απήτει».

Παραυρέθηκε λοιπόν στην Αγία Λαύρα. Πότε; στις 25 Μαρτίου 1821. Τι έγινε εκεί; Ανύψωση της σημαίας της παλιγγενεσίας… Αυτός τα λέει!

Δεν αναγράφω το όνομά του για ευνόητους λόγους…

Τα παραπάνω αναφέρονται στο Ιστορικό Λεξικό της Επαρχίας Καλαβρύτων.

Το χειρόγραφο είναι από τα Γ.Α.Κ.

Advertisement
Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Άλλη μία μαρτυρία για την έναρξη της επανάστασης στην επαρχία Καλαβρύτων.

Σε πιστοποιητικό με ημερομηνία 17 Ιανουαρίου 1844, των οπλαρχηγών Βασιλείου Πετιμεζά, Νικολάου Πετιμεζά και Δημητρίου Ν. Μπούκη, προς αγωνιστή του 1821, μεταξύ άλλων αναφέρονται και τα εξής:

«… ο εκ του χωρίου […]της επαρχίας Καλαβρύτων […] προ τρία έτη της Επαναστάσεως έλαβε τότε με τους δια την επανάστασιν Εταιριστάς, είτα αυτός πρώτος μετά του Χονδρογιάννη και άλλους εις θέσιν Χελωνοσπηλιάς, όριον του δήμου Κλειτορίας και Καλαβρύτων, ήχησεν το σημείο της μάχης υπέρ της ανεξαρτησίας του Ελληνικού λαού, κατά του διαβαίνοντος από Καλάβρυτα εις Τρίπολιν βοϊβόδα Ιμβραήμ Αγά κ.λ.π. Μετά ταύτα συμπαραλαβών υπό την οδηγίαν του τριανταπέντε συγχωριανούς του στρατιώτες ως ικανότατος αξιωματικός προκριτώτερος και ευκαταστότερος του χωριού του της εποχής…».

(Η έντονη γραφή είναι από εμένα)

Πηγή: (Ιστορικό λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Καλή χρονιά!

Χρόνια πολλά, αγαπητοί μου φίλοι και αναγνώστες αυτού εδώ του blog!

Εύχομαι υγεία! και ότι καλύτερο για την καθεμιά και τον καθένα σας και τις οικογένειές σας. Ευχές στους συμπατριώτες, στους Καλαβρυτινούς και στους Έλληνες και Ελληνογενείς σ’ όλο τον κόσμο!

Πρώτο αίτημα για το νέο έτος, να λήξει ο πόλεμος παντού. Δεύτερο αίτημα να χορτάσουν οι πεινασμένοι όλου του κόσμου. Τρίτο αίτημα να λείψουν οι ασθένειες. Τέταρτο αίτημα να μειωθεί η φτώχεια και η εξαθλίωση των ανθρώπων. Πέμπτο αίτημα, να μη χαθούν οι αξίες…..

Ας είμαστε αισιόδοξοι με την ελπίδα ότι το 2023 θα είναι καλύτερο από το 2022 που φεύγει.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

«Αν ο άνθρωπος έχει εξελιχθεί από μαϊμούδες και πιθήκους, τότε γιατί έχουμε ακόμα μαϊμούδες και πιθήκους;» (George Carlin[1]).

(Η Φωτογρ. είναι από το διαδίκτυο)

Υποτίθεται ότι εξελισσόμαστε. Είναι αυτό αλήθεια; και προς ποιά κατεύθυνση;

Ο George Carlin αναφέρεται προφανώς στη βιολογική εξέλιξη, την αλλαγή δηλαδή ζώντων οργανισμών προϊόντος του χρόνου.

Αυτή η βιολογική εξέλιξη, σε ότι αφορά το ανθρώπινο είδος, συνοδεύτηκε από την εξέλιξη του πολιτισμού, των ηθών και της κοινωνικής συμπεριφοράς αυτού (πολιτισμική εξέλιξη), αφού ο πολιτισμός (δηλ. το σύνολο των εννοιών: αξίες, θρησκεία, γλώσσα, νόμοι, ήθη και έθιμα, τεχνολογικά επιτεύγματα, κοινωνική συμπεριφορά κ. ά.) αναφέρεται και αφορά μόνο ή σχεδόν μόνο  το ανθρώπινο είδος.

…………………………………………………………………………………………

Χθες, πολύ πρωί, όπως και αμέτρητες άλλες φορές τα τελευταία 40 χρόνια που ζω σ’ αυτή την πόλη, κατέβηκα στο δρόμο και σκούπισα το πεζοδρόμιο και το μέρος του δρόμου προς την πλευρά του πεζοδρομίου μας. Αυτό μου πήρε πάνω από μία ώρα. Στην άκρη του δρόμου, λόγω του παρκαρίσματος, αλλά και της εγκατάλειψης, πέραν των σκουπιδιών που σωρεύονται, έχουν σχηματιστεί  μικρές λακκούβες οι οποίες γεμίζουν από διάφορα απόνερα, και σε συνάρτηση με φύλλα, σκουπίδια κ.λ. αν μείνουν, αρχίζουν να μυρίζουν.

Αν δεν σκούπιζα το δρόμο αυτόν, θα είχε γίνει μεγάλος και επικίνδυνος σκουπιδότοπος, αφού στα τόσα χρόνια που σας ανέφερα, ούτε κάποιος υπάλληλος του δήμου σκουπίζει, και μόνο 2-3 φορές πέρασε η «σκουπιδιάρα» του δήμου, και αυτό έγινε ελάχιστες ημέρες προ των εκλογών…

Αφού σκούπισα το μέρος όλο και πήγα στον κάδο περί του 3 κουβάδες σκουπίδια, έλλειψα για μία περίπου ώρα. Επιστρέφοντας είδα, στην ήδη σκουπισμένη και καθαρή άκρη του δρόμου, πεταμένο ένα μικρό «μπόγο», επιμελώς τυλιγμένο, που έκανε «μπάμ» από μακριά.

Κάποιος ή κάποια, ξεφορτώθηκε στο δρόμο, εκεί ακριβώς που για λίγο πάρκαρε το όχημά του (της), κάτω ακριβώς από την πόρτα του αμαξιού, αυτό το προϊόν της προηγηθείσης «αλλαγής» του τέκνου της ή της δικής της «προσωπικής» ικανοποίησης. Οι κάδοι των σκουπιδιών είναι περί τα 10 μέτρα απόσταση, και μάλιστα στην ίδια πλευρά του δρόμου. Όμως ο εύκολος τρόπος, αυτός που το περιβάλλον τον (την) δίδαξε, ως και η ανάλογη παιδεία του (της) ωδήγησαν, σ’ αυτή την ενέργεια.

Έτσι ως γελοίος και γραφικός, αναγκάστηκα να καθαρίσω πάλι το χώρο.

 Πριν χρόνια, όταν η περίφραξη του οικοπέδου ήταν με πλέγμα, αυτά, καθώς και σακούλες με διάφορα σκουπίδια τα κρεμούσαν στο πλέγμα της περίφραξης. Θέαμα φοβερό για πολιτισμένα (υποτίθεται) όντα.

Προ ημερών, παρακολούθησα από το μπαλκόνι που καθόμουν το εξής θέαμα: Πάρκαρε ένας γύφτος (εγώ έτσι τους ξέρω και τους λέω – χωρίς ίχνος ρατσισμού – και όχι «ρομά») το όχημά του και πήγε στο απέναντι μέρος του δρόμου για δουλειά του. Πίσω η συμβία του φρόντισε και άδειασε κάτω ακριβώς από την πόρτα της ό, τι σκουπίδι υπήρχε μέσα στο αμάξι. Φεύγοντας τα άφησε όλα στο δρόμο.

Κατέβηκα πάλι (όπως και πολλές άλλες φορές) και ως γελοίος και γραφικός, αναγκάστηκα να καθαρίσω το δρόμο.

Άλλες φορές βλέπω κουτιά μπύρας αφημένα στο πεζοδρόμιο ή σε κάποιο πρεβάζι μάντρας. Αυτά, απ’ ότι έχω διαπιστώσει, τα αφήνουν οι πολύ «άντρες», βορειοδυτικοί μετανάστες στη χώρα μας, που πίνουν τη μπύρα αλλά τους είναι δύσκολο να πετάξουν λίγα μέτρα παραπέρα το άδειο κουτί.

Πριν αρκετό καιρό, είδα κάποιον να έχει παρκάρει στο δρόμο αυτόν, να τρώει το «τυλιχτό» σουβλάκι και στη συνέχεια, αφού σκουπίστηκε και με επιμέλεια τύλιξε όλα τα χαρτιά, τα άφησε κοιτάζοντας ερευνητικά γύρω του, να γλιστρήσουν κάτω από την πόρτα του οχήματός του, στο δρόμο…

Αγαπητοί φίλοι,

Στα χρόνια που ήμουν μαθητής στο δημοτικό περί το 1956-1962, στα σχολεία, μεταξύ άλλων πολλών επιγραφών, υπήρχε και η εξής: «Το νερό και το σαπούνι είναι πολιτισμός».

Πρέπει να ξανά-αναρτηθεί!

Ομοίως ο νόμος που απαγορεύει τη ρίψη σκουπιδιών στο δρόμο, πρέπει να εφαρμοσθεί!

Εδώ θα ήθελα να προσθέσω το εξής: Αν κάποιος έχει πάρει διαζύγιο με τις έννοιες της καθαριότητας και της υγιεινής, στην προσωπική του ζωή, δεν μπορεί να έχει αναλάβει ανάλογες αρμοδιότητες που αφορούν το κοινωνικό σύνολο.

Δυστυχώς η θεωρητική εξέλιξη του πολιτισμού στον τόπο μας δεν συνοδεύεται και από ανάλογη πρακτική…

Αυτά και άλλα πολλά, οδηγούν στη σκέψη ότι οι ανθρώπινες μαϊμούδες και οι πιθηκίζοντες άνθρωποι όχι μόνο δεν θα εναρμονιστούν ποτέ με την πολιτισμική εξέλιξη, αλλά θα είναι η τροχοπέδη για την εξέλιξη των λοιπών  ανθρώπων και κοινωνιών.

Υ. Γ.

1. Ελπίζω να έγινε κατανοητή η συσχέτιση του τίτλου με το περιεχόμενο, ο λόγος δηλαδή που ανέφερα τα παραπάνω.

2. Ζητώ συγνώμη γιατί παραβίασα το σκοπό του blog αυτού, που είναι αμιγώς η παράθεση ιστορικών γεγονότων, προσώπων κ.λ.

—————————————————-


[1] Ο Τζορτζ Ντένις Πάτρικ Κάρλιν: Αμερικανός κωμικός, ηθοποιός, κοινωνικός κριτικός και συγγραφέας. Έχει χαρακτηριστεί ως «ο πρύτανης των κωμικών της αντικουλτούρας».

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

6η Δεκεμβρίου (του αγίου Νικολάου)…

Πηγή: Συναξαριστής Νικοδήμου Αγιορείτου (τ. Α΄) – Αθήνα 1868.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Σήμερα «είναι του αγίου Σάββα».

————————————————————

———————————————————————

(Πηγή: Συναξαριστής Νικοδήμου Αγιορείτου, τ. Α΄ Αθήνα 1868).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Της αγίας Βαρβάρας σήμερα…

Σημείωση: Το χειρόγραφο αυτό κείμενο προέρχεται από το «Συναξαριστή…» του Νικοδήμου Αγιορείτου (τ. Α΄, έκδοση Βενετία 1819).

Πλέον αναλυτικά περί της αγίας αυτής βλ. στο «Μέγα Συναξαριστή» του Κων/νου Χ. Δουκάκη, 12 τόμο.

Στην πρώτη σελίδα του βιβλίου αυτού – του Νικοδήμου -, αναφέρεται χειρογράφως ότι το βιβλίο κατείχε ο εκ Σκεπαστού (Βυσωκά Καλαβρύτων;) Αρχιμανδρίτης Μάξιμος, για τον οποίο δεν γνωρίζω άλλα στοιχεία.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ηρωΐδες της Ελληνικής Επανάστασης…

Η Ελένη Αναϋπόνυμφη (ή Αναειπόνυμφη – νύφη του Αναΐπη).

Τον Αύγουστο του 1826 ο Ιμπραΐμ είχε αναχωρήσει από τη Σπάρτη και βρέθηκε στα Βαρδουνοχώρια. Οι κάτοικοι προ του κινδύνου κρύφτηκαν στα βουνά της Ανατολικής Μάνης και κυρίως στο χωριό Πολυάραβο, που ήταν σε οχυρή θέση ώστε, οχυρωθέντες εκεί, να αμυνθούν κατά του Ιμπραΐμ. Στις 26 του ιδίου μηνός έγινε επίθεση των Τούρκων στον Πολυάραβο, αλλά απεκρούσθησαν όπως και την επόμενη και μεθεπομένη ημέρα 28 Αυγούστου, όταν αναγκάσθηκαν να υποχωρήσουν εκτάκτως. Μεγάλη η προσφορά των Ελληνίδων οι οποίες κυνήγησαν τους Τούρκους με τα δρεπάνια και αυτοί στον πανικό τους εγκατέλειψαν τα όπλα τους…

Εκεί είχε φθάσει και η Κωνσταντία Ζαχαριά επικεφαλής 250 παλληκαριών και λίγων Λακεδαιμονίων γυναικών.

Πηγή: Το βιβλίο της Σωτηρίας Ι. Αλιμπέρτη «Αι ηρωΐδες της Ελληνικής επαναστάσεως», Αθήναι 1933, σ. 365.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

«Αγαθά στοιχειά». Συλλογή διηγημάτων της κ. Παναγιώτας Π. Λάμπρη.

Πριν λίγες ημέρες, έλαβα από την κα Παναγιώτα Π. Λάμπρη[1] την ηλεκτρονική έκδοση του βιβλίου της με τίτλο «Αγαθά στοιχειά/ Διηγήματα» (Πάτρα 2022, https://issuu.com/panagiotalampri/docs/_-_4edc698a5c8dac) και την ευχαριστώ πολύ για την τιμή στο πρόσωπό μου.

Το βιβλίο αυτό το οποίο, αφιερώνεται στην αείμνηστη μητέρα της συγγραφέως,  αποτελείται από 174 σελίδες, είναι μία συλλογή από δεκατέσσερα διηγήματα, καθένα των οποίων αναφέρεται σε μια γυναίκα: την Αλεξάνδρα, την Αναστασία, τη Βάγγιω, τη Βασιλική, την Ευανθία, τη Θανάσω, την Κωνστάντω, τη Λάμπρω, τη Λένη, τη Μαριάννα, την Όλγα, την Πανάγιω, τη Φανή και  τη Χρύσω. Κάθε διήγημα φέρει σαν τίτλο το όνομα μιας εξ’ αυτών. Κάθε μία δε εξ’ αυτών των γυναικών αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο της οικογένειας που αυτή δημιούργησε αλλά και μία σημαντική και ξεχωριστή μορφή της κοινωνίας. Είναι η γυναίκα σύζυγος, κόρη , μάνα, γιαγιά, είναι η γυναίκα αγρότισσα, η γυναίκα του μόχθου, της προσφοράς, η γυναίκα η άξια που, μέσα από πολλές δυσκολίες κυρίως τα περασμένα χρόνια αλλά και σήμερα ίσως περισσότερο, κράτησε ψηλά το γόητρό της, έμεινε πιστή στο καθήκον της, στον άνδρα της, στην οικογένειά της και ανάθρεψε τα παιδιά της.

Αυτές τις ευαίσθητες αλλά και σκληρές γυναίκες εξυμνεί η κα Λάμπρη, αλλά πως; Συνθέτοντας τις προσωπικότητές τους με έναν ιδιαίτερα ευχάριστο, κομψό, γλαφυρό αλλά και «κοφτό» τρόπο που σε φέρνει πρόσωπο με πρόσωπο με κάθε μία εξ’ αυτών, ζωγραφίζοντας με καθαρά και έντονα χρώματα το περιβάλλον τους, μεταφέροντας τις τοπικές συνήθειες, τα τοπικά ήθη και έθιμα, τη σκληρή ζωή στην ύπαιθρο. Περιγράφοντας τους χαρακτήρες τους, τα βιώματά τους, την ψυχική τους διάθεση, την ανάγκη τους να μιλήσουν σε κάποιον, δηλαδή στον αναγνώστη. Πετυχαίνει να σε φέρει χρόνια πίσω, τότε που η ζωή ήταν διαφορετική, φτωχική, δύσκολη αλλά και ευχάριστη.

Διάβασα αυτά τα διηγήματα. Καθένα εξ’ αυτών μου θύμισε κάτι από το παρελθόν, είχε κάτι να μου πει και μου άφησε μια γλυκόπικρη γεύση από τη ζωή στην επαρχία σε αντιστοιχία με τη μετέπειτα ζωή στο πολύβουο άστυ. Κάθε μία από αυτές τις γυναίκες είναι μια ξεχωριστή και ιδιαίτερη ιστορία και ένα παράδειγμα για το «πως δένεται το ατσάλι» διαχρονικά.

Το πόνημα συνοδεύεται από «Γλωσσάρι» και από φωτογραφίες κυρίως αυτών των γυναικών και άλλων.

Αναφέρεται επίσης ότι το διήγημα «Η Βάγγιω» (σελ. 39) έλαβε το Ειδικό βραβείο «Αλέκος Κοντόπουλος» στον 1ο Λογοτεχνικό Διαγωνισμό της Βιβλιοθήκης της Αγίας Παρασκευής Αττικής (2021).

Μέσω της «πλατφόρμας “ISSUU” που έχει εκδοθεί το βιβλίο «Αγαθά στοιχειά», μαθαίνουμε ότι έχουν εκδοθεί εκεί και τα εξής έργα της κ. Λάμπρη: «Στιγμές» (ποιητ. Συλλογή – 2022), «Ψηφίδες» (ποιητ. Συλλογή – 2021), «Σε δρόμους του Νεπάλ» (ταξιδιωτ. Εντυπώσεις – 2020), «Ροές» (ποιητ. Συλλογή – 2020), Σταθμοί στον Χρόνο (ποιητ. Συλλογή – 2019), «Λιανοτράγουδα» (ποιητ. Συλλογή – 2019).  Επίσης διαβάζω ότι: Το 2006 εξέδωσε τη λαογραφική μελέτη «Ροδαυγή – Το Ρόδο της Αυγής», το 2009 τη συλλογή διηγημάτων «Το χάσικο ψωμί», το 2011 τη μελέτη «Κ. Α. Διαμάντης, ο Ιστορητής», το 2014 την ποιητική συλλογή «Ἐν ὀδύναις», το 2015 τη μελέτη «Η Μνήμη της Γεύσης – Αρχέγονων Ηπειρωτικών Εδεσμάτων Συναγωγή», το 2016, σε β’ έκδοση, το βιβλίο της «Ροδαυγή – Το Ρόδο της Αυγής», το 2017 τις ταξιδιωτικές εντυπώσεις «Σε δρόμους της Κίνας», το 2018 την ποιητική συλλογή «Χαρμολῦπες» κ. ά.

Καλή πορεία στο πόνημά σας κα Λάμπρη!

Και σε άλλα ανώτερα!

—————————————————————————————————-


[1] Η κα Παναγιώτα Π. Λάμπρη γεννήθηκε στη Ροδαυγή Άρτας. Είναι απόφοιτος της Φιλοσοφικής σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσ/κης και υπηρέτησε στη Δ/βάθμια Εκ/ση. Αρθρογραφεί, δημοσιεύει βιβλιοπαρουσιάσεις, διηγήματα, μελέτες και ταξιδιωτικά κείμενα κι έχει βραβευτεί σε λογοτεχνικούς διαγωνισμούς….

Θ. Τζώρτζης.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

«Ο διάλογος εθνικής αυτογνωσίας και ο εορτασμός του 1821 – Δοκίμιο επί της ουσίας και της διαδικασίας», του κ. Κώστα Τζαναβάρα.

Πριν μερικές ημέρες πήρα από τον αγαπητό διαδικτυακό φίλο κο Κώστα Τζαναβάρα, σε μορφή pdf, το αποτελούμενο από 24 σελίδες «Δοκίμιο για την Ελληνική αναγέννηση» με τίτλο «Ο διάλογος εθνικής αυτογνωσίας και ο εορτασμός του 1821 – Δοκίμιο επί της ουσίας και της διαδικασίας» Ιούλιος του 2020, και τον ευχαριστώ για την τιμή που μου έκανε να μου στείλει αυτό το πόνημά του.

Ο κος Κώστας Τζαναβάρας, όπως και από την πρώτη σελίδα του δοκιμίου φαίνεται, δηλώνει «Α.Τ.Μ.-Ε.Μ.Π./ σύμβουλος μηχανικός-συγγραφέας ελεύθερος σκοπευτής πολιτικός» και διαμένει στην Κορινθία.

Διάβασα με προσοχή αυτό το δοκίμιο. Δεν είμαι κριτικός βιβλίων, ούτε πολιτικός.

Η γεύση που μου έμεινε είναι η προσπάθεια του συγγραφέα να αφυπνίσει όσους είτε έχουν επαναπαυθεί στις δάφνες των προγόνων μας, είτε μένουν αδρανείς λόγω αδιαφορίας.

Επικαλείται την ιστορία και το παρελθόν της χώρας, αναδεικνύει μειονεκτήματα της φυλής μας και κάνει συγκρίσεις μεταξύ ελληνικού και ρωμαϊκού πολιτισμού, προτείνει μεθόδους δημοσίου διαλόγου και «στρατηγική απεγκλωβισμού». Εξάγει συμπεράσματα.

Αυτά σε συνάφεια με τον εορτασμό των 200 χρόνων από την έναρξη της επανάστασης του 1821.

Στις διαπιστώσεις του συμφωνώ σε μεγάλο ποσοστό… Πιστεύω όμως ότι για να γίνει πράξη η θεωρία πρέπει να καλυφθεί ένα μεγάλο κενό που υπάρχει μεταξύ τους, το οποίο στην περίπτωση της πατρίδας μας είναι όχι μόνο μεγάλο αλλά και πολύ δύσκολα μπορεί να καλυφθεί.

Επειδή ο συγγραφέας δηλώνει «πολιτικός», και «Πολιτική είναι η ικανότητα να παρουσιάζεις σήμερα τι θα γίνει αύριο και να εξηγείς αύριο γιατί δεν έγινε» (Τσώρτσιλ), του εύχομαι να γίνει το όραμά του πραγματικότητα και οι προσπάθειές του να «πιάσουν τόπο». Θα είναι ένα σημαντικό βήμα εμπρός για την πορεία της χώρας μας στο μέλλον… Καλή τύχη αγαπητέ κε Τζαναβάρα!

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Άλλη μία αναφορά για την «πρώτη φωνή του πολέμου» που «εξερράγη στα Καλάβρυτα».

Στις 26 Δεκεμβρίου 1843, 22 χρόνια μετά την έναρξη της επανάστασης του 1821, οι οπλαρχηγοί Κανέλλος Δεληγιάννης, Δημ. Μελετόπουλος, Β. Πετιμεζάς, Ν. Πετιμεζάς και Δ. Πλαπούτας, στην Αθήνα,  έδωσαν ένα πιστοποιητικό σε δύο μοναχούς του Μ. Σπηλαίου, στο οποίο μεταξύ άλλων, αναφέρουν: «… ότε μάλιστα η πρώτη φωνή του πολέμου εξερράγη εις Καλάβρυτα οι ρηθέντες […] παρευρέθησαν επικεφαλής επέκεινα των πεντήκοντα στρατιωτών έκαστος, ακολουθούντες τούτο μέχρι της καταπαύσεως του πολέμου…».

Όπως διαπιστώνετε από τα τμήματα του εγγράφου τα οποία παραθέτω, τα γράμματα έχουν γίνει αχνά γιατί γράφτηκαν πριν πολλά χρόνια, είναι όμως ευδιάκριτα και ικανά να συμβάλλουν στην αλήθεια, αρκεί να τους δώσουμε την πρέπουσα προσοχή.

Εκ των επιφανών αξιωματικών οίτινες υπέγραψαν αυτό το πιστοποιητικό, οι Πετιμεζαίοι ήσαν Καλαβρυτινοί (Σουδενιώτες) και ο Μελετόπουλος Αιγιώτης. Ο Πλαπούτας όμως και ο Δεληγιάννης δεν ήσαν Καλαβρυτινοί (ο μεν Πλαπούτας ήταν από το Παλούμπα της Λιοδώρας, με μεγάλη πολεμική δραστηριότητα στην  επαρχία Καλαβρύτων, ο δε Δεληγιάννης από Τα Λαγκάδια Γορτυνίας). Είχαν άραγε λόγο να αναφέρουν ψευδώς ότι η πρώτη φωνή του πολέμου εξερράγη εις Καλάβρυτα; Όπως δε, διακρίνω από τη θέση των υπογραφών, το έγγραφο αρχικά έχει υπογραφεί από τους Δεληγιάννη και Μελετόπουλο και στη συνέχεια (επικουρικά;) από τους Πετιμεζαίους και τον Πλαπούτα.

«…η πρώτη φωνή του πολέμου εξερράγη εις Καλάβρυτα…». Αυτά αναφέρουν και μάλιστα σε σχετικά «κοντινό» χρόνο μετά την έναρξη της επανάστασης. Η Ένδειξη αυτή είναι γραπτή, είναι σοβαρή και ουδεμία επιδέχεται αμφισβήτηση.

Τα πλήρη στοιχεία των αγωνιστών παρατίθενται στο «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων» και επί πλέον στο λ. όπου τα αποδεικτικά στοιχεία για την έναρξη της επανάστασης στην επαρχία Καλαβρύτων.

Πηγή: Τα έγγραφα προέρχονται από τα Γ.Α.Κ.

Σημ.: Το κείμενο υπόκειται στους περιορισμούς της νομοθεσίας περί πνευματικής ιδιοκτησίας.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Αγωνιστές του 1821 από το Ίσαρι (Ίσωμα) Πατρών.

  1. Πολυδωρόπουλος Χρήστος.

Σε αίτησή του προς τον Δήμαρχο Φαραίων που συντάχθηκε στη Χαλανδρίτσα, με ημερομηνία 15 Μαΐου 1839, ανέφερε τα εξής:

«…. Ο υποφαινόμενος Χρήστος Πολυδωρόπουλος ετών 34 γέννημα Π. Πατρών και κάτοικος του χωρίου Ίσαρι του δήμου Φαραίων της επαρχίας Αχαΐας αναφέρομαι προς την νομαρχίαν ταύτην ότι κατά το 1835 έτος καθυπέβαλα προς την επί των αριστείων επιτροπήν πιστοποιητικά έγγραφα των προς την πατρίδα στρατιωτικών εκδουλεύσεών μου υπό του οπλαρχηγού κυρίου Θάνου Κουμανιώτου και επειδή εισέτι δεν έλαβον το ανήκον αριστείον με το οποίον η Α. Μ. ηυδόκησε να τιμήση τους συτρατιωτικούς του αγώνος, δια τούτο παρακαλείσθε κύριε Δήμαρχε, να ευαρστηθής να διευθλυνης την παρούσαν μου όπου δει σημειώνων[;] και την από 1-13 Μαρτίου 1839 κοινοποίησιν της Γραμματείας των Στρατιωτικών δια να μοι σταλθή το υστερούμενον αριστείον. Εν Χαλανδρίτση την 15 Μαΐου 1839, ο ευπειθέστατος Χρίστος Πολυδωρόπουλος».

Στη συνέχεια ο δήμαρχος σημειώνει: «επικυρούται το γνήσιο της υπογραφής…» και: «Του αναφερομένου η σταθερά διαμονή είναι το χωρίον Ίσαρι του δήμου Φαρών της διοικήσεως Αχαΐας, δεν φέρει ουδείς άλλος το όνομα και επώνυμό του, έχει την ηλικία των 34 ετών, δεν διώκεται αφ’ όσα αναφέρει το άρ. 22 του ποιν. Νόμου, χαίρει άκραν υπόληψιν, και της καλής διαγωγής του».

Εις το περιθώριο της αίτησης αναφέρεται σημείωση της αρμοδίας επιτροπής, ότι δικαιούται Σιδηρούν αριστείο και ότι διαμέενι στο ίσαρι Πατρών.

2. Καραμπαστέλας Γεώργιος.

Σε αίτησή του που συντάχθηκε στη Χαλανδρίτσα στις 16 Δεκεμβρίου 1841 και απευθυνόταν στον δήμαρχο Φαρών, αναφέρει ότι ήτο γεωργός, 50 ετών κάτοικος Ίσαρι Φαρών, ότι ήτο αγράμματος και αντί αυτού υπέγραψε την αίτηση ο Ζήσιμος Στεφανόπουλος. Στο τέλος της αίτησης, στις 21 του μηνός, βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλος, ότι ο αιτών ήτο αμέμπτου διαγωγής, δεν εκατηγορείτο για κάποιο αδίκημα και δεν έφερε άλλος στο δήμο αυτό το ίδιο ονοματεπώνυμο. Συνημμένα υπέβαλλε το παρακάτω πιστοποιητικό.

Σε πιστοποιητικό, το οποίο συντάχθηκε στην Πάτρα το 1841, αναφέρονται τα εξής: «Πιστοποιούμεν οι υποφαινόμενοι ότι ο κύριος Γεώργιος Καραμπαστέλας κάτοικος του χωρίου Ίσαρι του δήμου Φαρών της διοικήσεως Αχαΐας, άμα άρχισε ο ιερός υπέρ πατρίδος αγών έλαβε τα όπλα και εκινήθη κατά των εχθρών υπό την οδηγίαν μας παρευρεθείς εις διαφόρους μάχας και ιδίως α) εις την μάχην των Πατρών, β) εις την μάχην του Δερβενακίου, γ) εις την μάχην της Τριπόλεως και Ακράτας καθώς και εις διαφόρους άλλας μάχας προθύμως αγωνιζόμενος και γενναίως φερόμενος ο παρευρισκόμενος όπου η χρεία της πατρίδος ήθελε το καλέσει. Διό κατ’ αίτησίν του του επαφήνωμεν το παρόν ίνα του χρησιμέυση όπου ανήκει. Εν Πάτραις τη 10 Δεκεμβρίου 1841. Δημήτριος Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης. Αγγελής Σακέτος λοχαγός, Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός». Στη συνέχεια, την ίδια ημέρα, υπάρχει επικύρωση της γνησιότητας των παραπάνω υπογραφών από τον δήμαρχο Φαρών Σπηλιοτόπουλο.

3. Παπαδημητρακόπουλος Κωνσταντίνος.

Σε πιστοποιητικό, το οποίο συντάχθηκε στην Πάτρα το 1841, αναφέρονται τα εξής:

«Πιστοποιούμεν οι υποφαινόμενοι ότι ο κύριος Κωνσταντίνος Παπαδημητρακόπουλος κάτοικος του χωρίου Ίσαρι του δήμου Φαρών της διοικήσεως Αχαΐας, άμα άρχισε ο ιερός υπέρ πατρίδος αγών έλαβε τα όπλα και εκινήθη κατά των εχθρών υπό την οδηγίαν μας παρευρεθείς εις διαφόρους μάχας και ιδίως α) εις την μάχην των Πατρών, β) εις την μάχην του Δερβενακίου, γ) εις την μάχην της Τριπόλεως και Ακράτας καθώς και εις διαφόρους άλλας μάχας προθύμως αγωνιζόμενος και γενναίως φερόμενος και παρευρισκόμενος όπου η χρεία της πατρίδος ήθελε το καλέσει. Διό κατ’ αίτησίν του του επαφήνωμεν το παρόν ίνα του χρησιμεύση όπου ανήκει. Εν Πάτραις τη 10 Δεκεμβρίου 1841. Δημήτριος Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης. Αγγελής Σακέτος λοχαγός, Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός».

Στη συνέχεια, την ίδια ημέρα, υπάρχει επικύρωση της γνησιότητας των παραπάνω υπογραφών από τον δήμαρχο Φαρών Α. Σπηλιοτόπουλο.

Πηγή: Γ.Α.Κ.

(Σημείωση: Όσα παραπάνω αναφέρθηκαν, υπόκεινται στους περιορισμούς της περί πνευματικών δικαιωμάτων νομοθεσίας.)

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Χρονόπουλος Κώστας, αγωνιστής του 1821 από του Λαλικώστα.

Χρονόπουλος Κώστας από Λαλικώστα.

Σε αίτησή του προς τον δήμαρχο Φαραίων, με ημερομηνία: Χαλανδρίτσα 14 Δεκεμβρίου 1841, αναφέρει ότι είχε γεννηθεί και κατοικούσε στο Λαλικώστα , ότι ήταν 37 ετών και γεωργός στο επάγγελμα.

Συνημμένο της αίτησης είχε πιστοποιητικό στο οποίο βεβαιώνονταν οι μάχες στις οποίες είχε λάβει μέρος. Ζητούσε να διαβιβαστούν αυτά τα έγγραφα αρμοδίως για να «αξιωθή του στρατιωτικού εθνοσήμου». Την αίτησή του αυτή, αντ’ αυτού, την υπογράφει ο Κ(;) Εμμανουήλ.

Στο περιθώριο της αίτησης βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαρών Σπηλιωτόπουλος, στις 20 Δεκεμβρίου 1841, ότι «όνομα και επώνυμο του αναφερομένου δεν φέρει ουδείς άλλος εις τον δήμον τούτον, κανενός είδους επί πλημμελήματι κατηγορία δεν προσβάλλει την υπόληψίν του. Βεβαιούμεν ότι η διαγωγή του είναι ήσυχος και άμεμπτος, ευπειθής δε εις την στρατιωτικήν του υπηρεσίαν…».

Το πιστοποιητικό έχει ως εξής:

«Πιστοποιούμεν οι υπογεγραμμένοι ότι ο κύριος Κώστας Χρονόπουλος ετών 37 γεννηθείς και κατοικών εις Λαλικώστα του δήμου Φαραίων απ’ αρχής του υπέρ ελευθερίας της πατρίδος αγώνος υπηρέτησε την πατρίδα στρατιωτικώς παρευρεθείς εις διαφόρους Μάχας υπό την οδηγίαν των υποφαινομένων και άλλων οπλαρχηγών εις τας περί των Πατρών και Ρίου κατά καιρόν πολιορκίας, εις Κόρινθον, Ακράταν, Νταβιάν, Άγιον Ιωάννην και Καυκαριάν, δείξας ικανήν ανδρείαν, ευτολμίαν και ευπείθειαν εις τας διαταγάς των ανωτέρων του. Πιστοποιούμεν ταύτα  όθεν κατ’ αίτησίν του. Εν Χαλανδρίτζα την 12 10 βρίου 1841./ Δημήτριος Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης./ Αγγελής Σακέτος λοχαγός./ Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός».

Στη συνέχεια ο δήμαρχος Φαρών στις 20 Δεκεμβρίου 1841, εκ Χαλανδρίτσης, βεβαιώνει το γνήσιο των υπγραφών των παραπάνω οπλαρχηγών.

Ο Κώστας Χρονόπουλος, όπως και σε δύο άλλες αναρτήσεις στο παρόν blog αναφέρω (28.7.2013 και 15.11.2018) ήταν στρατιώτης του Μπενιζέλου Ρούφου και του απενεμήθη το «Σιδηρούν» αριστείο.

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένας Σκοταναίος (Κοκοβίτης) εξυμνεί ποιητικά το χωριό του…

Είχα την τιμή να συναντήσω, την πρόεδρο του Συλλόγου Σκοταναίων κα Χρονοπούλου και τον κο Σατολιά, μέλος του Δ.Σ. αυτού, οι οποίοι μου ενεχείρησαν ένα βιβλιαράκι με ποιήματα κυρίως, του Σκοταναίου Νικολάου Σατολιά.

Στη συνέχεια παραθέτω τον πρόλογο αυτού καθώς και ενδεικτικά ποιήματά του, ως επίσης και ένα σημείωμά του στο οποίο αποτυπώνει τις γειτονιές των Σκοταναίων και εκφράζει τη μελαγχολία του για την ερήμωσή τους.

Ο Νίκος Σατολιάς, από την Κόκοβα, στο βιβλίο του «Το χωριό μας» από την ποιητική συλλογή «Ξεχασμένη άνοιξη», (αυτοέκδοση, 2022;), εκτός από τα ποιήματα τα οποία έχει καταγράψει, και στα οποία αποτυπώνει με ποιητική ευαισθησία και λυρισμό, την αγάπη για το χωριό του και τη νοσταλγία της επιστροφής σ’ αυτό – αλλά και στα άλλα χωριά -, παραθέτει, μεταξύ άλλων, και το εξής κείμενο:

«Οι γειτονιές του κόσμου.

Έγινα μοναχικός περιπατητής στους μαχαλάδες του χωριού μου, ξεκινώντας από τις απάνω Αχλάδες, εκεί στα γνώριμα μονοπάτια. Εδώ θα ήθελα να ανοίξω μια παρένθεση, τα ονόματα κάθε οικογένειας θα τα γράψω με το παρατσούκλι τους, όπως τότε, έτσι να μην ξεχνούμε τις ρίζες μας και τις παραδόσεις μας.

Ανηφόρισα λοιπόν σιγά σιγά στους Κατσουφαίους, στο πατρικό μου σπίτι, στάθηκα για λίγο ακουμπισμένος στη μάντρα, παρέα με τις μνήμες και τις θύμησες του παρελθόντος. Πήρα μια βαθιά ανάσα και κατηφόρισα προς τους Παλιβαίους, στους Ζουρλαγκαίους, πέρασα απέναντι στα Χρονέικα και στου μπάρμπα Ανδρέα του Ζήκου … παντού ερημιά. Λύπη και στενοχώρια πλημμυρίζουν την ψυχή μου για την απουσία τόσων ανθρώπων.

Συνέχισα πιο πέρα, προς τους Μπολοτσαίους, σφραγισμένες πόρτες και παράθυρα, λες και δεν περιμένουν κανέναν. Σκεπτικός και απογοητευμένος γύρισα προς το χωριό και σταμάτησα λίγο στις Ρεβέκκας, εκεί κοντά στο βράχο, σύμβολο μιας θλιβερής και πονεμένης ιστορίας.

Άφησα τις δυσάρεστες σκέψεις πίσω μου και ανηφόρισα προς την επάνω βρύση. Κάθισα λίγο να ξανασάνω και συνέχισα προς το σχολείο. Εκεί έγινα πάλι ο μικρός με το ταγαράκι στον ώμο, τα τρύπια παπούτσια και το μπαλωμένο κοντό παντελονάκι. Έπαιξα, έκλαψα όπως τότε και ξεκινώ το σεργιάνι σε μια άλλη γειτονιά, εκεί στους Κοκορελαίους, στου Τσάλα, στου Χρόνη, στου Ασημακόπουλου, Ρηγαίους, Καφαραίους. Το μόνο που έβλεπα γκρεμισμένους τοίχους, γκρεμισμένους φούρνους, κήπους και αυλές γεμάτα αγριόχορτα που σκέπαζαν πόρτες και παράθυρα. Απελπισία, πίκρα και ερωτηματικά … γιατί κατάντησαν έτσι οι γειτονιές μας, πως έφυγαν τόσοι άνθρωποι.

Μιλώντας με τον εαυτό μου κατηφόρισα προς τους Ντρουγουταίους, Ντουμαίους πέρα στης Μιχαλιάς, στου Ντάνισκα, στου Μυλωνά, στου Βάγια, στης Πανωραίας, στου Στασινόπουλου. Όλη η διαδρομή μία απόλυτη ερημιά, μια σιωπή που σε πληγώνει και δεν σου αφήνει περιθώρια να ελπίζεις σε κάτι. Βγήκα προς την αγορά, ήθελα να πιω έναν καφέ και να ξαποστάσω για λίγο, αλλά τα καφενεία ήταν κλειστά … κάθισα για λίγο στη μάντρα της αγοράς, αγναντεύοντας τον τόπο. Μετά από λίγη ξεκούραση αναχωρώ για άλλες γειτονιές, ξεκινώντας από τους Μπουζιοταίους του Καυρήκα, Τσιμπιρδοναίους, Πυλαταίους, του Παρασκευά, του Δήμου, του Νιόνιου, του Καραγιάννη, του Αντωνόγιαννη, του Σιώπα, του Σφιρή, όλα κλειστά, όλα ερειπωμένα.

Συνεχίζω προς τα κάτω του Αίδόνη, του Σωτήρη, του Λάππα, του Μπέκου, του Πέτρου, τα Παυλέικα, Φουντοuκλαίους, του Καγιά, στου Νταφαλιά, στου Τσαϊπά, στου Μερκοκώστα, πέρασα στου Κυριακόπουλου, στου Κούνα, στου Λάγιου. Ανέβηκα προς τους Μουγκολιαίους, Γκολφιναίους, Νιαουραίους, Πλαστηραίους, τους Δεληγιανναίους. Παντού ίδια εικόνα … περπάτησα σε σοκάκια, σε ρούγες και γειτονιές, σε στράτες που κάποτε ήταν γεμάτες κόσμο. Τώρα δε βλέπω τίποτα που να μου θυμίζει αυτά τα χρόνια.

Παντού βασιλεύει απόλυτη σιωπή και ερημιά. Πόρτες και παράθυρα όλα κλειστά και άλλα τσακισμένα από τον χρόνο. Ραγισμένοι τοίχοι, αυλόπορτες μισάνοιχτες με σκουριασμένα ζεμπερέκια θαμμένα στο χώμα.

Κοιτάζω με παράπονο τα χαγιάτια μήπως και δω την κυράκα όπως τον παλιό καιρό, να κρεμάει το ρόδι, το κυδώνι, το σταφύλι στο τούλι. Μήπως τη δω να σκουπίζει με το σάρωμα την αυλή και να ποτίζει το αδύνατο γεράνι στην γλάστρα, μήπως την δω με την ρόκα της να ξαίνει το μαλλί ακουμπισμένη σε κάποιον τοίχο στο προσήλιο. Μάταια όμως, παντού σιγή, απόγνωση, ερήμωση. Περπατώ και μιλώ μόνος μου και συμφωνώ πως ο χρόνος πάντα κερδίζει.

Όλοι αυτοί οι άνθρωποι έφυγαν, αφήνοντας πίσω τους τ’ αρχοντικά τους, τα πλούτη τους, τη γη τους. Πήγαν σ’ έναν άλλο κόσμο, πέρασαν από την πόρτα που δεν κλείνει ποτέ, εκεί στο σταυροδρόμι προς την αιωνιότητα. Δεν τους περιμένουμε, ίσως μας περιμένουν αυτοί. Θα έχουν παλιές και ωραίες ιστορίες για να μας διηγηθούν. Συνεχίζω τον δρόμο μου ψάχνοντας αυτούς που έχουν φύγει …

Δυστυχώς αυτός είναι ο νόμος της ζωής, του χρόνου, της φύσης, της ανθρωπότητας, χωρίς να μπορούμε να τον αλλάξουμε ποτέ …».

Καλοτάξιδο, και σε άλλα ανώτερα , κε Σατολιά!

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ακόμα μια αδιάσειστη μαρτυρία για την έναρξη της Επανάστασης στα Καλάβρυτα.

Τέσσερα μόλις χρόνια μετά την έναρξη της επανάστασης του 1821, δηλ. στις 5 Φεβρουαρίου 1825, ένας Καλαβρυτινός στρατηγός, πρωτοκλασάτος και παρών στα γεγονότα εκείνα, σε έγγραφό του προς το Εκτελεστικό Σώμα, αρχίζει ως εξής:

» Προς το Σεβαστόν εκτελεστικόν σώμα./ Είναι ομολογούμενον, ότι η πρώτη αρχή του ιερού τούτου πολέμου άρχισεν κατά την Πελοπόννησον από το μέρος Καλαβρύτων, ώστε οπού ένας είμαι…».

Ιδού και τα αποσπάσματα (αρχής και τέλους) από το χειρόγραφο έγγραφο, με την επιβεβλημένη αλλοίωση, της υπογραφής κ.λ.

Το έγγραφο είναι από τα ΓΑΚ.

Το έγγραφο έχει περιληφθεί στο Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων και στη συνέχεια τελευταία το έχουν αναφέρει και άλλοι συγγραφείς. Εγώ βέβαια παρουσιάζω τα αποσπάσματα από το ευρεθέν χειρόγραφο αυτό, ώστε να μην υπάρχει κάποια αμφιβολία όσων λέγονται και γράφονται από μέρους μου και με την ελπίδα να πεισθούν και οι αμφισβητίες.

Θ. Τζώρτζης.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ιστορικές φωτογραφίες από τον εορτασμό της επετείου της μάχης κατά των Τούρκων στο Μ. Σπήλαιο (έτος 1970 και 1960) και η σχετική διόρθωση.

Α) Στην παρακάτω φωτόγραφία μεταξύ των άλλων απεικονίζεται (εντός του κόκκινου κύκλου) και ο Ηγούμενος τότε της μονής Ταξιαρχών Αιγίου, Αρχιμανδρίτης Θεόκλητος Παπαζαφείρης, όστις λανθασμένα αναφέρεται Θεόκλητος Ζαφειρίου.

Ο Θεόκλητος Παπαζαφείρης ήταν από το Γκέρμπεσι (Προφ. Ηλία) και έφερε – από τον πατέρα του – το προσωνύμιο «Γιαταγάνας». Διετέλεσε ηγούμενος της Μονής Ταξιαρχών από το 1957 έως το 1980. Πέθανε το έτος 1997. Έχει ταφεί στη Μονή Ταξιαρχών Αιγίου.

Πατέρας του ήταν ο Παναγιώτης Παπαζαφείρης ή «Γιαταγάνας», όστις διετέλεσε πρόεδρος στο Γκέρμπεσι για αρκετά χρόνια.

Στην πρώτη σειρά βέβαια και ο Δεσπότης Γεώργιος Πάτσης.

Β) Η επόμενη φωτογραφία είναι του έτους 1960, πάλι στο Μ. Σπήλαιο, κατά την αναπαράσταση της μάχης.

Εντός του του κόκκινου κύκλου ο αείμνηστος ηγούμενος των Ταξιαρχών Αρχιμανδρίτης Θεόκλητος Παπαζαφείρης όστις και εδώ αναφέρεται λανθασμένα.

Πηγή της φωτογραφίας: Νικ. Π. Παπαδόπουλου: «Κατακαημένου Μοριά σελίδες του 1821».

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

«Χαραλάμπειος Δημοτική βιβλιοθήκη» του δήμου Καλαβρύτων.

Με το παρακάτω διάταγμα συστήθηκε στα Καλάβρυτα η «Χαραλάμπειος Δημοτική βιβλιοθήκη», δια «την ανύψωσιν του πνευματικού και επαγγελματικού επιπέδου των κατοίκων» όπως αναφέρει και το ιδρυτικό αυτό Β. Δ.

Σε σχετικό ερώτημα προς τους αρμοδίους του δήμου, πριν μερικά χρόνια, για να στείλω εκεί βιβλία μου, η απάντηση ήταν: Δεν υπάρχει βιβλιοθήκη στο δήμο των Καλαβρύτων.

Καταργήθηκε με νόμο; Περιήλθε σε αχρησία; Τι απέγινε; Δεν γνωρίζω. Όπως δεν γνωρίζω αν λειτούργησε ως επίσης και αν βελτίωσε το πνευματικό επίπεδο των κατοίκων.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μία ιστορική φωτογραφία ιερέων στο δήμο Αροανίας.

Πηγή: Από το πόνημα του τελευταίου εκ των παραπάνω αναφερομένων, πρωθιερέα Νικ. Π. Παπαδοπούλου «Κατακαημένου Μοριά σελίδες του 1821«, Α΄, 301.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Καλαβρυτινοί πεσόντες στην Κορέα.

⁕ Το 1950 στις 15 Νοεμβρίου, η Ελλάδα, συμμετείχε με το «Ελληνικό εκστρατευτικό Σώμα» σε αποστολή του ΟΗΕ στην Κορέα.

Στις 25 Ιουνίου 1950, η Ν. Κορέα είχε δεχθεί επίθεση και εισβολή από το στρατό της Β. Κορέας εξοπλισμένο από τη Σοβιετική Ένωση με τη συμμετοχή του στρατού της Κίνας.

⁕ Δεν θα σταθώ εδώ στο ερώτημα που μπορεί κάποιοι να διατυπώσουν: γιατί και εάν κ. λ. έπρεπε να μεταβεί αυτό το Ελληνικό Σώμα στην Κορέα. Η βιβλιογραφία, οι ιστότοποι, τα δημοσιεύματα κ. λ., είναι πάρα πολλά και διαφωτιστικά, και απαντούν επαρκώς σ’ αυτό το ερώτημα.

⁕ Ενώ υπάρχει λίστα με τους πεσόντες εκεί, δεν υπάρχει λίστα των τραυματιών και όσων Ελλήνων στρατιωτικών μετέβησαν εκεί.

⁕ Έχουν καταγραφεί ονομαστικά 174 πεσόντες, μαχόμενοι ηρωϊκά,  Έλληνες του Α΄ Τάγματος πεζικού (1 λοχαγός, 8 υπολοχαγοί, 5 ανθυπολοχαγοί, 7 λοχίες, 13 δεκανείς, 1 υποδεκανέας και 139 στρατιώτες) και 12 αεροπόροι του 13ου Σμήνους Μεταφορικών αεροσκαφών (1 επισμηναγός, 2 υποσμηναγοί, 3 ανθυποσμηναγοί, 1 ανθυπασπιστής, 1 επισμηνίας, 2 σμηνίες, 1 υποσμηνίας και 1 σμηνίτης).

⁕ Μεταξύ των παραπάνω πεσόντων έχουν καταγραφεί και 4 από την επαρχία Καλαβρύτων.

(Δεν γνωρίζω τους Καλαβρυτινούς τραυματίες, όπως επίσης και όσους συνολικά μετέβησαν στην Κορέα από την επαρχία Καλαβρύτων. Στα πέντε χρόνια που κράτησε ο πόλεμος πήραν μέρος σταδιακά 10.255 Έλληνες στρατιωτικοί (669 αξιωματικοί και 9.586 οπλίτες), που εναλλάσσονταν στα πεδία των μαχών ανά εξάμηνο. Αναφέρονται συνολικά 577 τραυματίες).

Οι πεσόντες Καλαβρυτινοί, ήσαν στρατιώτες του Α΄ Τάγματος του εκστρατευτικού Σώματος και το όνομά τους αναγράφεται, μετά των άλλων πεσόντων Ελλήνων σε μπρούτζινη λίστα στο δεξιό μέρος του μνημείου των Ελλήνων πεσόντων στην Κορέα.

⁕ Ο τίτλος της λίστας (με κεφαλαία) είναι ο εξής:

«Greek expeditionary forces.

Fallen for the freedom of the republic of Korea.

Spartan Battalion»

(Ελληνικές Εκστρατευτικές δυνάμεις.

Έπεσαν για την ελευθερία της δημοκρατίας της Κορέας.

Σπαρτιάτικο Τάγμα).

Οι 4 πεσόντες εκ της επαρχίας Καλαβρύτων είναι οι εξής:

1. Αναστασόπουλος Νικόλαος: του Σπυρ. από Καλάβρυτα. Αναφέρεται (χωρίς άλλες λεπτομέρειες) μεταξύ όσων μετέβησαν με το Ελληνικό εκστρατευτικό Σώμα, στην Κορέα και έπεσε ηρωϊκά μαχόμενος εκεί στις 17 Μαΐου 1951. Κατά πληροφορία (23.9.2022) του εκ Καμενιάνων κ. Κων. Νικολόπουλου, καταγόταν από την Αναστάσοβα. (Οι υπογραμμίσεις είναι από μένα).

2. Βαγενάς Παναγιώτης: του Ανδρέα, από Λαπαναγούς(;) Καλαβρύτων. Είχε μεταβεί με το Εκστρατευτικό Σώμα της Ελλάδος στην Κορέα, όπου και έπεσε ηρωϊκά μαχόμενος στις 26 Νοεμβρίου 1952 (κατά τη Δ/νση ιστορίας στρατού) ή στις 17 Μαΐου 1952 (κατά το περιοδικό: Στρατιωτική Επιθεώρηση). Στη λίστα αναφέρεται ότι εφονεύθη στις 17 Μαΐου 1952.

3. Καρατζάς Σωτήριος: του Ιωάννη (από Λυκούρι Καλαβρύτων (κατά το περιοδικό: Στρατιωτική Επιθεώρηση) ή από το Λυγουριό Αργολίδας (κατά τη Δ/νση ιστορίας του στρατού), μετέβη στην Κορέα, με το Ελληνικό εκστρατευτικό Σώμα, όπου και έπεσε ηρωϊκά μαχόμενος στις 10 Σεπτ. 1954, στον Ταγκουτσόν ποταμό.

4. Νιαράκης Ανδρέας: του Παναγ. Στρατιώτης από Ράχωβα Αχαΐας. Αναφέρεται ως φονευθείς στην Κορέα στις 7 Ιουνίου 1953, όπου είχε μεταβεί με το Ελληνικό Εκστρατευτικό Σώμα (Περιοδ. Στρατ. Επιθεώρ. Τ. Μαρτίου-Απριλίου 2004).

⁕ Το μνημείο των Ελλήνων πεσόντων στην Κορέα.

Στη βάση του μνημείου των Ελλήνων πεσόντων στην Κορέα (Ichon) υπάρχει η επιγραφή στα Ελληνικά: «Ανδρών επιφανών πάσα γη τάφος», η οποία είναι από τον Επιτάφιο του Περικλέους. (Θουκυδ. Β 43, 3).

⁕ Επίσης και στη βάση της Ελληνικής στήλης (βλ. επόμενη φωτογραφία) αναγράφεται σε τρεις γλώσσες: Ελληνικά, Αγγλικά και Κορεάτικα η παραπάνω επιγραφή πληρέστερη:

«ἀνδρῶν γὰρ ἐπιφανῶν πᾶσα γῆ τάφος, καὶ οὐ στηλῶν μόνον ἐν τῇ οἰκείᾳ σημαίνει ἐπιγραφή, ἀλλὰ καὶ ἐν τῇ μὴ προσηκούσῃ ἄγραφος μνήμη παρ’ ἑκάστῳ τῆς γνώμης μᾶλλον ἢ τοῦ ἔργου ἐνδιαιτᾶται»

(Διότι τῶν ἐπιφανῶν ἀνδρῶν τάφος εἶναι ὅλη ἡ γῆ, καὶ δὲν εἶναι μόνο ἡ ἐπιγραφὴ στὶς ἐπιτύμβιες στῆλες στὴν πατρίδα τους ποὺ δηλώνει τὸ ὄνομά τους, ἀλλὰ καὶ στοὺς ξένους τόπους σώζεται ἄγραφη μέσα στὴν ψυχὴ καθενὸς ἡ ἀνάμνηση ὄχι τόσο τοῦ ἔργου, ὅσο τῆς ἀπόφασής τους.)

⁕ Στο θέμα του Ελληνικού Εκστρατευτικού Σώματος στην Κορέα είχα αναφερθεί και στις 3 Ιουλίου 2018 στο παρόν blog.

⁕ Ελπίζω μελλοντικά να υπάρξουν περισσότερα στοιχεία για όσους Καλαβρυτινούς είχαν μεταβεί εκεί, πέραν όσων καταγομένων από το Δεχούνι, αναφέρει ο κύριος Μεγακλής Γεωργακόπουλος.

Θ. Τζώρτζης.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μία ακόμα αδιάσειστη (και άγνωστη) μαρτυρία, ενός Καλαβρυτινού για την έναρξη της Επανάστασης στα Καλάβρυτα.

Στις 23 Ιουλίου 1833, ο εν λόγω προύχοντας των Καλαβρύτων, έστειλε έγγραφο προς την εξεταστική επιτροπή. Το έγγραφο είναι αντίγραφο του πρωτοτύπου, το οποίο πρωτότυπο κατείχαν απόγονοί του.

Αυτό το έγγραφο αρχίζει ως εξής:

«Ο υποφαινόμενος εις των προκρίτων της επαρχίας Καλαβρύτων ότε η επαρχία αύτη πρώτη των άλλων ενικήθη [εκινήθη] εις τον ιερόν αγώνα…».

(η υπογράμμιση είναι από εμένα).

Στη συνέχεια και μεταξύ άλλων και τα εξής:

«…ότι κατά το 1821 Μαρτίου 15, ότε κατά το πρώτον εκτυπήσαμεν μετά των συναγωνιστών μας τους Καλαβρυτινούς Τούρκους και εξεβιάσαμεν αυτούς εις συνθήκην…».

και η ημερομηνία του:

Το έγγραφο αυτό, το οποίο έχει μνημονευτεί στο «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων», ουδείς όσων παρουσιάσαν βιβλία σχετικά με την έναρξη της επανάστασης, μετά την έκδοση του εν λόγω «Λεξικού», το αναφέρει. Παρ’ όλα αυτά, αυτό το έγγραφο είναι ένα πολύ σημαντικό αποδεικτικό στοιχείο, για την έναρξη της Επανάστασης.

Έχει γραφεί μόλις 12 χρόνια μετά την έναρξη αυτής, πέντε χρόνια πριν του Β.Δ. 15/21 Μαρτίου 1838, το οποίο καθιέρωσε την 25 Μαρτίου 1821 ως συνεκτική και συμβολική όλων των γεγονότων της Πελοποννήσου ημερομηνία έναρξης του αγώνα κ.λ.

Ο σημαντικός «πρωτοκλασάτος» αυτός Καλαβρυτινός, τι λέει;

α) Ότι η επαρχία αυτή των Καλαβρύτων, πρώτη εκινήθη (προφανώς το «ενικήθη» είναι λάθος κατά την αντιγραφή) εις τον ιερόν αγώνα.

β) Ότι στις 15 Μαρτίου «Κατά το πρώτον», αναφέρει, εκτύπησαν με τους συντρόφους του, τους Καλαβρυτινούς Τούρκους και τους εξανάγκασαν σε συνθήκη (παράδοση). Η ημερομηνία αυτή ίσως είναι πολύ διαφωτιστική για την έναρξη της πολιορκίας των πύργων στα Καλάβρυτα. Είναι δύο ημέρες πριν τ’ Αξιαλεξιού και έξι ημέρες πριν την απαλευθέρωση των Καλαβρύτων.

γ) Ότι και ο ίδιος συμμετείχε σ’ αυτό το «χτύπημα». Επομένως, ως μετέχων στα γεγονότα εγνώριζε πολύ καλά ό,τι έγραφε και λόγω της σοβαρότητάς του δεν μπορεί να έγραφε ψέμματα, δεδομένου ότι ήταν γνωστός «τοις πάσι».

Το όνομά του έχει καταγραφεί, όπως ανέφερα στο «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων», αλλά περισσότερα στοιχεία περί αυτού διευκρινίζονται στο υπό συμπλήρωση «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων», όταν και εάν αυτό επανεκτυπωθεί.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Οι πέρδικες του Κολοκοτρώνη και ο συμβολισμός τους.

(Ν. Π. Παπαδόπουλος: Κατακαημένου Μοριά σελίδες του 1821).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μία ακόμα αδιάσειστη μαρτυρία για την έναρξη της Επανάστασης στα Καλάβρυτα και σχετικές διευκρινήσεις.

Όταν απηγχονίσθη εις την μεσαίαν πύλην του πατριαρχείου από τους Τούρκους ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε΄, στο λαιμό του είχε περαστεί «γιαφτάς»[1] τη μετάφραση εκ των τουρκικών πηγών, του οποίου, παραθέτει ο Νικηφόρος Μοσχόπουλος[2] με την εξής διευκρίνιση: «Το έγγραφον τούτο παραθέτουν και οι Έλληνες ιστορικοί, αλλ’ η μετάφρασις, γενομένη ίσως εκ γαλλικής μεταγλωττίσεως, δεν είναι ακριβής ούτε πλήρης (βλ. Σπ. Τρικούπη, τ. Α΄σελ. 67-68, έκδ. 1888)». Επειδή ο «γιαφτάς» αυτός είναι δύο σελίδες παραθέτω εδώ το απόσπασμα που αναφέρεται στα Καλάβρυτα: «…  Επί πλέον διεπιστώθη, ότι, ων ο ίδιος Μωραΐτης, ενέχεται τα μέγιστα  εις τα ήδη υπό τινων παραπλανημένων αφρόνων ληστών εκ του πληθυσμού των ραγιάδων της εν τη Πελοποννήσω διοικήσεως Καλαβρύτων διαπραχθέντα αντίθετα προς την υπακοήν κακουργήματα. Ούτως απεκαλύφθη πλήρως, ο ρηθείς αλιτήριος, γενόμενος η μόνη αιτία της  συμφοράς, ήτις με την βοήθεια του Θεού αναμένει τους εν λόγω ληστάς, διέπραξεν επάρατον προδοσιαν ουχί μόνον κατά της υψηλής κυβερνήσεως, αλλ’ εμμέσως και έναντι του ιδίου του έθνους…».

Όμως στη συνέχεια υπάρχουν και άλλα δύο έγγραφα:

Α. Οι ίδιοι οι Τούρκοι σε έγγραφό τους προς τον πρεσβευτή της Ρωσίας Στρογγανώφ, στις αρχές Ιουλίου 1821, το οποίο πραθέτει σε περίληψη ο Σπηλιάδης (Απομνημ…, Α΄, 201-2), αναφέρουν μεταξύ άλλων: «… Και μ’ όλον τούτο εύσπλαχνος πάντοτε και γενναία [η Υψηλή Πύλη], έσπευσε αύτη να στείλη επιστολάς τω Βεζύρη προς τον Πατριάρχην, δι’ ων προσεκαλείτο να συμβουλεύση το έθνος του να υποταγή αποπνίγων τον σπόρον της αποστασίας, τον οποίον έτρεφον αποπλανημένοι ρεαγιάδες τόσον εις την μητρόπολιν όσον εις τ’ άλλα μέρη της επικρατείας. Αλλ’ ο Πατριάρχης έπραξε τουναντίον, φανερός ων αρχηγός του έθνους, ήτον εν ταυτώ και αφανής αρχηγός των συνωμωτών. Δια τούτο εις τα Καλάβρυτα της Πελοποννήσου, ένθα εγεννήθη, και εις άλλα μέρη, όπου εδημοσίευσε τ’ αναθέματά του, οι ρεαγιάδες ήσαν οι πρώτοι οίτινες επανέστησαν και εφόνευσαν τους Μουσουλμάνους. Η Υψηλή Πύλη εβεβαιώθη ότι ο Πατριάρχης έλαβε μέρος ενεργόν εις την συνωμοσίαν, και ότι ήτον έργον του η εις τα Καλάβρυτα επανάστασις καθώς και άλλων τοιούτων συμβούλων…».[3]

Β. Όπως αναφέρει και ο Αντ. Πρόκες-Όστεν [*]ο του μεγάλου βεζύρη, όστις παρεπονείτο για τον Ρώσο πρέσβη Στρογγονώφ, προς τον Αυστριακό κόμητα Νεσσελρώδην, αναφερόταν ότι: «… Εδιηγήθη τα περί της επαναστάσεως, εδικαιολόγησε τα μέτρα της [Πύλης] και είπε προς τοις άλλοις, ότι εδύνατο και εδικαιούτο εν τη οργή αυτής να εξοντώση όλον τον ελληνικόν λαόν, αλλ’ εξ’ επιεικείας μάλλον ή κατά το δίκαιον προσεκάλεσε τον πατριάρχην  να διαλύση την επανάστασιν. Ευθύς όμως μετά τούτο η σημαία της αποστασίας υψώθη εις αυτά τα Καλάβρυτα, τον γενέθλιον τόπον του Πατριάρχου. Η Πύλη, εξηκολούθει, ετιμώρησε τους ενόχους, όχι διότι ήσαν Έλληνες, αλλ’ ως προδότας…».

[*]Ιστορία της επαναστάσεως των Ελλήνων κατά του Οθωμανικού κράτους εν έτει 1821…, (1868, 1869) Α΄, 85).

Εδώ θα πρέπει να σημειωθούν τα εξής:

1. Ο «γιαφτάς», είναι άλλο έγγραφο, εκείνου της απαντήσεως προς τον Ρώσο πρέσβη Στρογάνωφ και εκείνου προς τον Αυστριακό κόμητα Νεσσελρώδην.

2. Στο «γιαφτά» δεν αναφέρεται η καταγωγή του Πατριάρχη.

3. Στο «γιαφτά» αναφέρονται τα Καλάβρυτα και τα εκεί διαπραχθέντα κακουργήματα, για τα οποία και εθανατώθη ο Πατριάρχης θεωρηθείς υπαίτιος.

4. Στα δύο έγγραφα που ακολουθούν δηλ. προς τον Ρώσο Πρέσβη Στρογγανώφ και προς τον Αυστριακό κόμητα Νεσσελρώδην, αναφέρεται ότι ο Πατριάρχης καταγόταν από  τα Καλάβρυτα, εκεί όπου: «οι ρεαγιάδες ήσαν οι πρώτοι οίτινες επανέστησαν και εφόνευσαν τους Μουσουλμάνους» ή όπου: «τούτο η σημαία της αποστασίας υψώθη».

5. Γιατί οι Τούρκοι κάνουν αυτό το «λάθος»; Οι Τούρκοι προφανώς κάνουν λάθος, στην προσπάθειά τους αφ’ ενός μεν να ενισχύσουν την κατηγορία κατά του Πατριάρχη και την εμπλοκή του στα γεγονότα των Καλαβρύτων, δεδομένου ότι ο Πατριάρχης είχε γεννηθεί στη Δημητσάνα, αφ’ ετέρου δε να παρουσιάσουν στο Ρώσο πρέσβη όστις έκανε γραπτή παρέμβαση, ως είχε το δικαίωμα από την συνθήκη του Καϊναρτζή, ζητώντας εξηγήσεις για τον απαγχονισμό του Πατριάρχη και τις διώξεις και θανάτους των ομοθρήσκων του Χριστιανών, στοιχεία αιτιολογικά των πράξεών τους, και η Πύλη, κάτω και από τις υποδείξεις άλλων διπλωματών έστειλε απάντηση με ταχυδρόμο στην Πετρούπολη, επειδή ο Πρέσβης, απεχώρησε και δεν την παρελάμβανε. Το ίδιο «λάθος» κάνουν αναφερόμενοι και στον Αυστριακό κόμητα.

6. Αυτό το «λάθος» εκμεταλλεύτηκε και ο κύριος αμφισβητίας και αρνητής των γεγονότων τα οποία πρώτα συνέβησαν στα Καλάβρυτα και στην Αγία Λαύρα. Ο Γ. Αναπλιώτης στο βιβλίο του, το οποίο έτυχε και Βραβείου της Ακαδημίας Αθηνών: Αγία Λαύρα (Ιστορία και μύθος)…,  Καλαμάτα 1969, σελ. 143 αναφέρει ότι στην εφημερίδα «Ζουρνάλ ντε Ντεμπά» (φ. 21 Σεπτ. 1821) δημοσιεύτηκε το πλήρες έγγραφο αυτό, τη μετάφραση του οποίου παραθέτει και η αναφορά του στον Πατριάρχη και στα Καλάβρυτα έχει ως εξής: «… Έτσι ανάμεσα στις άλλες περιοχές τα Καλάβρυτα, όπου γεννήθηκε ο Πατριάρχης, οι ραγιάδες πρώτοι ξεσηκώθηκαν, σκότωσαν αρκετούς Μουσουλμάνους κι έκαναν χιλιάδες ακρότητες και φρικαλεότητες…». Ο Αναπλιώτης σχολιάζοντας αυτή την αναφορά λέει ότι: ο συντάκτης του εγγράφου λέει δύο ψέμματα: ότι ο Πατριάρχης είχε γεννηθεί στα Καλάβρυτα και ότι οι ραγιάδες διέπραξαν χιλιάδες ακρότητες και φρικαλεότητες, το οποίο δεν προκύπτει από κάποια ελληνική ή ξένη πηγή. «Κάμποσοι σκωτωμοί, ναι».

Αλλά όσα παρατίθενται στη σελίδα 183 κ. ε. από τον Νικ. Μοσχόπουλο, περί βιαιοτήτων, απαγχονισμών μητροπολιτών, θανάτων προκρίτων, εμπόρων κ.λ. τον διαψεύδουν.

Τέλος, ενώ τον βολεύει αυτό που στα έγγραφα αναφέρουν οι Τούρκοι, δηλαδή το «λάθος» που το βαφτίζει «ψέμμα» και οι χιλιάδες ακρότητες και φρικαλεότητες τις οποίες ονομάζει: «κάμποσους σκοτωμούς», δεν τον βολεύει καθόλου ο «γιαφτάς» για τον οποίο λέει:

Τα «δικά σου δικά μου και τα δικά μου δικά μου» δηλαδή.

Όσα παραπάνω αναφέρονται, δεν τα έγραψαν Καλαβρυτινοί… Τούρκοι και ξένοι κυρίως ιστορικοί τα αναφέρουν.

—————————————————–


[1] ««Γιαφτά» σημαίνει τουρκιστί τεμάχιον χάρτου ή χαρτονίου επί του οποίου υπάρχει κάποια επιγραφή. Ειδικώς ωνομάζετο «γιαφτά» το επί του στήθους των απαγχονιζομένων τεμάχιον χάρτου, επί του οποίου ανεγράφετο η αιτία της καταδίκης των».

[2] Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως κατά τους Τούρκους ιστοριογράφους εν αντιπαραβολή προς τους Έλληνας ιστορικούς (Αθήναι 1960, σ. 182).

[3] Το γεγονός αναφέρει και ο Th. Gordon (Ιστορία…, Α΄, 296) γραφοντας ότι, όταν οι Τούρκοι εθανάτωσαν τον Πατριάρχη Γρηγόριο Ε΄, ανακοίνωσαν ότι ήτο ο πρώτιστος υποκινητής της αποστασίας, ήτις το πρώτον εξερράγη εις την γενέθλιόν του πόλιν, τα Καλάβρυτα.

[4] Ιστορία της επαναστάσεως των Ελλήνων κατά του Οθωμανικού κράτους εν έτει 1821…, (1868, 1869) Α΄, 85).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Δύο αγωνιστές του 1821, από τη Γουρζούμισα.

  1. Παπαγιαννόπουλος Αθανάσιος.

Μέρος του πιστοποιητικού του:

και η υπογραφή του:

Από τη Γουρζούμισα. Σε αίτησή του που συντάχθηκε στη Γουρζούμισα στις 20 Δεκεμβρίου 1841 και απευθυνόταν προς τον Δήμαρχο Φαρών, ανέφερε ότι υπέβαλλε συνημμένα πιστοποιητικό οπλαρχηγών βεβαιούντων τις προς την πατρίδα υπηρεσίες του, και παρακαλούσε να διαβιβασθεί η αίτησή του αυτή αρμοδίως με τις πρέπουσες παρατηρήσεις, ώστε να του απονεμηθεί το αριστείο του.

Στο περιθώριο της αίτησης αυτής βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλος, ότι ουδείς άλλος στον δήμο αυτό φέρει αυτό το ονοματεπώνυμο, ότι ο αιτών δεν κατηγορείται για κάτι που προσβάλλει την υπόληψίν του και ότι διάγει εν ησυχία και είναι αμέμπτου διαγωγής.

Στην κορυφή δε της αίτησης αυτής υπάρχει η σημείωση: «Σιδηρούν».

Το πιστοποιητικό έχει ως εξής: «Αποδεικτικόν./ Πιστοποιούμεν ότι ο Αθανάσιος Παπαγιαννόπουλος ετών 42 κάτοικος του χωρίου Γουρζούμισα του δήμου Φαρών της Διοικήσεως Αχαΐας, κατά πολύν καιρόν εν τη επαναστάση υπηρέτησε στρατιώτης υπό τας διαταγάς μας. Παρευρέθη εις πολλάς περί των Πατρών μάχας, καθώς και εις εκείνας του Ρίου και Ακράτας, και παντού έδειξε ανδρείαν, αξιότητα ήτον και ευπειθής εις τους ανωτέρους του. Όθεν κατ’ αίτησίν του του δίδεται το παρόν μας δια να του χρησιμεύση όπου δει./ Εν Πάτραις τη 20 Δεκεμβρίου 1841./ Αγγελής Σακέτος λοχαγός/ Σ. Καρασπύρος λοχαγός/ Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός/ Ιωάννης Καφετζόπουλος υπολοχαγός».

Στο περιθώριο του εγγράφου αυτού υπάρχει η επικύρωση των υπογραφών των παραπάνω αναφερομένων στο πιστοποιητικό, από τον δήμαρχο Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλο.

2. Κωνσταντίνου Θεοδόσης.

και η θέση της υπογραφής όπου υπογράφει άλλος:

Από Γουρζούμισα. Σε αίτησή του που συντάχθηκε στη Γουρζούμισα στις 20 Δεκεμβρίου 1841 και απευθυνόταν προς τον Δήμαρχο Φαρών, ανέφερε ότι υπέβαλλε συνημμένα πιστοποιητικό οπλαρχηγών βεβαιούντων τις προς την πατρίδα υπηρεσίες του, και παρακαλούσε να διαβιβασθεί η αίτησή του αυτή αρμοδίως με τις πρέπουσες παρατηρήσεις, ώστε να του απονεμηθεί το αριστείο του. Αντί του αγραμμάτου Κωνσταντίνου Θεοδόση, διακρίνεται υπογραφή Κ.(;) Εμμανουήλ.

Στο περιθώριο της αίτησης αυτής βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλος, ότι ουδείς άλλος στον δήμο αυτό φέρει αυτό το ονοματεπώνυμο, ότι ο αιτών δεν κατηγορείται για κάτι που προσβάλλει την υπόληψίν του και ότι διάγει εν ησυχία και είναι αμέμπτου διαγωγής.

Στην κορυφή δε της αίτησης αυτής υπάρχει η σημείωση: «Σιδηρούν».

Το πιστοποιητικό έχει ως εξής: «Αποδεικτικόν./ Πιστοποιούμεν ότι ο Θεοδόσιος Κωνσταντίνου ετών 40 κάτοικος του χωρίου Γουρζούμισα του δήμου Φαρών της Διοικήσεως Αχαΐας, κατά πολύν καιρόν εν τη επαναστάση υπηρέτησε στρατιώτης υπό τας διαταγάς μας. Παρευρέθη εις πολλάς περί των Πατρών μάχας, καθώς και εις εκείνας του Ρίου και Ακράτας, και παντού έδειξε ανδρείαν, αξιότητα ήτον και ευπειθής εις τους ανωτέρους του. Όθεν κατ’ αίτησίν του του δίδεται το παρόν μας δια να του χρησιμεύση όπου δει./ Εν Πάτραις τη 20 Δεκεμβρίου 1841./ Αγγελής Σακέτος λοχαγός/ Σ. Καρασπύρος λοχαγός/ Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός/ Ιωάννης Καφετζόπουλος υπολοχαγός».

Στο περιθώριο του εγγράφου αυτού υπάρχει η επικύρωση των υπογραφών των παραπάνω αναφερομένων στο πιστοποιητικό, από τον δήμαρχο Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλο.

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Δέος και υπερηφάνεια…

Μου έδειξε σήμερα ο γιός μου αυτό το «γλυπτό» που μοιάζει με κορδέλα και κοσμεί την είσοδο του CERN (Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire – Ευρωπαϊκό Εργαστήριο Σωματιδιακής Φυσικής) του μεγαλύτερου στον κόσμο κέντρου για τη φυσική στοιχειωδών σωματιδίων, στη Γενεύη, στα σύνορα Ελβετίας και Γαλλίας. Εκεί εργάζονται περί τις 6.500 επιστήμονες από 500 πανεπιστήμια 80 κρατών.

Αυτό το «γλυπτό», αυτή η κορδέλα, με εντυπωσίασε διότι αν γίνει zoom σε 2-3 ορατά σημεία της φωτογραφίας, ανακαλύπτεις ότι, μεταξύ των «ιερών τεράτων», των πνευματικών «κολοσσών» του κόσμου, υπάρχουν και Αρχαίοι Έλληνες αποφθεγματικά καταγεγραμμένοι, και μάλιστα στην Αρχαία Ελληνική γλώσσα.

Διαβάζω:

«Ήρων Αλεξανδρεύς· η γεωμετρία και αι των μηχανών υποθέσεις».

«Ίππαρχος· μετάπτωσις των ισημεριών».

«Ερατοσθένης· γης περίβολος».

«Αρχιμήδης· μοχλοί τε και τροχιλίαι».

Απολλωνίου· τα κωνικά».

«Αρίσταρχος Σάμιος· η γη περί του ηλίου και η σελήνη περί της γης κυκλείται».

«Αρίσταρχος Σάμιος· αναλογία διαμέτρου γης τε ηλίου τε και σελήνης και πόσον απ’ αλλήλων διέχουσιν».

«Ευκλείδης εν τοις Στοιχείοις· επιτελής υπόθεσις περί γεωμετρίας».

«Πλάτων εν Τιμαίω· ως τα όνται τοις γενομένοις, ούτω η αλήθεια τη δόξα».

«Λεύκιππος και Δημόκριτος· τα αμέριστα και άπειρα άτομα».

«Φιλόλαος· η γη περιστρέφεται».

«Εμπεδοκλέους· τα δ’ στοιχεία, αήρ, πυρ, ύδωρ».

«Αναξαγόρας· ηλίου και σελήνης εκλείψεις».

«Οι Πυθαγόρειοι· Πυθαγόρου το Θεώρημα».

«Οι Πυθαγόρειοι· η γη σφαιροειδής εστιν».

«Θαλής Μιλήσιος· περί υλής ουσίας».

Σε άλλο σημείο διακρίνεται το σχήμα και η «ταυτότητα» του Πυθαγορείου θεωρήματος της Γεωμετρίας, το οποίο φέρει κεφαλίδα: Οι Πυθαγόρειοι, ελληνικά γραμμένη.

Πιο πάνω μόλις ελάχιστα διακρίνονται και άλλα σχήματα της Γεωμετρίας.

Αγαπητοί φίλοι δεν σας κρύβω ότι ένα ρίγος με διαπέρασε, ένοιωσα μία εθνική υπερηφάνεια και πολλές σκέψεις στροβιλίστηκαν στο μυαλό μου… γύρω από το ερώτημα: Γιατί οι Ευρωπαίοι και λοιποί επιστήμονες το έκαναν αυτό;

Όλοι όσοι παραπάνω αναφέρονται, είναι Έλληνες γεννημένοι 2.000-2.500 χρόνια πριν:

Ήρων Αλεξανδρεύς: 10-75 μ. Χ., Ίππαρχος: 190-120 π.Χ., Ετατοσθένης: 276-194 π.Χ., Αρχιμήδης: 287-212; π. Χ., Απολλώνιος: 260 ή 246 μέχρι 221-; π. Χ., Αρίσταρχος: 310-230 π.Χ., Ευκλείδης:  325 π.Χ. – 270 π.Χ., Πλάτων: 427-347 π. Χ., Λεύκιππος: 5ος π. Χ. αιώνας, Δημόκριτος: 460-370 π.Χ., Φιλόλαος: 470 π.Χ. – 385 π.Χ., Εμπεδοκλής: 495 π.Χ. –435 π. Χ., Αναξαγόρας: 500-428 π.Χ., Πυθαγόρας: 580-495 π. Χ., Θαλής: 640 ή 624 – 546 π.Χ.

Το τι και πόσο πολύ συνεισέφερε καθείς εξ’ αυτών στην επιστήμη που υπηρετούσε, δεν είμαι ούτε ειδικός ούτε ο αρμόδιος να παραθέσω εδώ, αλλά ούτε και ο χώρος ενδείκνυται.

Όμως το γεγονός και μόνο ότι τα ονόματά τους αυτά, κοσμούν γεγραμμένα σ’ αυτό το «γλυπτό», αυτόν τον ιδιαίτερο και σημαντικό χώρο του CERN, (αλλά ίσως και άλλων πολλών ακόμα πιο σημαντικών, που αλλού μνημονεύονται), μαρτυρεί την γνώση των ξένων επιστημόνων για τη συμβολή τους καθώς και το σεβασμό και την εκτίμηση τους, στο έργο εκείνων.

Είναι μια, θεωρώ, μεγίστη τιμή για τους αρχαίους αυτούς Έλληνες, αλλά και για όλους τους σύγχρονους Έλληνες επιστήμονες.

Για εμάς δε τους λοιπούς, αποτελεί ένδειξη της εκτίμησης και αναγνώρισης, από τους ξένους, των πράγματι αξίων και σημαντικών Ελλήνων και όχι εκείνων εδώ στην Ελλάδα, που με πολιτικά ή κομματικά ή άλλου τέτοιου είδους «πιστοποιητικά» αναγράφονται σε αναμνηστικές πλάκες, σε εγκαίνια, σε έργα κ.λ. ή παίρνουν τίτλους, περγαμηνές και θέσεις, με ασήμαντη ή μηδέν προσφορά στην κοινωνία και στην επιστήμη.

Σημείωση: Όλες οι φωτογραφίες προέρχονται από το διαδύκτιο και τη διεύθυνση: https://home.cern/news/opinion/accelerators/implementing-vision-cerns-future

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Παπαδόπουλος Νικόλαος, από το Δεσινό: Κατακαημένου Μοριά Σελίδες του 1821.

Ο Πωθιερέας Νικόλαος Παν. Παπαδόπουλος, από το Δεσινό, είναι ένας από τους πλέον σημαντικούς ιστορικούς ερευνητές, μοναδικός, για την επαρχία Καλαβρύτων και γενικά την Αχαΐα.

Μέρος του αρχείου του ανακάλυψα πριν λίγα χρόνια σε παλαιοπώλη βιβλίων στην Αθήνα, αλλά δεν είχα την οικονομική δυνατότητα να το αγοράσω.

Στη συνέχεια παρουσιάζω φωτογραφίες από το σημανικό του βιβλίο: Κατακαημένου Μοριά σελίδες (Α΄τόμος) το οποίο είναι ένα από πολλά άλλα εξ’ ίσου σημαντικά και αποτελείται από 736 σελίδες, έχει δε «βιβλιοδετηθεί» το 1974. Το περιεχόμενό του είναι προϊόν σοβαρής, υπεύθυνης και επίπονης έρευνας από τον συγγραφέα.

(Βιογραφικά στοιχεία αυτού παρατίθενται στο «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων»).

Σημ.: Το εν λόγω βιβλίο στην έντυπη μορφή – εγώ το είχα σε φωτογραφίες -, μου το έδωσε ο αγαπητός Καλαβρυτινός φίλος, Σωτήριος Δογάνης, τον οποίο ευχαριστώ και απ’ αυτό εδώ το μέσο.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Παράκληση:

Όσοι στο παρελθόν αγνόησαν επιδεικτικά, εμένα και τη δουλειά μου για την επαρχία Καλαβρύτων, όσοι με απρέπεια μου φέρθηκαν προσπαθώντας να με εξαπατήσουν και μερικοί το πέτυχαν, όσοι υπέκλεψαν το πνευματικό μου προϊόν, όσοι άμεσα ή έμμεσα προσπάθησαν να με αγκιστρώσουν στο άρμα τους, όσοι με λοιδόρησαν, όσοι μεγαλοσχήμονες και μη προσπάθησαν – και εν μέρει πέτυχαν – να με «χρησιμοποιήσουν», αυτοί και άλλοι, παρακαλούνται στο εξής να μην ενοχλούν.

Δεν υπηρετώ κανενός τις ορέξεις, επιδιώξεις και συμφέροντα. Την αλήθεια υπηρετώ και την αξιοπρέπειά μου διαφυλάσσω. Την ιστορία της πολύπαθης γης της καταγωγής μου προσπαθώ να φωτίσω… Δεν επιθυμώ προβολές, φωτογραφίες, εφημερίδες, χαιρετισμούς κ.λ. Δεν θέλω επαφή με τέτοιους τύπους. Η μοναξιά είναι γοητευτική και μαζί της συνεχίζω να πορεύομαι  πολύ ωραία.

Αυτά, ύστερα από  προσεγγιστικά τηλεφωνήματα και μηνύματα τελευταία, από τέτοιους τύπους που κάνουν πως δεν θυμούνται ή δεν κατάλαβαν τη μάγκικη και εμετική τους συμπεριφορά στο παρελθόν.

Θ. Τζώρτζης.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

ΟΙ αγωνιστές του 1821, Κωστόπουλος Αντώνιος και Αναστάσιος από το Λαλικώστα (Φαραί) Αχαΐας.

Οι αγωνιστές Κωστόπουλοι, των οποίων τα στοιχεία παραθέτω στη συνέχεια και κατάγονται από το Λαλικώστα, δεν γνωρίζω αν ήσαν συγγενείς (αδέλφια, ξαδέλφια κ.λ.) ούτε αν υπήρχε και ποιά ήταν η μεταξύ του σχέση.

  1. Κωστόπουλος Αντώνιος.

Αίτησή του προς τον Δήμαρχο Φαραίων, έχει ως εξής:

«Προς τον Δήμαρχον Φαραίων.

Αναφορά Αντωνίου Κωστόπουλου γεννηθέντος και κατοικούντος εις Λαλικώστα του δήμου Φαραίων ετών 55 το επάγγελμα γεωργός. Την 14 Δεκεμβρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Περί Αριστείου.

Σας εσωκλείω πιστοποιητικό υπογεγραμμένο παρά διαφόρων οπλαρχηγών εις ό καταφαίνονται αι κυριώτεραι μάχαι εις τας οποίας παρευρέθην εις το διάστημα του αγώνος. Εξετάζοντας τα περί της στρατιωτικής μας υπηρεσίας, παρακαλώ να ενεργήσητε τα εικότα δια να αξιωθώμεν τουλάχιστον του στρατιωτικού αριστείου. Ευπειθής δημότης Αντώνιος Κωστόπουλος, δι εμού Κ. Εμμανουήλ».

Στο περιθώριο της αίτησης βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαραίων Α. Σπηλιοτόπουλος ότι: «Τ’ όνομα και επώνυμον του αναφερομένου δεν φέρει ουδείς άλλος εις τον δήμον τούτον [και] κανενός είδους επί πλημμελήματι κατηγορία δεν προσβάλλει την υπόληψίν του. Ββεαιούμεν ότι η διαγωγή του είναι ήσυχος και άμεμπτος ευπειθής δε εις την στρατιωτικήν του υπηρεσίαν. Την 20 10βρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Ο δήμαρχος Φαραίων/ Α. Σπηλιοτόπουλος».

Στην επόμενη σελίδα υπάρχουν οι εξής σημειώσεις: «Εις τ’ αρχεία/Εστάλη το σιδηρούν αριστείον όρα(;) εις 15 του 1843(;)» και «Σελ. 187/ εστάλη το σιδηρούν Ιούλιον του 1843 Ίδε αρ. 15 του ιδίου έτους. Γραμμ. Στρατ./[υπογρ. Δυσανάγν.]».

Και το πιστοποιητικό των οπλαρχηγών:

«Αποδεικτικόν.

Ότι ο κύριος Αντώνιος Κωστόπουλος ετών 55 γεννηθείς και κατοικών εις το χωρίον Λαλικώστα του δήμου Φαραίων απ’ αρχής του ιερού αγώνος και της πατρίδος δράξας τα όπλα παρευρέθη πάντοτε εις διαφόρους μάχας. Φέρων υπό την οδηγίαν του δεκαπέντε και είκοσι στρατιώτας υπό των οπλαρχηγών Μ. Ρούφου και άλλων διαφόρων ως και των υποφαινομένων και εις εκείνας τας κατά καιρόν [μάχας] παρά των Πατρών και Ρίου πολιορκίας, εις την της Ακράτας, Νταβιάς και Αγίου Ιωάννου, επίσης και Καυκαριάς δεικνύων πάντοτε ανδρείαν και ευπείθειαν. Ταύτα γιγνώσκοντες εκ του πλησίον, πιστοποιούμεν κατ’ αίτησίν του. Την 12 Δεκεμβρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Δημήτρης Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης.

Αγγελής Σακέτος λοχαγός.

Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός.

Επικυρούται η γνησιότητα των τριών υπογραφών των οπλαρχηγών κ.κ. Δημ. Χρυσανθακόπουλου, Αγγελή Σακέτου και Χρήστου Καράμπαμπα.

Την 30 10βρίου 1841 Χαλανδρίτσα.

Ο δήμαρχος Φαρών

Α. Σπηλιωτόπουλος».

Φαίνεται όμως ότι ο ίδιος (Αντώνιος Κωστόπουλος) έχει υποβάλλει και άλλη αίτηση για αριστείο στις 15 Δεκεμβρίου 1841 προς τον δήμαρχο Δυμαίων, την οποία υπογράφει για τον αγράμματο Αντώνιο Κωστόπουλο, ο Πανάγος Χριστοδουλόπουλος. Στο περιθώριο αυτής υπάρχει η σημείωση (η οποία και δεικνύει ότι πρόκειται για τον ίδιο): Σιδηρούν/ Σελ 187 Μ.Γ. Σ. και αριθ. σελ. 577 Μ. Επιτροπής/ εκ Λαλικώστα Αχαΐας». Στην αίτηση αναφέρει ότι υπέβαλλε πιστοποιητικό οπλαρχηγών, το οποίο όμως δεν βρέθηκε.

2. Κωστόπουλος Αναστάσιος.

Αίτησή του προς τον Δήμαρχο Φαραίων, έχει ως εξής:

«Προς τον Δήμαρχον Φαραίων.

Αναφορά περί αριστείου, Αναστασίου Κωστοπούλου γεννηθέντος και κατοικούντος εις Λαλικώστα του δήμου Φαραίων ετών 52, επαγγελόμενον τον γεωργόν. Την 14 Δεκεμβρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Παρακαλώ την παρούσαν μου μετά του εσωκλείστου πιστοποιητικού να διαβιβάσητε με την ανήκουσαν σύστασίν σας όπου δει δια να δυνηθώ και προς αμοιβήν των στρατιωτικών εκδουλεύσεών μου, να λάβω τα αναμενόμενον επί τούτω εθνόσημον.

Επειθής δημότης, Αναστάσιος Κωστόπουλος δι εμού Κ. Εμμανουήλ».

Στο περιθώριο της αίτησης βεβαιώνει ο δήμαρχος Φαραίων Α. Σπηλιοτόπουλος ότι: «Τ’ όνομα και επώνυμον του αναφερομένου δεν φέρει ουδείς άλλος εις τον δήμον τούτον [και] κανενός είδους επί πλημμελήματι κατηγορία δεν προσβάλλει την υπόληψίν του. Βεβεαιούμεν ότι η διαγωγή του είναι ήσυχος και άμεμπτος ευπειθής δε εις την στρατιωτικήν του υπηρεσίαν. Την 20 10βρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Ο δήμαρχος Φαραίων/ Α. Σπηλιοτόπουλος».

Και το πιστοποιητικό:

«Πιστοποιούμεν οι υποφαινόμενοι ότι ο κύριος Αναστάσιος Κωστόπουλος ετών 52 γεννηθείς και κατοικών εις το χωρίον Λαλικώστα του δήμου Φαραίων απ’ αρχής του ιερού αγώνος υπηρέτησε την πατρίδα στρατιωτικώς παρευρεθείς εις διαφόρους μάχας  υπό την οδηγίαν των υποφαινομένων και άλλων οπλαρχηγών καθά εις τας περί των Πατρών και Ρίου πολιορκίας, εις την της Ακράτας, Κορίνθου, Αγίου Ιωάννου, και Καυκαριάς προσφερόμενος με γενναιότητα, ευτολμίαν και ευπείθειαν εις τους ανωτέρους του. Επαφίεμεν όθεν την παρούσαν κατ’ αίτησίν του. Την 12 Δεκεμβρίου 1841. Χαλανδρίτσα.

Δημήτρης Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης.

Αγγελής Σακέτος λοχαγός.

Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός.

Επικυρούται η γνησιότητα των τριών υπογραφών των οπλαρχηγών κ.κ. Δημ. Χρυσανθακόπουλου, Αγγελή Σακέτου και Χρήστου Καράμπαμπα.

Την 30 10βρίου 1841 Χαλανδρίτσα.

Ο δήμαρχος Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλος».

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Σημείωση: Τα παραπάνω παρατεθέντα, υπόκεινται στους περιορισμούς της περί πνευματικής ιδιοκτησίας νομοθεσίας.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Η υποδοχή από τον Κολοκοτρώνη και λοιπούς, στον αδελφό του Αλεξάνδρου Υψηλάντη, Δημήτριο.

Ο Δημήτριος Υψηλάντης, στις 19 Ιουνίου 1821, απεσταλμένος του αδελφού του Αλεξάνδρου έφθασε στην Πελοπόννησο. Εκεί τον υποδέχθηκε ο Κολκοτρώνης και άλλοι και στη συνέχεια ο Κολοκοτρώνης του παρέθεσε γεύμα.

Έχει ενδιαφέρον η παρακάτω περιγραφή:

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένα νέο βιβλίο για τον Γκολφίνο Λουμπιστιάνο και το χωριό του Βούντενη.

Έλαβα σήμερα από τον αγαπητό κο Κωνσταντίνο Γ. Γκολφινόπουλο το βιβλίο του με τίτλο: Βούντενη το χωριό του καπετάν Γκολφίνου Λουμπιστιάνου «Κουτζιούκου»... το οποίο είναι σχήματος 14,5Χ20,5, έχει γραφεί στον Καναδά αλλά τυπώθηκε προσφατα στην Πάτρα και αποτελείται από 180 σελίδες.

Ο συγγραφέας του κος Κ. Γ. Γκολφινόπουλος με το βιβλίο του αυτό, συμβάλλει θετικά στην έρευνα και ιστοριογραφία τη σχετική τόσο με το χωριό του όσο και με τον πρόγονό του Γκολφίνο, παρέχοντας πολλές χρήσιμες και σημαντικές πληροφορίες:

α) για το χωριό αυτό, τα ήθη-έθιμά του, τη ζωή εκεί, εκείνα τα χρόνια αλλά και στο βουνό «Παναχαϊκό», τις παραδόσεις και διηγήσεις των γερόντων του χωριού, τα τραγούδια του χωριού, τους πεσόντες στους πολέμους, τις εκκλησίες και ιερείς του χωριού κ.λ.

β) για τον Γκολφίνο Λουμπιστιάνο, την άφιξή του στη Λουμπίστα, την εκεί παραμονή του, το γάμο του Γκολφίνου με την Αδαμαντία Τσαρούχη, τις παραδόσεις και αφηγήσεις των γερόντων γι’ αυτόν, την εγκατάσταση του Λουμπιστιάνου στα Συχαινά, το κλέψιμο της κόρης του από τον Κάτζαρη, τα άρματα του Γκολφίνου, τα τελευταία του χρόνια, τα σχετικά επώνυμα και ονόματα καθώς και τα γεννεαλογικά δέντρα των απογόνων του Γκολφίνου.

Τέλος να προσθέσω ότι στο τέταρτο μέρος (σελ. 110-151) παρατίθενται έγγραφα τα οποία είχα συγκεντρώσει κυρίως από τα Γ.Α.Κ. και αφορούν τον Γκολφίνο Λουμπιστιάνο.

Από σημείωση στο τέλος του βιλίου, αναφέρεται ότι: «Τα χρήματα [από την διάθεση του βιβλίου] θα διατεθούν για την αναέγερση (κατασκευή) μνημείου (προτομής) του γενάρχη του χωριού μας».

Ευχαριστώ τον αγαπητό κο Κων. Γ. Γκολφινόπουλο, για την τιμή που μου έκανε να μου στείλει αυτό το σημαντικό έργο του και επί πλέον για την ευγενική και επίμονη πρωτοβουλία του να με παρουσιάσει στην τελευταία σελίδα του εξωφύλλου αυτού του έργου.

Στη συνέχεια παραθέτω το «Σημείωμα» το οποίο μου ζήτησε ο κος Γκολφινόπουλος και το οποίο συμπεριέλαβε στην αρχή του βιβλίου του, στο οποίο εξηγώ τη σχέση μου μ’ αυτό και τη γνωριμία μου μαζί του.

Επίσης, εκτός των σελίδων του εξωφύλλου, παραθέτω ενδεικτικά και το τραγούδι του Λουμπιστιάνου.

Τέλος, εύχομαι στον κο Κωνσταντίνο Γκολφινόπουλο: «Και σε άλλα ανώτερα και καλύτερα» και «Καλή πορεία» στο πόνημά του!

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένας αγωνιστής του 1821 από τη Μιτόπολη Αχαΐας.

Μεταξύ των αγωνιστών του 1821 από την Μιτόπολη Πατρών, τους οποίους είχα αναφέρει επιγραμματικά στο παρόν blog 9 χρόνια πριν, στις 6 Αυγούστου 2013[1], είναι και ο Παπαδημητρακόπουλος Χρίστος (όστις και δικαιώθηκε Σιδηρού αριστείου).

Σήμερα επανέρχομαι και παραθέτω στη συνέχεια μερικά επί πλέον στοιχεία για τον εν λόγω αγωνιστή του 1821.

Στις 20 Δεκεμβρίου 1841, ο Χρίστος Παπαδημητρακόπουλος σε έγγραφό του το οποίο συντάχθηκε στη Χαλανδρίτσα και απευθυνόταν προς τον δήμαρχο Φαρών, έγραφε ότι ονομάζεται Χρίστος Παπαδημητρακόπουλος, ότι ήταν γεωργός, ετών 50, κάτοικος Μιτόπολης των Φαρών.

Επίσης προσέθετε ότι υπέβαλλε συνημμένο πιστοποιητικό των οπλαρχηγών Πατρών δια του οποίου εβεβαιούντο οι υπηρεσίες του προς την πατρίδα και ζητούσε αυτά τα έγγραφα να διαβιβασθούν αρμοδίως από τον δήμαρχο, ώστε να λάβει και αυτός το ανάλογο αριστείο το οποίο του ανήκε.

Στο κάτω περιθώριο του εγγράφου αυτού, στις 29 Δεκεμβρίου 1841, ο δήμαρχος Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλος βεβαίωνε ότι ουδείς άλλος στο δήμο αυτό είχε το ίδιο ονοματεώνυμο με τον Χρ. Παπαδημητρακόπουλο και ότι ο αιτών αριστείο δεν κατηγορείτο για κάτι, έχαιρε υπολήψεως και ήτο αμέμπτου διαγωγής.

Το συνυποβληθέν πιστοποιητικό έχει ως εξής:

«Πιστοποιούμεν οι υποφαινόμενοι ότι ο κύριος Χριστος Παπαδημητρακόπουλος κάτοικος του χωρίου Μιτόπολης του δήμου Φαρών της διοικήσεως Αχαΐας, άμα ήρχισεν ο ιερός υπέρ πατρίδος αγών έλαβε τα όπλα και εκινήθη κατά των εχθρών υπό την οδηγίαν μας και με τινάς στρατιώτας, παρευρεθείς εις διαφόρους μάχας και ιδίως α) εις την μάχην των Πατρών, β) εις την μάχην του Δερβενακίου, γ) εις την μάχην της Τριπόλεως και Ακράτας καθώς και εις διαφόρους άλλας μάχας, προθύμως αγωνιζόμενος και γενναίως φερόμενος και παρευρισκόμενος οπού η χρεία της πατρίδος ήθελε τον καλέσει./ Διό κατ’ αίτησίν του, του επαφήνεται το παρόν ίνα του χρησιμεύση όπου ανήκει./ Εν Πάτραις τη 20 Δεκεμβρίου 1841/ Δημήτρης Χρυσαντακόπουλος ταγματάρχης/ Γιαννάκης Τσαλαμιδόπουλος λοχαγός». Στη συνέχεια υπάρχει επικύρωση της γνησιότητας των δύο υπογραφών στις 29 Δεκεμβρίου 1841, στη Χαλανδρίτσα, από τον δήμαρχο Φαρών Α. Σπηλιωτόπουλο.

Η υπογραφή του είναι η εξής:

Πηγή: ΓΑΚ.

——————————————–


[1] https://gerbesi.wordpress.com/2013/08/06/10-%ce%b1%ce%b3%cf%89%ce%bd%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%ad%cf%82-%cf%84%ce%bf%cf%85-1821-%ce%b1%cf%80%cf%8c-%ce%bc%ce%b9%cf%84%cf%8c%cf%80%ce%bf%ce%bb%ce%b7-%cf%86%ce%b1%cf%81%cf%8e%ce%bd-%ce%ba%ce%b1%ce%b9/

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μία από τις πολλές και αδιάσειστες μαρτυρίες περί της, εις τα Καλάβρυτα, έναρξης της επανάστασης του 1821.

Το έγγραφο[1] που ακολουθεί, είχε συνταχθεί στο Μιστρά, στις 2 Απριλίου 1821, ελάχιστες ημέρες μετά την έναρξη της επανάστασης και απευθυνόταν προς τους Σπετσιώτες άρχοντες και καπεταναίους. «Τοις ευγενεστάτοις άρχουσι κυρίοις Ιωάννη Μέξη, Γκίκα Μπόταση, Δημητρίω Λαζάρου, Αναγνώστη Χ. Αναργύρου, Γεωργίω Πάνου και λοιποίς προεστώσι και καπεταναίοις των Σπετσών….» αναφέρει.

Υπογράφεται από τους: + Άγιο Έλους Άνθιμο, Μανώλη Αλεξανδράκη, Γιαννάκη Μορφογένη, Παναγιώτη Κρεββατά, Αναγνώστη Σπηλιωτάκη, Μανώλη Μελετόπουλο. Ουδείς εξ αυτών είναι Καλαβρυτινός. Λάκωνες ήσαν.

Και τι λέει αυτό το έγγραφο;

«Τοις ευγενεστάτοις άρχουσι κυρίοις Ιωάννη Μέξη, Γκίκα Μπόταση, Δημητρίω Λαζάρου, Αναγνώστη Χ. Αναργύρου, Γεωργίω Πάνου και λοιποίς προεστώσι και καπεταναίοις των Σπετσών. Την ευγένειάν σας πατρικώς ευχόμενοι ευλογούμεν, ημείς δε αδελφικώς κατασπαζόμενοι προσκυνούμεν. 2 Απριλίου 1821. Ο ιερός σκοπός επειδή εξεσκεπάσθη εις τους Οθωμανούς και από διάφορα κινήματα των Μωραϊτών και από τας χονδράς ετοιμασίας των Νήσων σας, βλέποντες φανερά τον κίνδυνον και αφανισμόν του γένους, εκινήθη η υπόθεσις πρώτον από τα Καλάβρυτα, και δεύτερον εκ μέρους της Μάνης, και εκυριεύθησαν σχεδόν όλα τα ενδότερα μέρη του Μωρέως, και μάλιστα ο Μυστράς και η Μπαρδούνια, όπου ήτο δυνατόν μέρος του Μωρέως, τα δε κάστρη και Τριπολιτσά ευρίσκονται πολιορκημένα, πλην όλοι οι Χριστιανοί ευρίσκονται εις λύπην και απελπισίαν, βλέποντες όπου έως τώρα η ευγένειά σας να μη κάμετε το παραμικρόν κίνημα, ενώ όλη η ελπίς ήτον εις την γενναιότητα και μεγαλοψυχίαν των Υδραιοσπετσιωτών. Και το δικαίωμα ίσως είναι ότι τάχα διατί να κινηθή η υπόθεσις πριν της προσταγής και του ερχομού του προσδοκωμένου δικαιολογημένη πρότασις δια την ευγενίαν σας, αφανισμός δε μεγάλος προς ημάς, ωσάν οπού όσους τρόπους μετεχειρίσθημεν δια να συμπεράνωμεν τους Οθωμανούς, και τέλος πάντων αποφασίζοντες την ζωήν των πρωτίστων αρχιερέων και προεστώτων Μορέως, εχώθηκαν εις το θυσιαστήριον της Τριπολιτσάς, και άχρι της ώρας εκεί ευρίσκονται περιμένοτας τον θάνατον ώραν τη ώρα. Όλα αυτά τα στρατηγήματα έγιναν δια συμπερασμόν και ευταξίαν της υποθέσεως, πλην η ωφέλεια δεν εστάθη καμμία, ότι φανερά εξεσκεπάσθη ο σκοπός των Οθωμανών, πως η απόφασίς των ήτο δια να θανατώσουν όλους όσους χριστιανούς ευρίσκοντο εις τους κασαπάδαις. Και  παίρνοντας κάθε εις την απελπισίαν του θανάτου προ οφθαλμών εκινήθησαν όλοι μικροί τε και μεγάλοι με ένα ξεχωριστόν ενθουσιασμόν, γενναιότητα και ανδρείαν, εις τρόπον οπού, δόξα τω αγίω θεώ εις όλα τα μέρη εθριάμβευσαν χωρίς αιματοχυσίαν, και μάλιστα από τον Μιστράν και από την Μπαρδούνιαν έφυγαν οι Τούρκοι με μίαν τοιαύτην κατάστασιν απελπισίας. Χωρίς να δυνηθή τινάς εξ αυτών ούτε ένα τουφέκι να ρίψη. Και τούτο πάλιν δεν ημπορεί τινάς να το φαντασθή δι’ ανδραγαθίαν, αλλ’ ότι εκ θεού ήτον απόφασις να λάβουν μίαν τοιαύτην δειλίαν, και με την ιδίαν ευρίσκονται και αυτοί και όσοι άλλοι είναι εις τα πολιορκημένα κάστρη. «Αλλ’ επειδή τόσον ημείς καθώς και ο λαός δεν είδομεν τα ηρωϊκάς και αναγκαίας δυνάμεις σας, αλλά μας εσυμπέραναν από τα παράλια και κοντινά μέρη των Νήσων σας με το σήμερον και με το αύριον, ήλθομεν εις άκραν απελπισίαν, γνωρίζοντες πως αν δεν συνδράμη η γενναία βοήθειά σας, όχι μόνον  ότι δεν θέλει ημπορέσομεν να δώσωμεν τέλος, αλλά κρυόνοντας ο λαός, είμεθα εις κίνδυνον να μη θανατωθώμεν και όλοι από του Οθωμανούς» ότι η αμάθεια φέρνει και γενναιότητα, μα και πολλές φορές μικροψυχίαν. Ταύτα όλα λοιπόν μας εβίασαν, και ιδού οπού σας στέλλομεν απόστα τον κυρ Παναγιώτυν Γολόπουλον δια να σας ομιλήση  και στοματικώς τα αναγκαία «και σας παρακαλούμεν δια την αγάπην του εσταυρωμένου Ιησού Χριστού, δια την αγάπην τόσων απηλπισμένων χριστιανών, να συνδράμη η γενναία και ηρωϊκή βοήθειά σας, όπου ακούοντας ο λαός μιάν μικράν θαλάσσιον δύναμιν, θέλει διπλασιασθή ο ζήλος και ενθουσιασμός των, εις τρόπον οπού να τελειώση η φιέρα του Μορέως με μεγάλην ευκολίαν, και να γίνη μία νέα ιστορία απαραδειγμάτιστος  μέσα εις όλας τας παλαιάς […]/ τη 2 Απριλίου 1821. Μυστράς./ Της ευγενείας σας. + Άγιος Έλους Άνθιμος, Μανώλης Αλεξανδράκης, Γιαννάκης Μορφογένης, Παναγιώτης Κρεββατάς, Αναγνώστης Σπηλιωτάκης, Μανώλης Μελετόπουλος» […].

Με σαφήνεια, τις ημέρες της επανάστασης, έγραφαν, ο επίσκοπος Έλους Λακωνίας Άνθιμος (τα αποκαλυπτήρια της προτομής του οποίου έγιναν στις 27 Ιουλίου 2022 από το Εκκλησ. Συμβούλιο της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, τον πολιτιστικό σύλλογο και την κοινότητα Έλους), και οι λοιποί Λάκωνες:  «εκινήθη η υπόθεσις πρώτον από τα Καλάβρυτα, και δεύτερον εκ μέρους της Μάνης…».

Επίσης τι άλλο λέει;

«από τον Μιστράν και από την Μπαρδούνιαν έφυγαν οι Τούρκοι με μίαν τοιαύτην κατάστασιν απελπισίας. Χωρίς να δυνηθή τινάς εξ αυτών ούτε ένα τουφέκι να ρίψη».

Αυτά για την αλήθεια και σε απάντηση όσων διαδίδουν, νομοθετούν και στηρίζουν τα εντελώς αντίθετα.

Ιδού και το χειρόγραφο, από το οποίο έχω αφαιρέσει τους παραλήπτες.

(Η υπογράμμιση σ’ αυτό είναι από εμένα).

—————————————————————————

[1] Το έγγραφο είναι γνωστό από παλιές δημοσιεύσεις: Αναργύρου Ανδρέου Χ. Αναργύρου, περ. «Σπετσιώτικα» τ. Α΄, 152-155, 1861. Αναδημοσ. Ιεροκήρ. Θεοφίλου Σιμοπούλου «Μάρτυρες και αγωνισταί ιεράρχαι» τ. Β΄, 412, 1972. και άλλους. Το πλήρες έγγραφο και το χειρόγραφο παραθέτει ο Πρωθιερέας Νικόλαος Παν. Παπαδόπουλος στο: «Κατακαημένου Μοριά σελίδες του 1821», τ.Α΄, σ.554-558.


Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένας ακόμα αγωνιστής του 1821 από την Χαλανδρίτσα.

Μπουλντής Δημήτριος. Ο Δημ. Μπουλντής το 1841 ήταν 40 ετών και κατοικούσε στη Χαλανδίτσα. Στις 22 Δεκεμβρίου 1841, απευθυνόμενος εγγράφως προς τον δήμαρχο Φαρών, του ανέφερε ότι του υπέβαλλε συνημμένο πιστοποιητικό των οπλαρχηγών Δ. Χρυσανθακοπούλου, Αγγελή Σακέτου και Χρήστου Καράμπαμπα, με το οποίο επιστοποιούντο οι στρατιωτικές του υπηρεσίες προς την πατρίδα. Ζητούσε αυτή η αίτησή του να διαβιβασθεί αρμοδίως, ώστε να τύχει της απονομής του αναλόγου αριστείου.

Ο δήμαρχος Φαραίων Α. Σπηλιωτόπουλος βεβαίωνε στο περιθώριο αυτού του εγγράφου, ότι ο Μπουλντής ήτο ήσυχος, αμέμπτου διαγωγής και ουδείς άλλος στο δήμο του, έφερε αυτό το ονοματεπώνυμο.

Στο περιθώριο της αίτησης αυτής υπάρχει η δια διαφορετικής γραφής σημείωση: «Σιδηρούν», η οποία μαρτυρεί ότι ο εν λόγω είτε έτυχε της απονομής Σιδηρού (το οποίο προοριζόταν για τους απλούς στρατιώτες αγωνιστές) αριστείου, ή, εν πάση περιπτώσει ότι ενεκρίθη η απονομή του.

Το επισυναπτόμενο πιστοποιητικό έχει ως εξής:

 «Οι υποφαινόμενοι πιστοποιούμεν ότι ο κύριος Δημήτριος Μπουλντής εκ του χωρίου Χαλανδρίτζης του δήμου Φαρών υπηρέτησεν στρατιωτικώς εις τον υπέρ ανεξαρτησίας ιερόν αγώνα υπό τας διαταγάς μας κατά τας μάχας του Δράμαλη εις Ακράταν, επί της πολιορκίας των Πατρών, επίσης και εις Τρίκορφα της Τριπόλεως, και ότι καθ’ όλον το διάστημα από αρχής μέχρι τέλους η διαγωγή του απεκατέστη άμεμπτος και επειδή φερθείς εις όλας τας περιστάσεις ζηλωτής και ευπειθής εις τας διαταγάς των οπλαρχηγών του τούτων κατ’ αίτησίν του του δίδεται η παρούσα μας επίσημος πιστοποίησις όπως του χρησιμεύση όπου δει./ Και υποφαινόμεθα./ Δημήτριος Χρυσανθακόπουλος ταγματάρχης/ Αγγελής Σακέτος λοχαγός/ Χρήστος Καράμπαμπας λοχαγός./ Την 13 Δεκεμβρίου 1841. Εν Πάτραις».

Στο περιθώριο του εγγράφου αυτού ο δήμαρχος Φαραίων Α. Σπηλιωτόπουλος, επικυρώνει τη γνησιότητα των παραπάνω υπογραφών στο πιστοποιητικό.

Και η υπογραφή του:

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Σημείωση:

. Για μένα η απόδοση του οφειλομένου φορου τιμής στους αγωνιστές του 1821 συνεχίζεται, και θα συνεχιστεί παρά τη γελοία συμπεριφορά κάποιων άλλων. Γι’ αυτούς η απόδοση τιμών στους ήρωες του 1821, τελείωσε με τις φωτογραφήσεις, τις «θεάσεις» και τις επιδείξεις τους και μαζί μ’ αυτές και «η προσφορά τους».

. Κάθε χρήση αυτής της ανάρτησης υπόκειται στους περί πνευματικής ιδιοκτησίας περιορισμούς του νόμου.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Καυκαριάς παθήματα….

Πήρε το μάτι μου σήμερα σε ηλεκτρονικό μέσο της πολύπαθης επαρχίας Καλαβρύτων, να γίνεται μνεία της μάχης της Καυκαριάς και να αναφέρεται το έγγραφο προς τον Αρχιστράτηγο, κουτσουρεμένο και αλλοιωμένο, χωρίς να αναφέρεται ουδεμία πηγή, όχι μόνο του εγγράφου αλλά γενικά όλου του αφηγήματος. Εγώ, όπως βλέπετε στη φωτογραφία της σελίδας του βιβλίου που ακολουθεί, αναφέρω από που ακριβώς το έχω αντλήσει (Ν.Π. Σακελλαρόπουλος). Προσθέτω εδώ ότι η μάχη αυτή ήταν σχεδόν άγνωστη και ξεχασμένη (όπως παραμένει και σήμερα ξεχασμένη) από τους ιθύνοντες εκείνων των μερών.

Παραθέτω λοιπόν το έγγραφο, ακριβώς, όπως στον Γ΄τόμο σελ. 590, του «Ιστορικού Λεξικού» το έχω καταγράψει, για ενημέρωση όσων ενδιαφέρονται προσθέτοντας ότι, εγώ δεν θα έδινα αξία, σε κείμενο και μάλιστα ιστορικό, που δεν αναφέρει τις πηγές του. Χωρίς αυτές το γραπτό θα ήταν Tabula rasa.

Γίνεται φανερό, και αυτό μου προξενεί διάφορα συναισθήματα, ότι ο εν λόγω μετέρχεται μεθόδους που στο παρελθόν, όταν από άλλους υφίστατο την ίδια συμπεριφορά, τους χαρακτήριζε επιεικώς απρεπείς. Τότε μάλιστα είχε υποστηριχθεί (κακώς λέγω τώρα!) από εμένα.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Βιβλιοπαρουσίαση…

Πριν 2 ημέρες γνώρισα τον κ. Γρηφόριο Νικ. Κοσσυβάκη, όστις ήρθε σε επικοινωνία μαζί μου διότι αναζητούσε στοιχεία ιστορικά σχετιζόμενα με τους Μποτσαραίους και την επαρχία Καλαβρύτων.

Με αυτή την ευκαιρία της γνωριμίας, μου ενεχείρισε και το πόνημά του: «ΟΙ ΠΡΩΤΟΕΛΛΗΝΕΣ ΜΙΝΥΕΣ (ΤΟ «ΜΥΘΙΚΟ» ΧΑΛΚΕΟΝ ΓΕΝΟΣ), το οποίο αποτελείται από 400 σελίδες και έχει εκδοθεί το 2019.

Ευχαριστών τον κ. Κοσσυβάκη, ευχόμενος καλή πορεία στο έργο του.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Παπαδοπουλικά…

«Ευφυολογίες» του δικτάτορα Παπαδόπουλου και της γυναίκας του, όπως έχουν καταγραφεί στο πολύ σημαντικό βιβλίο του Αλ. Παπαχελά «Ένα σκοτεινό δωμάτιο 1967-1974…» (Μεταίχμιο 2021).

«…

Ο Τάσκα[*] έδωσε οδηγίες στη CIA και στους στρατιωτικούς ακολούθους να έχουν τα αυτιά τους ανοικτά και να συλλέ­γουν πληροφορίες για το ποιος αξιωματικός θα μπορούσε να ανατρέψει τον δικτάτορα. Ο πρέσβης δείπνησε ένα βρά­δυ με το ζεύγος Παπαδόπουλου και κατέγραψε τις εντυπώ­σεις του σε ένα τηλεγράφημα προς τον υπουργό Εξωτερικών Ρότζερς και στον Σίσκο:

«’Οπως και σε άλλες πρόσφατες περιπτώσεις, βρήκα τον πρωθυπουργό μάλλον κουρασμένο στο δείπνο που είχα­με. Δεν είχε καθόλου έμπνευση και δεν μπορούσε να συγκεντρωθεί. Έμοιαζε να έχει συνέχεια κάτι άλλο στο μυαλό του. Βέβαια, από την άλλη, εργάζεται σκληρά και είχε πριν μια μακρά ημέρα …

Παρεμπιπτόντως, η σύζυγός του αστειευόταν με αιχμηρό τρόπο μαζί του όλο το βράδυ. Επανέλαβε, παρουσία του, το αστείο με τους Κινέζους. Ένα νέο μέλος της κινε­ζικής πρεσβείας στην Αθήνα είχε συναντήσει τον αντιβασιλέα, τον πρωθυπουργό, τον υπουργό Άμυνας και τον υπουργό Εξωτερικών και δήλωσε μετά: «Εσείς στη Δύση λέτε ότι εμείς οι Κινέζοι μοιάζουμε όλοι ίδοι, αλλά και εσείς, Έλληνες, δεν πάτε πίσω»». Ο Τάσκα συμπλήρωνε ειρωνικά: «Βεβαίως, ο Παπαδόπουλος κατέχει όλες τις παραπάνω θέσεις». Καταλήγοντας σχολίασε: «Οι σχέσεις μεταξύ του πρωθυπουργού και της συζύγου του μοιάζουν τεταμένες. Όταν της έκανα κάποιο κομπλιμέντο για την εμφάνισή της, γύρισε στον πρωθυπουργό και του είπε: «Ίσως τώρα μειώσεις λίγο το ενδιαφέρον σου για την Ελλnνοαμερικανή ερωμένη σου».108

Ο Παπαδόπουλος εμφανίζεται να αυτοσαρκάζεται συχνά – τις πολλαπλές κυβερνητικές θέσεις που κατείχε. Ο Τάσκα διηγείτο σε Ευρωπαίους συναδέλφους του πως μια μέρα πάει στο γραφείο του για να του παραδώσει ένα προσωπ­ικό μήνυμα του προέδρου Νίξον. Η γραμματέας του δικτάτορα του είπε ότι βρισκόταν σε μια σύσκεψη και θα τον έβλεπε σε λίγο. Έπειτα από μισή ώρα ο Τάσκα έχασε την υπομονή του και άνοιξε την πόρτα της αίθουσας συσκέψεων. Βρήκε τον Παπαδόπουλο να κάθεται στην κορυφή ενός μεγάλου τραπεζιού, μόνο του, σκυφτό, με το κεφάλι να ακου­μπάει στα χέρια του. Εκνευρισμένος ο Αμερικανός πρέσβης του είπε: «Μα νόμιζα ότι είχατε σύσκεψη». «Πράγματι συ­σκέπτομαι» του απάντησε ο Παπαδόπουλος. «Συζητάμε κάποιες κρατικές υποθέσεις με τον αντιβασιλέα, τον υπουργό Εξωτερικών και τους συναδέλφους του υπουργούς Άμυ­νας και Συντονισμού».109

….».

———————————–

[*Τάσκα Χένρι: Αμερικανός Πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα 1969-1974.]

108: Telegram 6393 from the embassy in Athens to the Secretary and to Sisco, November 17, 1972, Department of State Central Files, RG-59-National Archives.

109: Carl Barkman, Ambassador in Athens, Merlin Press, London 1984.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μωραΐτικο χούϊ…

Μωραΐτικο χούϊ[1]: κατά τον Ζαχαριά (Μπαρμπιτσιώτη) είναι η ιδιαίτερη σχέση που είχε αναπτυχθεί με τους Αρβανίτες. Λέει: «Εγώ τους Αρβανίτες δεν [τους] βαρώ. Οι Αρβανίτες εμένα δεν [με] βαρούν, διότι έχουμε κάμει μπέσα (besa)[2] με τους Αρβανούς. Πολλές φορές έχουν ψωμί δικό μου φαγωμένο..».

—————————————————-


[1] Χούϊ: (πληθ.: χούγια). Η λέξη είναι τουρκική (huy=συνήθεια) και στη γλώσσα μας έχει δύο έννοιες.

Είναι μια έμφυτη ιδιότητα, ένα χαρακτηριστικό που ταιριάζει σε κάποιον, μια συνήθεια, μια φυσική τάση, αρνητική κατά κανόνα. Σχετική με βάση αυτή την έννοια είναι η παροιμία «πρώτα βγαίνει η ψυχή και μετά το Χούϊ».

Η δεύτερη έννοια της λέξης έχει να κάνει με τον ιδιαίτερο τρόπο, με τον οποίο πρέπει κάποιος να χειρίζεται ένα πράγμα ή μια υπόθεση για να πετύχει. Σχετική με βάση αυτή την έννοια είναι η παροιμία «κάθε δουλειά έχει και το χούϊ της».

[2] Η λέξη είναι αρβανίτικη και σημαίνει την προφορική απαραβίαστη δέσμευση, τον ιδιαίτερο εθυμικό κώδικα τιμής, όστις επέχει θέση γραπτού υποσχετικού. Το «δόσιμο του λόγου», με θρησκευτική ευλάβεια θα έλεγα. Στις μέρες μας σχετικές είναι οι λέξεις: αξιοπιστίααξιοπρέπειαφιλότιμο.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Το επώνυμο «Μουγκοπέτρος» στην επαρχία Καλαβρύτων το 1821.

Μέρος εγγράφου του 1843 (ΓΑΚ).

Τα επώνυμα Τσαμαδός (τραγούδι) και Μουγκοπέτρος (κλαρίνο) βρέθηκαν στην επικαιρότητα αυτές τις ημέρες, λόγω των δύο άξιων και ταλαντούχων νεαρών καλλιτεχνών που βρέθηκαν στο ψηλότερο σκαλί του βάθρου του «Ελλάδα έχεις ταλέντο».

Ακούστηκε ότι ο Άρης Μουγκοπέτρος κατάγεται από την επαρχία Καλαβρύτων και αυτό με ώθησε να αναζητήσω στο «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων» το επώνυμο αυτό, όπου βρήκα τους εξής, καταγόμενους από το Λόπεσι (Άγιο Θεόδωρο) των Καλαβρύτων, που είναι συνοικισμός της Χόζοβας, κοντά στο Βερσίτσι.

Αξίζει να μάθουν οι αναγνώστες αυτού του blog και αυτούς που τίμησαν την Ελλάδα, το 1821:

Μουγκοπέτρος Απόστολος: αγωνιστής του 1821 από Λόπεσι Ψωφίδος. Σε έγγραφο του βασιλιά Όθωνα με ημερομηνία 14.7.1844 (αλλά και σε άλλο του δημάρχου Ψωφίδος Παναγ. Πλιάκα με ημερομηνία 3.7.1844) αναφέρεται ότι με πρόταση του Υπουργείου των Στρατιωτικών, χορηγείται το αργυρούν αριστείο σε 46 άτομα, μεταξύ των οποίων και στον Μουγκοπέτρο Απόστολο 60 ετών από το Λόπεσι Ψωφίδος, «άτινα εκπληρώσαντα καθήκοντα αξιωματικού έλαβον ενεργητικόν μέρος εις τας μάχας υπέρ ανεξαρτησίας της πατρίδος». Ο Ανδρέας Λόντος πιστοποιεί στο τέλος του εγγράφου ότι οι ανωτέρω διετέλεσαν δημογέροντες τον καιρό του πολέμου και αξιωματικοί εις τα στρατόπεδα και έλαβαν ενεργό μέρος στις μάχες … Συνημμένο υπάρχει πιστοποιητικό με ημερομηνία 16 9βρίου 1846 το οποίο υπογράφει ο Β. Πετιμεζάς, στο οποίο αναφέρεται ότι ο αιτών καταγόταν από το Λόπεσι Καλαβρύτων, ότι αγωνίστηκε για την πατρίδα ως στρατιώτης υπό τις διαταγές του περιοδικώς από το 1821 έως το 1828 και ότι έλαβε μέρος στις μάχες Καλαβρύτων, Πατρών, Γεροκομείου, Ακράτας, Κορίνθου, Καυκαριάς και άλλες όπου επολέμησε με πίστη, αφοσίωση και γενναιότητα.

Μουγκοπέτρος Γεώργιος: αγωνιστής του 1821 από το Λόπεσι Ψωφίδος. Σε έγγραφο του βασιλιά Όθωνα με ημερομηνία 14.7.1844 (αλλά και σε άλλο του δημάρχου Ψωφίδος Παναγ. Πλιάκα με ημερομηνία 3.7.1844) αναφέρεται ότι με πρόταση του Υπουργείου των Στρατιωτικών, χορηγείται το αργυρούν αριστείο σε 46 άτομα, μεταξύ των οποίων και στον Μουγκοπέτρο Γεώργιο 50 ετών από το Λόπεσι Ψωφίδος, «άτινα εκπληρώσαντα καθήκοντα αξιωματικού έλαβον ενεργητικόν μέρος εις τας μάχας υπέρ ανεξαρτησίας της πατρίδος». Ο Ανδρέας Λόντος πιστοποιεί στο τέλος του εγγράφου ότι οι ανωτέρω διετέλεσαν δημογέροντες τον καιρό του πολέμου και αξιωματικοί εις τα στρατόπεδα και έλαβαν ενεργό μέρος στις μάχες.Με έγγραφό του από 23 Σεπτ. 1843 ο δήμαρχος Ψωφίδος επενθυμίζει ότι πολλοί δημότες τους οποίους κατονομάζει, μεταξύ των οποίων και αναφερόμενος εδώ, δεν έχουν λάβει ακόμη τα αριστεία τους. Στο περιθώριο της αίτησης υπάρχει η με διαφορετική γραφή ενυπόγραφη σημείωση: «Εις τ’ αρχεία/ Εν Αθήναις την 21 Ιουνίου 1844[;]». Προηγήθηκε ομαδική αίτησή του προς τον δήμαρχο, στην οποία αναφέρεται ότι καταγόταν από το Λόπεσι. Αναφέρεται, ως δικαιούχος Αργυρού αριστείου, σε ονομαστικό κατάλογο του υπουργείου Στρατιωτικών, 46 αριστειούχων, με ημερομηνία 8.7.1844.

Μουγκοπέτρος Σταμάτης: από Λόπεσι Ψωφίδος. Με έγγραφό του από 23 Σεπτ. 1843 ο δήμαρχος Ψωφίδος επενθυμίζει ότι πολλοί δημότες τους οποίους κατονομάζει, μεταξύ των οποίων και αναφερόμενος εδώ, δεν έχουν λάβει ακόμη τα αριστεία τους. Στο περιθώριο της αίτησης υπάρχει η με διαφορετική γραφή ενυπόγραφη σημείωση: «Εις τ’ αρχεία/ Εν Αθήναις την 21 Ιουνίου 1844[;]». Προηγήθηκε ομαδική αίτησή του προς τον δήμαρχο, στην οποία αναφέρεται ότι καταγόταν από το Λόπεσι. … Συνημμένο υπάρχει πιστοποιητικό με ημερομηνία 5 9βρίου 1846 το οποίο υπογράφει ο Β. Πετιμεζάς, στο οποίο αναφέρεται ότι ο αιτών καταγόταν από το Λόπεσι Ψωφίδος Καλαβρύτων, ότι αγωνίστηκε για την πατρίδα ως στρατιώτης υπό τις διαταγές του περιοδικώς από το 1821 έως το 1828 και ότι έλαβε μέρος στις μάχες Καλαβρύτων, Πατρών, Γεροκομείου, Σαραβαλίου, Τριπόλεως, Κορίνθου, Καυκαριάς και άλλες όπου επολέμησε με πίστη, αφοσίωση και γενναιότητα.

Στο Ιστορικό λεξικό περιλαμβάνονται περισσότερες πληροφορίες, καθώς και οι πηγές τους.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένας εκ των πολλών ξένων που αναφέρουν για την επανάσταση του 1821 και τα Καλάβρυτα.

Άποψη των Κλαβρύτων το 1909 ή πιό πριν, σύμφωνα με το βιβλιο:

Charles Douglas (1 July 1840 – 23 May 1916) Champers The Greek war of Intependence (1821-1827) London 1906…

Και αποσπάσματα από την περιγραφή έναρξης της επανάστασης στην επαρχία Καλαβρύτων, σε… άπταιστα ελληνικά και μάλιστα στην καθαρεύουσα…

——————————————————————–

————————————————————————-


—————————————————–

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Καλή Ανάσταση!

(Η εικόνα είναι από το διαδίκτυο)

Αγαπητοί αναγνώστες αυτού του blog, αγαπητοί συμπατριώτες, αγαπητοί Έλληνες μετανάστες, αγαπητοί φίλοι,

η μεθαυριανή ημέρα της Ανάστασης του Κυρίου, ας είναι για όλους μας ημέρα πνευματικής αναζήτησης και περισυλλογής, ψυχικής ηρεμίας και ηθικής ανάτασης. Ας θυμηθούμε ότι είμεστε απειροελάχιστες οντότητες στο σύμπαν, ας ξεχάσουμε τα μίση, τα πάθη, τις έχθρες, τις διχόνοιες, τους εγωϊσμούς, τις άνομες και παράνομες ενέργειές μας, τις κτηνώδεις συμπεριφορές μας και όλα εκείνα τα οποία δεν ταιριάζουν στον πνευματικό ον που λέγεται άνθρωπος.

Ας αναλογιστούμε ότι η κοινωνία των ανθρώπων, αντί να εξελίσεται προς το καλύτερο, διολισθαίνει στον κατήφορο της καταστροφής απαξιώνοντας την ανθρώπινη ζωή, αυξάνοντας την πείνα και δυστυχία των φτωχών, λεηλατώντας τα λίγα υπάρχοντά τους, εξαφανίζοντας τους κόπους γενεών και ρημάζοντας τις ψυχές και τα φθαρτά σώματά τους.

Ο πρόσφατος (όπως και άλλοι στο παρελθόν) αναίτιος και αδικαιολόγητος πόλεμος στη γηραιά ήπειρο, απέδειξε ότι οι λαοί είναι ανίσχυροι να προστατευτούν και η ύπαρξή τους ακόμα και η ζωή καθενός ατόμου ξεχωριστά κινδυνεύει από αχαρακτήριστες ενέργειες αφρόνων ηγετών. Αντί να χτίζωνται πόλεις ισοπεδώνονται και εξαφανίζονται, αντί να χρτίζωνται σχολεία ισοπεδώνονται και εξαφανίζονται, αντί να βελτιώνεται το βιοτικό επίπεδο των λαών, αυτοί βυθίζονται είτε στη φτώχεια, τη δυστυχία και την πείνα, αν επιζήσουν, είτε γεμίζουν ομαδικούς τάφους… Και αυτό γίνεται μεταξύ Χριστιανών… Και αυτό γίνεται από αυτούς που κάνουν τους «μεγάλους σταυρούς» μπροστά στις εικόνες… Και γι’ αυτό υπάρχει και σερβίρεται μία δικαιολογία, η οποία μάλιστα κάνει ακόμα μεγαλύτερο το κακό, γιατί στρέφει τους «μεν» εναντίον των «άλλων»… Πάντα σ’ αυτές τις περιπτώσεις οι αρμόδιοι εφευρίσκουν μία εύπεπτη «δικαιολογία», «ρίχνοντας στάχτη στα μάτια μας» και παραβλέποντας τους θανάτους, τους ξεριζωμούς, τις ερημώσεις, τις καταστροφές κ.λ.

Πως λοιπόν αυτοί όλοι να γιορτάσουν, να εννοήσουν και να αισθανθούν τα μηνύματα της Ανάστασης; Αυτά που παραπάνω αναφέρθηκαν, γι’ αυτούς είναι «λόγια του αέρα».

Όμως το ανθρώπινο γένος δεν στηρίχθηκε στους εχθρούς του ανθρώπου, στους ακραίους και τους παραβατικούς, ούτε μεγαλούργησε (όπου αυτό κατέστη δυνατό) κοινωνώντας τις «πεποιθήσεις» και ενέργειες αυτών, αλλά βασίστηκε στις αξίες τις πανανθρώπινες, τις οποίες πρώτος και καλύτερος διέδωσε ο Ελληνισμός πάνω στη γη, αλλά και τις χριστιανικές τις οποίες διέδωσε ο ευρισκόμενος, αυτές τις ώρες, στο σταυρό του μαρτυρίου, Χριστός.

Αγαπητοί μου φίλοι, παραμερίζοντας τις ιδεοληψίες μας, ας σταθούμε, έστω νοερά, στο πλευρό αυτών που υποφέρουν, που βασανίζονται, που έχασαν τους δικούς τους, που ξεριζώθηκαν, που πεινάνε, που έχασαν τα πάντα… Δεν ξέρουμε αν και εμείς μπορεί να βρεθούμε στην ίδια μοίρα…

Παραμένοντας αισιόδοξος γιά ένα καλύτερο «αύριο», σας εύχομαι Καλη Ανάσταση, με υγεία και υπομονή!

Σας ευχαριστώ!

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Των Βαΐων σήμερα (βαϊοφόρος εορτή)…

Μεταξύ πολλών ομιλιών σχετικών με την σημερινή ημέρα «Των Βαΐων» υπάρχει και η με τίτλο «Εις την βαϊοφόρον εορτήν» του «σοφωτάτου και ρητορικωτάτου Θεοφάνους του επίκλην Κεραμέως Αρχιεπισκόπου Ταυρομενίου της Σικελίας» η οποία εξεφωνήθη ενώπιον του βασιλέως Ρογήρου (1129-1152) και είναι μία εκ των ομιλιών που περιλαμβάνεται στο βιβλίο «Ομιλίαι…» το οποίο εξεδόθη πρώτη φορά το έτος 1664 μ. Χ.

Η ομιλία αυτή, (μία εκ των 91 συνολικά αποδιδομένων στο Θεοφάνη), η οποία παρατίθεται ακριβώς ως έχει, στην καθαρεύουσα, είναι αξιόλογη, ενδιαφέρουσα από θεολογική, φιλολογική και ιστορική άποψη.

Λέγεται βέβαια ότι έχει συνταχθεί μάλλον από τον μοναχό Φιλάγαθο τον επωνομαζόμενο Φιλόσοφο και πριν ονομαζόμενο φίλιππο εκ Σικελίας ή Καλαβρίας καταγόμενο, όστις υπήρξε επίσκοπος Rossano. Σχετικά με το Θεοφάνη και τις ομιλίες που αποδίδονται σ’ αυτόν υπάρχει αρκετή σύγχυση, η οποία δεν είναι του παρόντος.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Απεικόνιση Ελλήνων του βουνού που φέρουν άρματα…

«Απεικόνιση Ελλήνων του βουνού που φέρουν άρματα. Κεντρική θέση στο έργο έχει νέος άνδρας σε στάση τριών τετάρτων, ο οποίος φαίνεται σαν να ποζάρει στον καλλιτέχνη – δημιουργό του έργου. Στα αριστερά του (για το θεατή) απεικονίζονται δύο άνδρες οι οποίοι συνδιαλέγονται, ενώ στα δεξιά του (για το θεατή) υπάρχουν δύο ακόμη ανδρικές μορφές οι οποίες δίνουν την εντύπωση ότι κάποιον ή κάτι παρακολουθούν.
Τόπος έκδοσης χαρακτικού: Λονδίνο.

Απόκομμα, μάλλον από το «The London Illustrated News». Εικονογραφεί κείμενο που αναφέρεται στην ελληνική εξωτερική πολιτική την περίοδο 1878-1881″.

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένα νέο βιβλίο: «Η συμβολή των γυναικών στην Ελληνική Επανάσταση».

Είχα τη χαρά και την τιμή να γνωρίσω την κα Ευγενία Κατούφα[1] η οποία μου έδωσε το βιβλίο της, με τίτλο:  «Η συμβολή των γυναικών στην Ελληνική Επανάσταση», έκδοσης 2021.

Το βιβλίο είναι σχήματος 0,17Χ0,24, αποτελείται από 168 σελίδες, είναι καλαίσθητο, προσεγμένο και με αρκετές έγχρωμες φωτογραφίες.

Η κα Κατούφα έχει κάνει την έρευνα και επιμέλεια των κειμένων και  υπογράφει την Εισαγωγή του, ως Δημοτική Σύμβουλος Χαλανδρίου, Πρόεδρος της Δημοτικής επιτροπής ισότητας Χαλανδρίου.

Η Ελληνική Επανάσταση είναι ένα άξιο θαυμασμού γεγονός, για τη δημιουργία του οποίου συνέβαλλαν κυρίως άνδρες, αλλά και ισάξιες γυναίκες, οι περισσότερες των οποίων έμειναν κατά κανόνα άγνωστες.

Η κα Ευγενία Κατούφα, μετά από μεγάλη και επίπονη προσπάθεια κατόρθωσε να συλλέξει αποσπάσματα και φωτογραφίες από διάφορες πηγές (Βιβλιοθήκες, αρχεία, βιβλία ιστορικών, μονογραφίες, ομιλίες, μουσεία, πινακοθήκες, κ.λ.) σχετικά με τη συμβολή των γυναικών στον αγώνα του 1821 και να τα ταξινομήσει έτσι ώστε να αποτελέσουν ενότητες μέσα από τις οποίες εκφράζεται η ευγνωμοσύνη της (αλλά και όλων μας) στις γυναίκες αγωνίστριες, αποδίδεται η ανήκουσα σ’ αυτές τιμή και έρχονται στο φως συγκεντρωμένες πληροφορίες, κατορθώματα και ονόματα γυναικών εκείνης της περιόδου.

Αν «Ο πραγματικός σκοπός ενός βιβλίου είναι να παγιδεύσει το μυαλό για να το αναγκάσει να σκεφτεί μόνο του»[2], αυτό το πόνημα της κας Κατούφα εκπληροί αυτόν τον σκοπό διότι αφ’ ενός σε προκαλεί και σε προσκαλεί να περιέλθεις τις σελίδες του στις οποίες έχουν μεταφερθεί σαφείς, συγκεκριμένες και συγκεντρωμένες αναφορές για τις γυναίκες σχετικά με το ’21 και από την άλλη πλευρά σε αναγκάζει να σκεφτείς πολλά, μεταξύ των οποίων:

Ότι, πολλές γυναίκες με γενναιότητα πολέμησαν, σαν άνδρες με τα άρματα και τα σπαθιά τους.

Ότι, οι γυναίκες αυτές του ’21 δεν έχουν τύχει της τιμής που τους έπρεπε.

Ότι, δεν υπήρξαν μόνο ηρωΐδες του αγώνα, αλλά και σύζυγοι, και μάνες, και  χήρες φονευθέντων στις μάχες αγωνιστών που έμειναν χωρίς χρήματα ή άλλα περιουσιακά στοιχεία, που έμειναν με ανήλικα παιδιά και έπρεπε να τα θρέψουν.

Ότι, πολλές πέθαναν στα σκλαβοπάζαρα της Ανατολής.

Ότι, άλλες έγιναν δούλες των Οθωμανών.

 Ότι, άλλες ατιμάσθηκαν ή δολοφονήθηκαν ή αφαίρεσαν οι ίδιες τη ζωή τους για να μην ατιμασθούν.

Ότι σήμερα, γίνονται πείσμονες προσπάθειες να αλλοιωθεί ή να ξεχαστεί η ιστορία της πατρίδας μας (γνωρίζουμε την αμφισβήτηση για τις Σουλιώτισσες και για άλλα γεγονότα της νεότερης Ελληνικής ιστορίας).

Ότι, τέλος, υπάρχει μεγαλείο πίσω από τις Ελληνίδες γυναίκες του ’21, το οποίο βρίσκεται στο στάδιο της αναζήτησης και καταγραφής.

Επειδή λοιπόν, όπως και οι Λατίνοι ανέφεραν «Dux femina facti. (Η γυναίκα ηγείται των γεγονότων)»[3], ανήκουν τα εύσημα στην κα Κατούφα όχι μόνο για τη δύσκολη αυτή προσπάθειά της, ή για την αποδιδόμενη τιμή σ’ αυτές τις γυναίκες, αλλά και για την αφύπνιση και την απαρχή αυτής της καταγραφής.

————————————————


[1] http://eugeniakatoufa.blogspot.com/p/blog-page_6938.html

[2] Christopher Morley (1890-1957), Αμερικανός συγγραφέας.

[3] Βιργίλιος, Ρωμαίος ποιητής (70-19 π. Χ.).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

25 Μαρτίου 1821… 25 Μαρτίου 2022.

Χρόνια πολλά αγαπητοί μου φίλοι,

Έλληνες πατριώτες,

Ελληνογενείς όλου του κόσμου,

συμπατριώτες μας στο εξωτερικό,

για τη σημερινή διπλή γιορτή, του Ευαγγελισμού της Παναγίας και της Επανάστασης κατά των Τούρκων δυναστών!

Έχω και άλλες φορές αναφέρει ότι όχι μόνο σήμερα, αλλά κάθε ημέρα πρέπει να τιμούμε αυτούς οι οποίοι πολέμησαν, νίκησαν και μας παρέδωσαν μία πατρίδα ελέυθερη, κινούμενοι ενάντια στη λογική και στους νόμους της φύσης. Αυτούς οι οποίοι «φτωχοί ήσαν νηστικοί και βασανισμένοι, χωρίς χρήματα, χωρίς τροφή, «με σκέπασμα τον ουρανό κι ελπίδα το ντουφέκι». Σήμερα θα έπρεπε υποκλινόμενοι σ’ όλους αυτούς να βλέπαμε τα αίματα στα ρούχα τους να βλέπαμε τα αίματα και τη μπαρούτη στα έγγραφα τα οποία σώζονται και έπιασα με ανατριχίλα, στα χέρια μου. Θα πρέπει να ξέρουν οι νεώτεροι ότι μας ελευθέρωσαν κάνοντας αποκοτιά… Θα πρέπει να γνωρίζουν οι νεώτεροι ότι οι Έλληνες αυτοί εκτός από ηρωϊκές μορφές υπήρξαν και μέγιστοι δάσκαλοι των αξιών της ζωής και πως αυτές αποκτώνται και δεν χαρίζονται σε κανένα…»

Αγαπητοί φίλοι, η ηρωϊκή επαρχία των Καλαβρύτων δεν ανέδειξε μόνο αγωνιστές και ήρωες στην επανάσταση του 1821, αλλά ήταν η πρώτη που έδωσε το έναυσμα, που άναψε το φυτίλι της εξέγερσης. Αυτό σήμερα, παρά τα αδιάψευστα στοιχεία που το αποδεικνύουν, υπάρχει μεθόδευση να αλλοιωθεί, να παραποιηθεί και να χαθεί στη γενικότητα της θεώρησης της ιστορίας κάτω από την πίεση τοπικών ΄ή άλλων συμφερόντων.

Γι’ αυτό και στην παρέλαση την οποία είδα σήμερα, δεν άκουσα ούτε τη λέξη «Καλάβρυτα», ούτε «Αγια Λαύρα», ούτε «λάβαρο», ούτε για έναρξη εκεί της επανάστασης. Αυτό μου προκαλεί θλίψη, όπως μου προκάλεσαν και τα γνωστά Π.Δ., όπως επίσης μου προκαλεί και η προσπάθεια μέσα από διάφορα «Λευκώματα» και από αυτοχαρακτιριζόμενους ειδήμονες, «τηλεαστέρες», να ξαναγραφεί η ιστορία κατά το πως εκείνους θα βόλευε.

Το τελευταίο «ωραίο» που διάβασα (εφημ. «Πελοπόννησος», 16.3.2022) είναι αυτό που προστέθηκε στο «Χρονολόγιο» του επανεκδοθέντος και διορθωθέντος(;) «Λευκώματος» της Περιφέρειας Δυτ. Ελλάδος: «17/3/21: Μανιάτες αποφασίζουν «να λάβωσι τα όπλα κατά των Τούρκων» στην Αρεόπολη της Λακωνίας». Άρα μην ισχυρίζεστε εσείς Αχαιοί, Βοστιτσάνοι, Καλαβρυτινοί, ότι στη συνέλευση της Βοστίτσας στα τέλη του Γενάρη του 1821 αποφασίστηκε η έναρξη της επανάστασης, και ότι οι πρόγονοί σας πήραν τα όπλα από τις 14 μέχρι τις 21 Μαρτίου, οι Μανιάτες αποφάσισαν να τα πάρουν στις 17… και αυτό έχει μεγαλύτερη αξία και πρέπει να προβληθεί, μέσα από το «Λεύκωμα» της Περιφέρειας….

Έχω ξαναδιαμαρτυρηθεί και θα συνεχίσω, παρ’ ότι μερικοί θα τρέξετε να με λοιδωρήσετε διότι ασχολούμαι με θέματα ανάξια λόγου ή δεύτερης επιλογής, θα με πείτε τοπικιστή ή ίσως και γραφικό. Εγώ θα σας πω τούτο: Στις λεπτομέρειες κρύβεται η αλήθεια. Η ιστορία που έχει σημιουργηθεί από αυτούς που δεν ζουν για να την υποστηρίξουν λέγοντας την αλήθεια, ξαναγράφεται, γενικώς, κατά το δοκούν και η επαρχία αυτή της Αχαΐας, δυστυχώς, χάνει ένα από εκείνα τα πλεονεκτήματα που έκανε υπερήφανους τους κατοίκους της, το οποίο είναι η ιστορία της.

Σκεφτείτε τι θα τους λέγατε, αν μπροστά σας παρουσιάζονταν και σας ρωτούσαν: Ποιοί είμαστε εμείς, πότε και γιατί πολεμήσαμε; Οι Πετιμεζαίοι, οι Ζαϊμαίοι, οι Φωτηλαίοι, ο Δεσπότης Γερμανός, οι Θεοχαρόπουλοι, οι Χαραλάμπηδες, ο Στριφτόμπολας, Λεχουρίτης κ.λ. οι χιλιάδες οπλαρχηγοί και αγωνιστές αυτής της επαρχίας, που έδωσαν τη ζωή τους, οι χιλιάδες που έζησαν φτωχοί αφού τα υπάρχοντά τους τα διέθεσαν για την επανάσταση, οι ξεριζωμένοι, αυτοί που έγιναν δούλοι στα σκλαβοπάζαρα της Ανατολής… Μήπως θα τους λέγατε ότι εγώ πάνω απ’ όλα βάζω την πολιτική ή οποιαδήποτε άλλη καριέρα μου;

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Μιά «άλλη» άποψη για τα ιστορικά γεγονότα της επαρχίας Καλαβρύτων.

Στο έντυπο με τίτλο: «Η απελευθέρωση ενός έθνους…», (έκδοση: Ελληνικά Γράματα, Αθήνα 2022) τ. 2, μέρος α΄, επιστημονική επιμέλεια Θ. Βερέμης. Α. Κλαψής, το οποίο κυκλοφόρησε ως ένθετο στην εφημερίδα «Παραπολιτικά»[1] 19 Μαρτίου 2022, στις σελίδες 26 και 27 αναφέρονται τα εξής (η υπογράμμιση είναι από μένα):

Παρατηρώ ότι:

Ουδεμία αναφορά σε ύψωση σημαίας από τον Π. Πατρών Γερμανό κ.λ.

Ουδεμία αναφορά σε άλλα προεπαναστατικά επεισόδια των ημερών εκείνων στην επαρχία (Βερσοβά, Ανάγυρος).

Αναφέρει ότι 21 Μαρτίου άρχισε η  πολιορκία του κάστρου ( όχι των Καλαβρύτων ούτε των πύργων) και δύο μέρες αργότερα δηλαδή στις 23 παραδίδεται ο Αρναούτογλου.

Σιγή για απελευθέρωση των Καλαβρύτων.

Είναι τυχαίο που η 23η Μαρτίου που (ίσως) εννοείται στο έντυπο, ως απελευθέρωση των Καλαβρύτων, συμπίπτει με την ημερομηνία (23 Μαρτίου)  που αναφέρεται στην επόμενη σελίδα 27, καθ’ ην οι Μανιάτες κατέλαβαν (ευτυχώς αναφέρει χωρίς μάχη) την Καλαμάτα;

Δεν αναφέρομαι στις ημερομηνίες 16 (Σολιώτης-Αρφαρά) και 18 (Χοντρογιάννης-Χελωνοσπηλιά), οι οποίες άλλωστε διαφέρουν μεταξύ των διαφόρων ιστορικών.

———————————————————————-


[1] Την εν λόγω εφημερίδα την αγόρασα διότι είχε και ένα άλλο ένθετο: Το πολύ σημαντικό πόνημα του αειμνήστου Σαράντου Καργάκου με τίτλο: Η Ιστορία από την σκοπιά των Τούρκων (Ι. Σιδέρης, 2007).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Κιαμήλμπεης. Ποιος ήταν και ποια η σχέση του με τους Καλαβρυτινούς άρχοντες.

Σήμερα άκουσα ένα παραδοσιακό δημοτικό τραγούδι, από τον εξαίρετο τραγουδιστή Παν. Λάλεζα, για τον Κιαμήλμπεη:

«Κιαμήλ μπέη δε φαίνεσα/ καμαρωμένε αφέντη/ Ήσουν κολώνα στο Μωριά/ και φλάμπουρο στην Κόρθο/ Ήσουν και στην Τριπολιτσά/ θεμελιωμένος πύργος/ Στην Κόρθο πιά δε φαίνεσαι/ ούτε μεσ’ τα σαράγια/ ο Παπαφλέσσας τά ’καψε/ τα έρμα τα παλάτια/ κλαίνε τ’ αχούρια γι΄ άλογα/ και τα τζαμιά γι’ αγάδες».

Και ένα άλλο, σε ρυθμό Καλαματιανού, από τον ίδιο τραγουδιστή σε πολύ νεαρή ηλικία:

«Άϊντε, Κιαμήλμπεης ο δόλιος φώναξε/ Κιαμήλμπεης φωνάζει/ δεν είν’ κανένας πουθενά/ παιδιά μου πουθενά/ ορέ δεν είν’ κανέ, κανένας πουθενά/ να πάει στη μαύρη […] / να πάει να πεί της μπέγαινας/ παιδιά μ’ της μπέγαινας/ ορέ να πάει να πεί, να πεί την μπέγαινας/ να πεί και στα παιδιά μου/ ποτέ τους μη, όρε ποτέ τους μη με καρτερούν/ το δόλιο καρτερούν/ Όρε ποτέ τους μη, μωρε μη, με καρτερούν/ και μη με περιμένουν/ εδώ που εκλειστήκαμε, παιδιά μ’ κλειστήκαμε».

Στα τραγούδια με έναρξη «Κλεισαν οι στράτες του Μωριά…» (Νάκος, Μεϊντανάς, Μητάκη, Πανούτσος, Θεόφιλος κ.λ.), η χανούμισα που αναφέρεται, να κλαίει για το γιό της τον Αλήμπεη (ή Χαλήλμπεη) κ.λ., πιθανόν να υπονοείται ο Κιαμήλμπεης, χωρίς αυτό να είναι σαφές.

Εκτός αυτών και άλλα άσματα τον αναφέρουν, όπως:

Ένα τραγούδι του 1822, το οποίο αναφέρει:

«Πήραν τα κάστρα, πήραν τα, πήραν και τα ντερβένια./ Πήραν και την Τριπολιτσά την ξακουσμένη χώρα/ Κλαίουν στους δρόμους Τούρκισσες, κλαίουν Εμιροπούλες,/ Κλαίει και μια χανούμισσα τον δόλιο τον Κιαμίλη/ «Άχ πούσαι και δε φαίνεσαι καμαρωμέν’ αφέντη;/ Ήσουν Κολόνα στο Μωριά και φλάμπουρο στην Κόρθο,/ Ήσουν και στην Τριπολιτσά θεμελιωμένος πύργος./ Στην Κόρθο πλιά δε φαίνεσαι ουδέ μες τα σαράϊα./ Ένας παπάς σου τάκαψε τα έρμα τα παλάτια./ Κλαίουν τ’ αχούρια γι’ άλογα και τα τσαμιά γι’ αγάδες/ Κλαίει και η Κιαμίλαινα τον δόλιο της τον άντρα./ Σκλάβος ραϊάδων έπεσε και ζη ραϊάς ραϊάδων» (Εθνικά Άσματα της Ελλάδος 1453-1821).

Και ένα δεύτερο:

«Του Δράμαλη οι μπέϋδες και του Μωριά οι λεβέντες/ στα Δερβενάκια κάθονται κορμιά χωρίς κεφάλια./ Στρώμα είχανε τη μαύρη γης, προσκέφαλο τις πέτρες,/ και το απάνω σκέπασμα τα χιόνια και τους πάγους./ Κι όσοι διαβάτες κι αν περνάν, στεκώνται και τους λένε,/ – Κορμιά πού είν’ τα κεφάλια σας και πού είν’ και τάρματά σας;/ – Γκιαούρηδες τα πήρανε και στα βουνά παγαίνουν./ Κλαύτε μανούλες για παιδιά, γυναίκες για τους άντρες,/ Και συ κυρά Κιαμήλμπέϋνα Κιαμήλμπεϋ τον Μπέϋ,/ πού ήταν στον κόσμο ξακουστός ’ς την Πόλη ξακουσμένος» (Π. Παπαζαφειρόπουλος, Περισυναγωγή…, ).

Αλλά ποιος ήταν ο Κιαμήλ Μπέης, και ποια σχέση είχε με τους Καλαβρυτινούς;

Καταγόταν από πλούσια οικογένεια Τούρκων, η οποία δυνάστευε και κυριαρχούσε στην Κορινθία από το 1717. Ο πατέρας του ήταν ο Νουρή μπέης και παππούς του ο Χαλήλ μπέης. Γεννήθηκε το 1784, ήταν έξυπνος, ωραίος και ξεχώριζε για τις ικανότητές του. Απέκτησε πολλά πλούτη, κινητή και ακίνητη περιουσία. Γυναίκα του ήταν η καλονή Γκιούλ Χανούμ, με την οποία είχε αποκτήσει τρεις (κατά τον Μοσχόπουλο: δύο) γιούς. Όταν, στις 7 Ιουλίου 1822 εκτελέστηκε στο δωμάτιο όπου ήτο φυλακισμένος, την επομένη ο Δράμαλης πήγε στην Ακροκόρινθο, βρήκε να τον υποδέχονται  η μάνα και η χήρα του Κιαμήλμπεη, την οποία για να την τιμήσει ο Δράμαλης και για το λόγο ότι του υπέδειξε ένα μέρος του θησαυρού του άνδρα της, την παντρεύτηκε.

Ο Φιλήμων (Δικίμιο…,), αναφέρει ότι: «… Οι Τούρκοι ταύτης [της Κορίνθου] περί τας εξακοσίας οικογενείας ωμοίαζον ωσεπιπολύ τοις του Άργους, εν μόνη κατοικούντες τη πόλει της Κορίνθου. Διεκρίνετο όμως παρ’ αυτοίς, ως και καθ’ άπασαν την Πελοπόννησον, ο πολυκτήμων και νουνεχέστατος Χουσεήν Κιαμήλ βεγής, λόγω και πράγματι δεσπόζων της Κορινθίας. Η εις την Τρίπολιν άνοδος τούτου από του Φεβρουαρίου μεσούντος, περί ής εμνημονεύσαμεν, μεγάλας ουσιωδώς παρείχεν ευκολίας τοις Κορινθίοις. […] Διά τούτο ευθύς, ότε μετά την έκρηξιν του κινήματος των Καλαβρύτων διέταξεν ο βοενβόδας της Κορίνθου κατ’ απαιτησιν της ισχυούσης μητρός[1] του Κιαμήλ βεγή, ο Ανδρίκος Νοταράς, νεώτερος των τριών αδελφών, μετέβη εκ των Τρικκάλων, ομηρεύσων παρ’ αυτώ υπέρ της ακινησίας του τόπου, ότε και ο Σωτήριος Νοταράς ανέβη εις Τρίπολιν, ομηρεύσων επίσης παρά τη κεντρική αρχή. […]. Τη 31 Μαρτίου εισηλθον οι εν ταις Κεχραεαίς και τω Τείχει εις την πόλιν, ης διηρπάγησαν αι τουρκικαί οικίαι, αι δε κατά την παραλίαν και το Διαβατίκι αποθήκαι του Κιαμήλ βεγή εγένοντο λάφυρον των Πειραίων…».

Ο Νικηφ. Μοσχόπουλος (Ιστορία της Ελλην. Επαναστ…) αναφέρει ότι όταν ο Δράμαλης έφθασε στην Κόρινθο η οποία είχε πυρποληθεί και ειδικώτερα στο φρούριο της Ακροκορίνθου, δεν απάντησε «ψυχήν ζώσαν». «Μόνον εντός ενός σπηλαίου ευρίσκοντο η σύζυγος, τα δύο τέκνα και η λοιπή οικογένεια του πλουσίου Κορινθίου Τούρκου Κιαμήλ βέη, θρηνούσα προ του αιμοφύρτου ακόμη πτώματος τούτου, όστις είχε φονευθεί προ ολίγου. Ο Κιαμήλ βέης, ούτος είχε συλληφθεί αιχμάλωτος κατά την άλωσιν της Τριπολιτσάς, μεταφερθείς δε εις Κόρινθον και πεισθείς υπό των επαναστατών να αποκαλύψει τους θησαυρούς του, εφονεύθη υπό τούτων όταν προσεγγίζοντος του τουρκικού στρατού απεχώρησαν*…».

*«Κατά τας ελληνικάς πηγάς ο Κιαμήλ βέης εφονεύθη υπό του Κορινθίου Δημητρίου Μπενάκη εντός της φυλακής της Ακροκορίνθου. Ο Μπενάκης εισελθών εύρε τον Κιαμήλ βέην ρεμβάζοντα. Εκένωσεν αμέσως εν πιστόλιον και έπληξε τον Τούρκον κροίσον εις το στήθος, πεσόντα δε τον αποτελείωσε δια του δευτέρου πιστολίου του πλήξας αυτόν εις τα νώτα. Κατ’ άλλους μετά του Μπενάκη επυροβόλησαν τρεις άλλοι Έλληνες φονεύσαντες και τέσσαρας άλλους επισήμους Τούρκους Κορινθίους…».

Ο ίδιος συγγραφέας (Μοσχόπουλος) αναφέρει ότι δυσαρεστήθηκε ο Ιουσούφ πασάς διότι δεν του εδόθη η αρχιστρατηγία, η οποία ανατέθηκε στον Δράμαλη ο οποίος ήτο εκ των ακολούθων του πατρός του και δεν ήθελε να τον διευκολύνει. Ο Δράμαλης στη συνέχεια παρέλαβε την μητέρα, την χήρα και τα τέκνα του Κιαμήλ βέη και αναχώρησε για την Πάτρα. Σύμφωνα με ελληνικές πηγές ο Δράμαλης παντρεύτηκε την χήρα του Κιαμήλ βέη. Ο Δράμαλης ήταν πλουσιώτατος, αφού πήρε ως λεία μέρος των χρημάτων του Αλή Πασά στα Γιάννενα, όπως επίσης και μεγάλο ποσό από την ευρεθείσα μέσα σε πηγάδι παρά την Ακροκόρινθο κινητή περιουσία του Κιαμήλ βέη.».

Σχετικά αναφέρει και ο Π. Πατρών Γερμανός (Υπομνήματα…,): «… Περί δε της παραδόσεως του φρουρίου της Κορίνθου ήτον ελπίς να συντελέση ο Κιαμήλ Μπέης, όστις κατ’ αρχάς της αιχμαλωσίας του υπεσχέθη εν τοιούτον, και έγινε μία διαπραγμάτευσις ατελής μεταξύ του και των εν Τριπολιτζα Προκρίτων Πελοποννησίων, και δια τούτο απελάμβανε περίθαλψιν αυτός και ο υιός του, ομοίως και 200 περίπου ψυχαί ομογενών του ανδρών, γυναικών και παιδίων, οπού είχον καταφύγει εις την επίσκεψίν του εν καιρώ της εις Τριπολιτζάν εφόδου των Ελλήνων. Όθεν απεφασίσθη να τον μεταφέρωσιν εις το Άργος και εκεί να γίνη η τελεία μετ’ αυτού συμφωνία περί της παραδόσεως της Κορίνθου. Τον μετέφερον λοιπόν με όλους τους συν αυτώ ομογενείς του, και άρχισαν να διαπραγματεύωνται, πλην εκείνος πανούργος ών, μετέβαλλε καθ’ ημέραν τα σχεδόν προβλήματά του, και δεν απεφάσιζε τι βέβαιον, εξαγοραζόμενος τον καιρόν. Κατόρθωσε δε να πείση και τινας των Καπιταναίων, ότι θέλει τους κάμει μετόχους του πλούτου του, και τοιουτοτρόπως έπαιζε την υπόθεσιν, μήτε υποσχόμενος, μήτε αρνούμενος, και απολαμβάνων κάθε άνεσιν και όλα του τα αναγκαία από τους ελπίζοντας εις τας υποσχέσεις του. […]. Οι δε Παραστάται του έθνους… πριν αναχωρήσωσι [δια την Επίδαυρον], διωρίσθησαν, ο μεν Υψηλάντης, ο Κρεββατάς και ο αδελφός του Πετρόμπεη να μεταβώσιν εις την Κόρινθον μετά του Κιαμήλπεη, δια να τον μεταχειρισθώσιν όργανον εις την παράδοσιν του Φρουρίου, ο δε Κολκοτρώνης να μεταβή εκεί με εν σώμα στρατιωτικόν, δια να ενδυναμώση την πολιορκίαν…». Αναφέρει επίσης: «… Η ελπίς όλων ήτον εις τον πλούτον του Κιαμήλμπεη, περί ού διέτρεχε κοινή φήμη, ότι είχε κεκρυμμένα πολλά μιλιούνια. Τον υπεσχέθη η Διοίκησις το εν τρίτον όλης του της περιουσίας, και την ασφάλειαν της ζωής και τιμής όλης της φαμηλίας του, και ν’ απέλθη όπου θέλει μετ’ αυτής, πλην δεν ηθέλησε να ομολογήση ότι είχέ τι. Επροσπάθησαν με κολακείας, με απειλάς, με υποσχέσεις, πλην εις μάτην, επειδή εκείνος πάντοτε με τας αυτάς λέξεις έλεγεν, ότι δεν έχει άλλο τι κεκρυμμένον, εκτός εκείνων των ολιγίστων, οπού ευρέθησαν εις το Φρούριον εις χείρας της μητρός του και γυναικός του…». Τέλος αναφέρει ότι ο διορισμένος στο Φρούριο της Κορίνθου Φρούραρχος, «Αχιλλέας» ονομαζόμενος (ήτο ο Ιάκωβος Θεοδωρίδης), ενώ είχε 100 στρατιώτες, τροφές και πολεμοφόδια, ευρίσκετο εις οχυράν θέση και μπορούσε να το υπερασπίση, έως ότου να έλθει βοήθεια, αυτός χωρίς πίεση εχθρική «απεφάσισε να φύγει, και αφού εφόνευσε[2] μόνον τον Κιαμήλ Μπεή και τους λοιπούς αιχμαλώτους Τούρκους έκλεισε μέσα εις εν μαγαζείον, ανεχώρησε δια νυκτός, και άφησε το Φρούριον έρημον, εφοδιασμένον με ικανήν ποσότητα πολεμικής ύλης και πυροβόλων όπλων…».

Το Σωτηράκη Λόντο, πατέρα του Ανδρέα Λόντου (όστις καταγόταν από τον Κάλανο των Νεζερών), όταν ήταν πρωθυπουργός του Βελή, είχε δημιουργήσει αντιπάθειες ανάμεσα στους Έλληνες προεστούς. Είχε πολλούς εχθρούς, μεταξύ των οποίων και τον Λαγκαδινό ανταγωνιστή του Ιω. Δεληγιάννη. Όταν αντί του Βελή, όστις παραμερίστηκε, ανέλαβε το πασαλίκι της Τριπολιτσάς ο Ίντζελε Αχμέτ, «βγήκαν τα μαχαίρια». Ο Δεληγιάννης και άλλοι Έλληνες καθώς και Τούρκοι εχθροί του Βελή, κατηγόρησαν τον Σωτηράκη Λόντο για καταχρήσεις και ο Σωτηράκης αποκεφαλίσθηκε στις 13 Οκτωβρίου 1812.

Αλλά, όπως ο Θεόδωρος Ρηγόπουλος (Απομνημ…) αναφέρει: Και «… Ο Γέρο Δεληγιάννης εκαρατομήθη σουλτανική διαταγή ως επίφοβος δήθεν άρχων κατά Φεβρουάριον 1816, ενώ εκ του γήρατος έπνεε τα λοίσθια. Την καρατόμησίν του ταύτην υπενήργησαν ο Ασημάκης Ζαϊμης (πατήρ του Ανδρέα) οι υιοί του Σωτηράκη Λόντου Ανδρέας ο στρατηγός και λοιποί, καί τινες των αρχόντων εκδικούμενοι τον θάνατον του Σ. Λόντου, όν εκαρατόμησεν ενταύθα ο Βελή Πασάς, συκοφαντηθέντος ως λέγεται υπό των Δεληγιανναίων ισχυόντων τότε παρά τω σατράπη τούτω της Πελοποννήσου παρά τη Πύλη· και αν η εχθροπάθεια και των δύο τούτων οικογενειών εξηκολούθει, πολλοί άλλοι εξ αμφοτέρων των οικογενειών και των συγγενών των ήθελον σφαγή. Αλλά τη μεσολαβήσει των αρχιερέων και άλλων συνεβιβάσθησαν και δια συγγενικού δεσμού εφιλιώθησαν, εκδόντων των Δεληγιανναίων την αδελφήν των Ελένην (πρώτην εξαδέλφην της μητρός μου) ως σύζυγον τω Ανδρέα Ζαΐμη α΄ εξαδέλφω των αδελφών Λόντου. Τούτο εγένετο το έτος 1817…».

Ο Ανδρ. Ζαΐμης με τον Ανδρέα Λόντο, άγνωστο για ποιο λόγο, αφού λίγο πριν ο Κιαμήλ Μπέης τους είχε βοηθήσει[3] να εξοντώσουν το Δεληγιάννη, πρόσφεραν χρήματα, μαζί με άλλους Τούρκους, να επιτύχουν τη δίωξη του πλουσιώτατου και πανίσχυρου Κιαμήλ Μπέη, που είχε τα πολυτελέστατα παλάτια στην Κόρινθο… Για τις ενέργειες αυτές ειδοποίησε αμέσως τον Κιαμήλ Μπέη ο Καλαβρυτινός προύχοντας Σωτήρης Χαραλάμπης και έτσι ο Κιαμήλ Μπέης ματαίωσε τη δίωξή του και κατόρθωσε να εκδοθεί φιρμάνι σύλληψης του Ασημάκη Ζαΐμη, του Ανδρ. Ζαΐμη και του Ανδρ. Λόντου. Και διατάχτηκε ο Μουσταφάς των Καλαβρύτων «να τους βάλη στο χέρι». Αυτοί για να σωθούν έφυγαν στα ορεινά Καλαβρυτοχώρια, όπως τους συμβούλευσε ο Ασημάκης Φωτήλας (Σταματόπ., Εσωτερ. αγώνας…).

Πέραν των παραπάνω:

 Αναφέρεται (Χρ. Ηλιόπουλος: Χρυσαί σελίδες…) ότι ο εκ Βυσωκά, σημαιοφόρος του Π. Π. Γερμανού, κατά την έφοδο των αγωνιστών εκ της Αγίας Λαύρας εναντίον των Τούρκων στα Καλάβρυτα, Γρηγόριος Ντόκος «επολέμησεν υπό τον Αναγν. Πετιμεζάν εν Κορίνθω, ένθα διεκρίθη εις την πολιορκίαν του Κιαμήλπεη».

Επίσης αναφέρεται ο βράχος του Χασάν όστις είναι στα ΒΔ. της Λυκούριας πάνω από τη Σπηλιά του Αράπη, στον αυχένα της Φράγκας και της Φάκιας. Λέγεται έτσι γιατί, εκεί λίγο πριν την Επανάσταση του 1821 σκοτώθηκε από τους κλέφτες της περιοχής, κατά μία εκδοχή, ο υπασπιστής του Κιαμήλ-μπέη, ο όμορφος Χασάν. Εκεί πήγαινε για κυνήγι και βρήκαν την ευκαιρία οι κλέφτες όταν απομακρύνθηκε από τους συντρόφους του και τον σκότωσαν. Οι σύντροφοί του τον παράτησαν εκεί στο δύσβατο και απόκρημνο μέρος και γύρισαν και είπαν τη θλιβερή είδηση στον Κιαμήλ-μπέη, ο οποίος θύμωσε που τα αγρίμια και τα όρνια θα έτρωγαν το νεκρό. Ζήτησε λοιπόν να ξαναπάνε και να φέρουν το νεκρό Χασάν, όπως και έγινε. Εκείνος τον περιποιήθηκε και τον μετέφερε στην Κόρινθο όπου και τον έθαψε με τιμές. Σύμφωνα με άλλη εκδοχή δεν χτυπήθηκε από τους κλέφτες αλλά από κάποιο Μήτζο από τον Άρμπουνα, ο οποίος του έστησε καρτέρι και τον σκότωσε, όταν εκείνος (Χασάν) συνάντησε τη Φρόσω την όμορφη βοσκοπούλα που κρυφαγαπούσε ο Μήτζος (Ν. Β. Αναστόπουλος).

—————————————————–


[1] Όπως ο ίδιος ο Φιλήμων (Δικίμιο…,), αναφέρει: «… Αλλ’ ο Δικαίος [Παπαφλέσσας], αντί της ύλης προτιμών το πολιτικόν αποτέλεσμα της ενοχοποιήσεως και του προς τους Τούρκους αμετακλήτου διαζυγίου τινών, προηγουμένων των Νοταραίων, ενήργησεν απ’ ευθείας, παραδόσας όλας τα τουρκικάς οικίας δια των στρατιωτών αυτού, εις τας φλόγας. Τότε η εν τω Ακροκορίνθω μήτηρ του Κιαμήλ βεγή, βλέπουσα πυρπολούμενα τα μέγαρα του υιού αυτής, διέταξε ευθύς, κατάληπτος γενομένη υπό δαιμονίου, την αποτομήν της κεφαλής του Ανδρίκου Νοταρά, αμέσως εκτελεσθείσαν. Συγχρόνως δε, εξαγριωθέντες δια τον ίδιον λόγον και ο άλλοι Τούρκοι του Ακροκορίνθου, έσφαξαν 25 ετέρους Κορινθίους Έλληνας, ευρεθέντας εν τω φρουρίω…».

[2] [Κατ’ άλλη εκδοχή:  ο πρώην υπηρέτης του Κιαμήλ, Δημήτρης Μπενάκης, ο υποφρούραρχος Διαμαντής Λάλακας και ο Παρθένιος Βλάχος, ηγούμενος της Φανερωμένης, σε συμφωνία με τον «Αχιλλέα», εφόνευσαν τον Κιαμήλμπεη στο δωμάτιο όπου τον είχαν φυλακισμένο.]

[3] Γράφει ο Πετιμεζάς στα απομνημονεύματά του: «…η φατρία του Ανδρέα Λόντου προσεπάθησε να ελκύσει και είλκυσε προς το μέρος της πρώτον μεν τους μπέηδες, ως τον Αρναούτογλου, Κιαμήλμπεην και άλλους, κατόπιν δε και τον νέον πασάν. Αφού δε κατόρθωσε τούτο, εκατηγόρησε τον αρχηγόν της αντιθέτου Γιάννην Δεληγιάννην και ο πασάς αποστείλας δημίους απεκεφάλισαν αυτόν εντός της εν τω χωρίω Λαγκαδίοις οικίας του κατά το έτος 1816, την δε κεφαλήν του έφερον οι φονείς εις Τριπολιτζάν εκτεθείσαν εις την χλεύην και την περιφτόνησιν των θεατών».

Πηγή: Τα παραπάνω, εκτός των παραδοσιακών τραγουδιών που προέρχονται από το διαδίκτυο, έχουν αντληθεί από το «Ιστορικό Λεξικό της Επαρχίας Καλαβρύτων» και υπόκεινται στους περιορισμούς της νομοθεσίας περί πνευματικών δικαιωμάτων.

Θ. Τζώρτζης.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

«… ώστε αν χαθώμεν, το οποίον είναι αδύνατον, να χαθώμεν ως Έλληνες εντίμως…» (Θ. Κολοκοτρώνης, 3 Ιουνίου 1827).

Το «προσκύνημα» φουντώνει, η Ελλάδα βρίσκεται σε κίνδυνο και ο Θ. Κολοκοτρώνης μαζί με πολλά άλλα έγγραφα έστειλε προς την τότε Βουλή της Ελλάδος, με κραυγή απελπισίας και με δικαιολογημένο θυμό, ως φαίνεται, το παρακάτω σκληρού περιεχομένου έγγραφο.

Στις 29 Μαΐου 1827, είχε προηγηθεί και άλλο έγγραφο στούς Βασίλειο Πετιμεζά, Δ. Μελετόπουλο και Θάνο Χρυσανθακόπουλο (Κουμανιώτη), δίδοντάς τους εντολή να συστήσουν στρατόπεδο στα Νεζερά και να κινηθούν κατά του Νενέκου και των προσκυνημένων.

Τους γράφει μεταξύ άλλων:»… Η γενναιότης Σας δεν αμφιβάλλω, ότι οδηγούμενοι από τα χρέη του πατριωτισμού σας θέλει βάλλετε την δυνατήν προσπάθειάν σας δια να συστήσετε όσον τάχος στρατόπεδον εις τα Νεζερά, απαντώντες φρονίμως και κάθε αντενέργειαν, δεν αμφιβάλλω περιπλέον, ότι δια της φρονήσεώς σας θέλει παιδευθούν αναλόγως του στυγερού κινήματός των ο Νενέκος και λοιποί ομόφρονές του όλοι. Αλλ’ εν τοσούτω έκρινα αναγκαίον να σας είπω, άμα συστήσετε στρατόπεδον, ή να είπω κάλλιον, άμα συναχθήτε, να πάρετε όσους περισσοτέρους στρατιώτας δυνηθήτε και να υπάγητε να πιάσητε τον Νενέκον, αν δε σας αντισταθή, ή έχη συντρόφους πραγματικούς και τους λοιπούς κατοίκους των Αρβανιτοχωρίων, να τους βάλητε αυτόν και όλους (αν έχουν είδησιν) εις το ντουφέκι άνδρας και γυναίκας των, να λαφυραγωγήσετε όλον το πράγμα των, με ένα λόγον να φερθήτε ως προς Τούρκους, δια να παιδεύσητε αυτούς, να κάμετε δια τούτου και κάθε άλλον, ο οποίος αν έχη τι εις τον νουν του να το αποδιώξη.«.

Ακολουθεί το συγκλονιστικό έγγραφο.

Πηγή: (;).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Ένα έγγραφο του Θεοδ. Κολοκοτρώνη στο γιό του Γενναίο. Μνημοσυνο γι’ αυτόν που σαν σήμερα έφυγε από τη ζωή…

Αξίζει να διαβάσετε το έγγραφο που ακολουθεί και απευθύνεται από το Γέρο του Μωριά στο παιδί του Γιάννη (Γενναίο), πως τον προτρέπει και τις οδηγίες που του δίδει, για να εκστρατεύσει στην Δυτική Ελλάδα.

Αξίζει βέβαια και η προτροπή του να συμπεριλάβει στους υπό τις διαταγές του τον Δημήτριο «Νενέκο με τους ολίγους αλλά καλούς συντρόφους του», όταν ο Νενέκος ακόμα απολάμβανε την εκτίμηση του Γέρου.

Πηγή: (;).

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Καταγραφή καλλιεργουμένων εθνικών Γαιών επαρχίας Πατρών τον Μάϊο του 1822. Αναφέρονται επίσης και οι μύλοι.

Πηγή: (;)

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Τρία Αρβανίτικα τραγούδια από το Άνω Μαζαράκι.

Τα παρακάτω Αρβανίτικα τραγούδια τα βρήκα καταγεγραμμένα, μαζί με άλλα λαογραφικά κ.λ. στοιχεία,  από τη φοιτήτρια της Φιλοσοφικής σχολής του έτους 1977-78, Χαϊδοπούλου Νικολίτσα, στη βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Αθηνών, σε σχετική με το Άνω Μαζαράκι, εργασία της. Αναφέρει ότι τα διέσωσε ο Δημήτριος Γαλάνης, 73 ετών όταν γράφτηκαν αυτά.

Η πρώτη στήλη καθώς και η μετάφραση έχουν μεταφερθεί εδώ όπως έχουν καταγραφεί στην πηγή.

Τη δεύτερη στήλη τη δημιούργησα εγώ και αποδίδει  ελεύθερα τη μετάφραση στη σύγχρονη Αλβανική γλώσσα.

                                                         1.

Μος με κιορτόν μωρ μέμεζε                              (mos u grind me mua vjehrra)

Μος με κιορτόν μωρ μέμε=μάνα                       (Mos u grind me mua nënë)

σε ντο τ’ μόε ϊ τε πεθερέ                                    (Unë [Sepse] do të të bëj vjehër)

σε ντο τ’ μεϊ τε μεμε                                          (Unë [Sepse]do të të bëj nënë)

Ντο βέμι μπάσκα ντα στεπιτ σπίτι                    (Ne do të shkojmë në shtëpi së bashku)

Μπάσκα (μαζί) ντο τε χάμε (μαζί θα φάμε)      (Do të hamë bukë bashkë.)

μπούκ (ψωμί).

Μετάφραση:

Μη με μαλώνεις πεθερά

Μη με μαλώνεις μάνα,

Για θα σε κάμω πεθερά

Για θα σε κάμω μάνα.

Μαζί θα πάμε στο σπίτι

Μαζί θα φάμε ψωμί.

                                                        2.

Ντολλάρια νου κουντάτε                           (Unë nuk dua dollarë)

Παρέ νου γκου ζητεί                                  (Unë nuk ju kërkoj para)

Ουλίν μπούκ εντέκε πε                              (Ullinj, bukë, qepë)

Ακέ π’ αγαπεί.                                            (Dhe ai që dua)

Μετάφραση:

Δολλάρια δε θέλω,

Λεφτά δε σου ζητώ

Ελιές, ψωμί, κρεμμύδι

Κι αυτόν που αγαπώ.

                                                          3.

Βάϊζεζά με δεν με δη τα Γιαν              (I riu pyet vajzën)

Αϊτώ τα κε ντ Γιαν.                             (Duke treguar gjoksin e saj)

Γιαν ντι μπεν μωρέ ντιάλι μ’               (Çfarë keni atje? Dhe ai përgjigjet)

Ντιουάν ντι μπότσε με ρακί                (Dy shishe verë [raki])

Γκιάν ντι μπότσε με ρακί

Σέλε τε πιμε μεβετ ντη                        (Sillni të pinë së bashku)

Σέλε τ’ πίμε νεβε τ ντή τ’

Μοι κ’ τζέντ ντε στεπί                         (Ti dhe unë)

Σε ντο με βρας μωρ ντιάλι μ’              (Jo, ai nuk bëhet fëmija im)

Σε ντο με βρας τατα Γκιμ                   (Sepse babai im do të më vrasë)

Τατα = πατέρας

Μετάφραση:

Ρωτάει ο νέος την κοπέλα

Δείχνοντας το στήθος της

-Τι έχεις εκεί; Και απαντά

-Δυό μπουκάλια με κρασί.

-Φέρτα να τα πιούμε μαζί

Εγώ και σύ

-Όχι δε γίνεται παιδί μου

Γιατί θα με σκοτώσει ο πατέρας.

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε

Τα στατιστικά του blog: gerbesi.wordpress.com

Αγαπητοί φίλοι σας παρουσιάζω στη συνέχεια τα στατιστικά στοιχεία του blog στο οποίο παρουσίαζα – γιατί έχω πολύ καιρό να παρουσιάσω κάποιο ιστορικό θέμα – ιστορικά θέματα από πρωτογενείς πηγές για την Πελοπόννησο και ιδιαίτερα για την Αχαΐα και την επαρχία Καλαβρύτων. Έχω σταματήσει γιατί κάποιοι ηλίθιοι νομίζουν τους εαυτούς τους έξυπνους κλέβοντας ό,τι αναρτώ εδώ. Ηλίθιοι ήσαν και τέτοιοι θα παραμείνουν. Κάποιοι μάλιστα απ’ αυτούς μου έκαναν θεωρία πως μπορεί αυτό να γίνει καλύτερα και με έξυπνο τρόπο που μόνο αυτοί ξέρουν! Ε! ωραία …. τώρα αυτοί μπορούν να δούν εδώ τα ….. Εγώ δεν έχω να χάσω κάτι. Τα θέματα που έχω διαθέσιμα, μπορούν να τροφοδοτήσουν για πολλά χρόνια μία ιστοσελίδα.

Ζητώ συγνώμη από τους υπολοίπους αναγνώστες που τιμούν αυτο το blog και τους ευχαριστώ θερμά γι’ αυτή την τιμή.

Στη συνέχεια υπάρχει το διάγραμμα το οποίο δείχνει τους επισκέπτες (σκούρο μπλέ) και τα views (θεάσεις-αναγνώσεις άρθρων) (σιέλ).

Όλα αυτά σε απόλυτουςαριθμούς παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί το ιστόγραμμα αυτό.

Όπως μπορείτε να διαπιστώσετε το 2021 που ήταν έτος εορτασμού των 200 χρόνων από την επανάσταση, οι επισκεπτες ανήλθαν σε 28.149 άτομα τα δε άρθρα που διάβασαν ήσαν 49.283.

Η κάμψη που παρουσιάστηκε το 2019 οφείλεται στο γεγονός ότι και τότε – όπως και τώρα – είχα σταματήσει να αναρτώ θέματα για το λόγο που σας εξέθεσα παραπάνω.

Το 2021 παρουσιάζονται όλα αυτά κατά μήνα, στο επόμενο διάγραμμα.

Απ’ αυτό προκύπτει η μεγάλη αύξηση της προτίμησης του blog από τον Ιανουάριο μέχρι και τον Μάϊο του 2021.

Τότε υπήρχε η φούρια για τα 200 χρόνια, έπρεπε να βρεθούν θέματα, να βρεθούν αγωνιστές του ’21, να γίνουν ομιλίες, να γραφούν «Λευκώματα»κ.λ. Αυτός δεν είναι ο λόγος για τον οποίο 4.461 άτομα ερεύνησαν 10.101 αναρτήσεις το μήνα Μάρτιο;

Βέβαια για να διαβαστούν τα αναρτώ αυτά, κυρίως από τα νέα παιδιά και από τους ενδιαφερόμενους ερευνητές. Όμως ελάχιστοι αποδέχονται και ακόμα πιό λίγοι ανέφεραν αυτό το blog ως πηγή των πληροφοριών τους.

Παρέθεσα αυτά τα στοιχεία ως απάντηση σε αυτούς που ίσως θεωρούν αμελητέο τόσο το blog, όσο και όσα σ’ αυτό αναρτώνται.

Σας ευχαριστώ για το χρόνο σας…

Καλή Χρονιά!

Posted in Uncategorized | Σχολιάστε