Χρυσοποδαρίτισσας μονή:

Χρυσοποδαρίτισσας μονή: (ή μοναστήρι των Νεζερών), ανάμεσα στα χωριά Καλάνιστρα και Κάλανος και κάτω από το δρόμο Πατρών Καλαβρύτων, μέσα στον Πείρο ποταμό και σ’ ένα μαγευτικό φυσικό περιβάλλον, βρίσκεται η Μονή της Παναγίας, με το «χρυσό», δηλαδή θαυματουργό πόδι. Κατά μια εκδοχή, η ονομασία οφείλεται στη θεραπεία, από την Παναγία, του ποδιού ενός πιστού.

Ο πρώτος ναός λειτούργησε μέσα σε σπήλαιο με σταλαγμίτες στα τοιχώματα του οποίου σώζονται αγιογραφίες. Πριν την ίδρυσή της υπήρχαν ασκητήρια στην περιοχή. Το μοναστήρι λεγόταν και μονή των Νεζερών αφού βρίσκεται κοντά στα Νεζερά ή Νεζεροχώρια. Αναφέρεται ως Panagia Nezeron στην επιστημονική έρευνα της Γαλλικής αποστολής του στρατηγού Μαιζώνος (1829-1830) χωρίς να αναγράφονται άτομα (πληθυσμός). Χτίστηκε στα τέλη του 12ου αιώνα, καταστράφηκε στα Ορλωφικά (1770) μαζί με τα Νεζερά και ξαναχτίστηκε το 1812 από τον μοναχό Ανανία από το χωριό Κομπηγάδι. Καταστράφηκε πάλι το 1825 από τον Ιμπραήμ. Ξαναχτίστηκε μετά το τέλος της Επανάστασης. Η μονή της Χρυσοποδαρίτισσας (Γενέσιο της Θεοτόκου), έχει ανακηρυχθεί, κατά τον Μ. Γεδεών, πατριαρχική το 1635 από τον πατριάρχη Κύριλλο. Η μονή της Χρυσοποδαρίτισσας κηρύχτηκε το 1786 σταυροπηγιακή με σιγγίλιο του πατριάρχη Προκοπίου (1785-1789) και ύστερα από μέριμνα του εκ Δημητσάνης, μητροπολίτη Πατρών (1612-1638) Θεοφάνη Α΄ Φλωρία. Η εν λόγω μονή, που κάηκε τουλάχιστον δύο φορές, στα Ορλωφικά και στην εκστρατεία του Ιμπραήμ, είχε τεράστια περιουσία σε κτήματα, από τα οποία σημαντικότερα ήσαν αυτά στα Μαύρα Βουνά του Αράξου…. Φαίνεται ότι η μονή κάηκε κατά την καταστολή της επανάστασης του 1770 και ενώ τα Νεζερά επί Τουρκοκρατίας ανήκαν στον καζά των Καλαβρύτων η μονή ανήκε στη μητρόπολη των Πατρών… το 1707 η μονή βρικόταν σε καλύτερη κατάσταση από τις μονές Γηροκομείου και Ομπλού και υποχρεώθηκε να δώσει προκαταβολή 100 τσεκίνια για την οχύρωση του Ρίου. Το 1715 αναφέρεται ηγούμενος Παχώμιος να υπογράφει το υπέρ του μητροπολίτη Πατρών Χριστοφόρου υπόμνημα (Μέρτζιος 142, 175), ενώ μετά το 1770 αναφέρεται ηγούμνος ο Ανανίας (Τριανταφύλλου, Λεξ. 2257).

Ο Κορύλλος (Χωρογραφία, σ. 82) αναφέρει ότι το 1903 είχε 9 μοναχούς και υπηρέτες και έσοδα 7.337 δρχ. Ο Κ. Ν. Τριανταφύλλου εις το Ιστορικό Λεξικό των Πατρών αναφέρει επί πλέον ότι: Η μονή Χρυσοποδαρίτισσας ή και Χρυσοποδαρίτσας… έχουσα χρυσόν (θαυματουργόν) πόδα… εις την μονήν υπάρχουν δύο μολυβδόβουλα πατριαρχικά, έν του Προκοπίου του 1786 και το άλλο του Γρηγορίου του Ε΄ του Φεβρουαρίου του 1798. Το πρώτο αναφέρει ότι από του 1635 επί Πατριάρχου Κυρίλλου είχε κηρυχθεί πατριαρχική και σταυροπηγιακή η μονή ως επίσης και το μετόχι της στην Χαλανδρίτσα εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου, της εις τοποθεσίαν Μαύρα Βουνά εκκλησίας της Παναγίας, του Αγίου Νικολάου και του Αγίου Κωνσταντίνου, εις τοποθεσίαν Θερειανού μετοχίου μετά των αμπελίων, ελαιών και σπιτιού εις την πούγα (χωρίον Μπούγα) μετά των αμπελίων και χωραφίων, μετοχίου εις τοποθεσίαν Κοντοπηγάδι μετά των αμπελίων, συκαμινέων και οσπητιών. Του δε Μαύρου Βουνού το μετόχι τα σύνορα και οροθέσια ήτοι χουντούτα εισί ταύτα, εις την καλογραίαν πούκα (μπούκα) καθώς περ διέρχεται το αυλάκιον μέχρι της άκρας προς την λίμναν…. Το δε γράμμα του Γρηγορίου του Ε΄ σημειώνει «το κατά τα Μαύρα Βουνά μετόχιον συν τη εκκλησία του Aγίου Νικολάου και τους συνημμένους αυτώ τόπους…. Κατά την ενετικήν απογραφή το 1691 η μονή είχε ακίνητη περιουσία εις Λυκουριώτη πλησίον της μονής, μετόχι εις Κέρτεζη, αγρούς εις Χαλανδρίτσα, Άγιο Γεώργιο, Καλάνιστρα, αμπέλι εις Παλιουργιάν Πατρών, Καλαμιώνα, Δασιαλού, Ψαροφάι, Αγ. Νικόλα, μαγαζί και ταβέρνα εις Πάτρας, Θεριανού και Καμενίτσα χωράφια, μετόχι εις Μαύρα Βουνά 150 κουβελίων…[Τις τελευταίες πληροφορίες αντλεί ο Τριανταφύλλου προφανώς από: Κ. Ντόκου-Η εν Πελοποννήσω Εκκλησιαστική περιουσία κατά την περίοδο της Β΄ Ενετοκρατίας, στις σελ. 99-100 τις σχετικές αναφορές των οποίων παραθέτω εδώ:Χρυσοποδαρίττισας κτήματα].  [εις την μονή Χρυσοποδαριτίσσης Νεζερών ανήκε λατομείο στη θέση Κάβο Παππά (Τριανταφ. Λεξ. 1125)]. Σύμφωνα με έγγραφο της 3ης Αυγούστου 1854 (Αγγ. Τσελίκας, 297): οι ενοικιαστές των γαιών της μονής στο Καραβοστάσι, Μαύρα Βουνά και Καλογριά δεν είχαν δικαίωμα «ούτε να κόψει (κανείς) ψαθί δια συκαριάν και ψάθας ή κάπαρην ανευ της συναινέσεως της Μονής» και όπως από τον Χαρ. Αντωνόπουλο εις Καλαβρ. Βήμα (7ος 1991, τ.71) προκύπτει: ο ηγούμενος της μονής από το Αγρίδι Καλαβρύτων και βαπτιστικός του μητρ. Γερμανού, απέκτησε μεγάλη περιουσία στα χωριά Ίσαρι και Μπρακουμάδι και όταν πέθανε το 1877, οι κληρονόμοι του είχαν μεγάλες δίκες με τους κατοίκους του Μπρακουμαδιού…. [Με την κοινή υπουργ. Απόφαση Υπουργών Συντονισμού και Εσωτερικών: 46929/6877/ 20.11.1961 (ΦΕΚ. 16/Β/19.1.1962) διαγράφτηκε η μονή Γενεθλίων Θεοτόκου Χρυσοποδαριτίσσης από τους αυτοτελείς οικισμούς διότι δεν πληροί τους όρους…(Διαγραφή εδώ σημαίνει μη εμφάνιση στους στατιστικούς πίνακες ως οικισμός από το 1961 και στο εξής και όχι βέβαια ανυπαρξία).

Το 1879 είχε 20 μοναχούς, το 1889 είχε 12, το 1896 είχε 9 και το 1907 είχε 13 μοναχούς]. Αναφέρεται σε έγγραφο που συντάχθηκε στο μοναστήρι των Νεζερών (Χρυσοποδαρίτισσα) με ημερομηνία 15 Μαΐου 1780, ότι εκεί είχαν το κελί τους οι μοναχές Πραξιά και Προφηρία, των οποίων το κελί πουλήθηκε από τον ηγούμενο Καλλίνικο και τον προηγούμενο Δαμασκηνό στο μοναχό Ανανία (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 80)).

Επίσης σε έγγραφο ανταλλαγής ελαιοδένδρων, που συντάχθηκε στις 30 Οκτωβρίου 1781 στη Χαλανδρίτσα και αναφέρει ότι η μονή είχε 29 ρίζες ελιές στη Χαλανδρίτσα (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 83)). Αλλά και σε έγγραφο αφιέρωσης από τον Σωτηράκη Λόντο στη μονή, αγρών, αμπέλων και οικοπέδων, που συντάχθηκε στις 30 Απριλίου 1782 στη Βοστίτσα (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 84)). Ομοίως αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών με ημερομηνία 15 Αυγούστου 1785, όπου «βεβαιώνει» ο Προηγούμενος Χριστόφορος (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 92)). Σε σιγγίλιο του πατριάρχου Προκοπίου του 1786 περί μονής Σρυσοποδαριτίσσης, η οποία είχε μετόχι «εις τοποθεσίας Θεριανού» (Κ. Ν. Τριανταφύλλου, 867). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών με ημερομηνία 31 Μαρτίου 1789 (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 95)). Στο Λιβάρτζι έχει συνταχθεί έγγραφο πώλησης αγρών στη μονή Χρυσοποδαρίτισσας, με ημερομηνία 20 Ιανουαρίου 1790 (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 97)). Επίσης σε έγγραφο πώλησης αμπελιού από τον Κατσιδήμα Αβγέρη, στη μονή Χρυσοποδαρίτισσας, με ημερομηνία 5 Οκτωβρίου 1790 (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 100, 100α)). Στον Κάλανο συντάχθηκε έγγραφο αφιέρωσης αγρών στο μοναστήρι της Χρυσοποδαρίτισσας, από τα αδέλφια Γερμανό ιερομόναχο και Ιάκωβο μοναχό, Συργιανόπουλο, με ημερομηνία 30 Απριλίου 1791. Σ’ αυτό αναφέρονται και οι μοναχοί: Γερμανός και Ηλίας, Ιάκωβος καθώς και ο Ανδρίκος Κυρίτζης, ο Αναγνώστης Παπανικολόπουλος και ο Παναγιώτης Γιαννόπουλος (Τσελίκας Αγ. (έγγρ. αρ. 66, 100α)). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών στη μονή από τους Χρύσανθο Πεταλούδη και Γιαννάκη του Γκιαούρη, έγγραφο στο οποίο αναφέρονται και οι παπα Πανάγος Μουστάκος, Θανάσης Σκιαδάς, Λινάρδος Θεοφίλου, Γκιαουρόπουλος Ιωάννης, Πεταλουδόπουλος, Ανδρέας Μενούνος, Πανούτζος Μενουνόπουλος, Κωνσταντής Παπαδόπουλος, με ημερομηνία 8 Ιουλίου 1792 (άρ. εγγρ. 104 – Τσελίκας). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών στη μονή, με ημερομηνία 31 Αυγούστου 1792 στο μοναστήρι των Νεζερών (άρ. εγγρ. 105 – Τσελίκας). Αναφέρεται ότι οι Ανδρίκος και Σπύρος Λεφόπουλος με τον εξαδελφό τους Γιάννο αφιερώνουν αγρό που είχαν στα Νεζερά στη Χρυσοποδαρίτισσα, στις 30 Μαΐου 1793 (Τσελίκας Αγ. (εγγρ. αρ. 107)). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών και οικοπέδου, στη μονή Χρυσοποδαρίτισσας, που συντάχθηκε στα Δεμέστιχα στις 26 Αυγούστου 1793 (άρ. εγγρ. 108 – Τσελίκας). Ο Μπαλασόπουλος Πολύδωρας αφιερώνει αγρούς και ελαιόδενδρα στη μονή, όπως προκύπτει από έγγραφο που συντάχθηκε στον Κάλανο Νεζερών, στις 18 Οκτωβρίου 1795 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 115). Αναφέρεται σε έγγραφο που συντάχθηκε στις 5/11/1799 στα Νεζερά και αναφέρεται σε αφιέρωση αγρού (Τσελίκας, 119). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρού στη μονή με ημερομηνία 20 Μαρτίου 1803 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 121). Αναφέρεται σε έγγραφο ανταλλαγής αγρών που συντάχθηκε στον Κάλανο Νεζερών, στις 13 Ιουνίου 1808 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 126). Αναφέρεται σε έγγραφο πώλησης γενήματος του μετοχίου της μονής στα Μαύρα Βουνά, που συντάχθηκε στο μοναστήρι, με ημερομηνία 1η Μαρτίου 1804 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 123). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρού στη μονή «της Παναγήας ης το Νεζερό» από την καλόγρια Σοφρονία που το είχε προικώο στον Πλάτανο, το οποίο έγγραφο συντάχθηκε στην Πάτρα με ημερομηνία 10 Απριλίου 1812 και βρέθηκε στη Μ. Χρυσοποδαρίτισσας (Τσελίκας Αγ. αρ. εγγρ. 130). Αναφέρεται σε έγγραφο αφιέρωσης αγρού στη μονή με ημερομηνία 10 Ιουνίου 1812 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 131). Αναφέρεται σε έγγραφο πώλησης αμπελιού, το οποίο έγγραφο συντάχθηκε στο μοναστήρι των Νεζερών με ημερομηνία 8 Μαρτίου 1814 και βρέθηκε στη Μ. Χρυσοποδαρίτισσας. Σ’ αυτό το έγγραφο αναφέρονται: η καλόγρια Καταφυγή από του Κούμανη, ο Δήμος Καραφούσκος, ο Χρυσανθάκης Βέλος, ο πνευματικός Γερμανός, ο Ανανίας Αγγελόπουλος, ο ιερομόναχος Χριστόφορος, ο Κωνσταντής Μενούνος, ο ιερομόναχος Γαβριήλ, ο Δημητράκης Μενούνος, ο Παναγιωτάκης Μενούνος και βεκίλης ορίζεται ο Παναγιώτης Γιαννόπουλος (Τσελίκας Αγ. αρ. εγγρ. 135). Αναφέρεται σε έγγραφο Ομολογίας δανείου που δόθηκε στο Μοναστήρι των Νεζερών (Χρυσοποδαρίτισσα) από το Χριστόδουλο Λόντο, στις 24 Σεπτεμβρίου 1820. Σ’ αυτό αναφέρονται και οι: Νικηφόρος καθηγούμενος, Δημήτριος Αναγνώστης, Σπήλιος Μέγαρης, Διονύσης Τζέπηρος και Αναγνώστης Παπανικολόπουλος μαρτυρες (Τσελίκας Αγαμ. εγγρ. αρ. 172). Αναφέρεται σε έγγραφα: πώλησης ελαοδένδρων στη θέση Πουρνάρι Αλή Τσελεπή και ενοικίασης αγρού της μονής στο ίδιο χωριό (Τσελίκας, έγγρ. 133 και 199). Αναφέρεται σε έγγραφο συμφωνίας για χρηματικό ποσό που βρέθηκε στο Μοναστήρι των Νεζερών (Χρυσοποδαρίτισσα), με ημερομηνία 26 Οκτωβρίου 1820. Σ’ αυτό αναφέρονται και οι: Καλλίνικος καθηγούμενος, Ανανίας, Γρηγόριος ιερομόναχος, Γιωργάκης Αλεξόπουλος, Αναγνώστης Αλεξίου (Τσελίκας Αγαμ. εγγρ. αρ. 172α). Αναφέρεται, σε έγγραφο πώλησης αγρών, με ημερομηνία 15 Ιανουαρίου 1825, που βρέθηκε στη μονή Χρυσοποδαρίτισσας (Τσελίκας αρ. εγγρ. 181). Επίσης αναφέρεται σε έγγραφο δήλωσης παραλαβής πραγμάτων από το Νικηφόρο, τα οποία του είχε αφαιρέσει ο Νικολέτος Σοφιανόπουλος, όταν είχε πάει εκεί για να πάρει τον Παλαιών Πατρών Γερμανό (Τσελίκας Αγαμ. εγγρ. αρ. 183). Ομοίως αναφέρεται σε απόδειξη πληρωμής χρημάτων που συντάχθηκε στην Πάτρα την 20η Μαΐου 1836 και στην οποία αναγράφονται επίσης ο ηγούμενος αυτής Νικηφόρος, κάποιος Χριστοφίδης και ο πρώην Αχαΐας Θεόφιλος (Τσελίκας αρ. εγγρ. 254).

O Ηγούμενος της μονής Νικηφόρος υπογράφει τον Ιούλιο του 1825 την «Αίτησιν του ελληνικού έθνους περί προστασίας της Μεγάλης Βρετανίας» (Ν. Π. Παπαδόπουλος- Επ. Καλαβρ. 1972). ). Αναφέρεται σε έγγραφο πώλησης ερειπωμένης οικίας της μονής στου Θεριανού, που συντάχθηκε στο Μοναστήρι των Νεζερών στις 27 Φεβρουαρίου 1832. Σ’ αυτό αναφέρονται και οι: Καθηγούμενος Χριστόφορος, ο Νικηφόρος Νεζερίτης και οι ιερομόναχοι Δανιήλ και Διονύσιος. Αλλά αναφέρεται και σε έγγραφα δανεισμού χρημάτων που συντάχθηκαν στο μοναστήρι των Νεζερών με ημερομηνίες 20 και 22 Μαΐου 1832 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 204, 205, 206). Αναφέρεται σε έγγραφο για δάνειο χρημάτων που συντάχθηκε στην Πάτρα την 26η Μαΐου 1836 και στο οποίο αναγράφονται επίσης ο ηγούμενος Νικηφόρος, ο προηγούμενος της μονής Χρυσοποδαρίτισσας Χριστόφορος και ο ιερομόναχος Διονύσιος (Τσελίκας αρ. εγγρ. 255).

Στο έγγραφο που ακολουθεί φαίνεται ότι εκλέγεται ο Νικηφόρος εκπρόσωπος της μονής σ’ ότι αφορά τα κτήματά της: «4205/ αρ. πρ. 6580/ Προς το Β. Επαρχείον Κυναίθης./ Κατά την υπ’ αριθ. 564 πρόσκλησιν του Β. Επαρχείου κατά συνέπειαν της υπ. αριθ. 92: διαταγής της Β. Νομαρχίας, αχαΐας και ήλιδος, εις το να παρουσιάσωμεν τα της ιδιοκτησίας έγγραφα της μονής μας˙ δια των οποίων βαστούμε τα μετόχια, και λοιπά κτήματα της ειρημένης μονής μας./ συνελθόντες εις εν, και συσκεφθέντες εκλέξαμεν δια κοινής ψήφου μας κατά την υπ’ αρ. 2624: διαταγήν της Β. γραμματείας τον συνάδελφόν μας Κ. Νικηφόρον όστις έρχεται να παρησιασθή εις το Β. Επαρχείον προς ενέργειαν και εκτέλεσιν των ειρημένων./ Διό παρακαλούμε το Β. Επαρχείον, να ατον δεχθή και να τον γνωρίση ως ηγούμενον της ιεράς μονής μας, ειδοποιούντες αυτό τούτο, όθεν και όπου ανήκει. μένομε με το προσήκον σέβας./ τη 24 μαρτίου 1834/ η μονή Χρυσοποδαρίτησσας/ Οι ευπειθέστατοι/ πατέρες της μονής Χρυσοποδαρίτησσας,/ ο προηγούμενος Χριστόφορος/ Διονύσσιος ιερομόναχος/ Δανιήλ ιερομόναχος/ Δαμιανός μοναχός/ Γεράσιμος μοναχός» (Γ.Α.Κ. μοναστηριακά).

Αναφέρεται σε έγγραφο διορισμού επιτρόπου για την καλλιέργεια αγρών με ημερομηνία 22 Οκτωβρίου 1839 που συντάχθηκε στη μονή Χρυσοποδαρίττισσας και φαίνεται ότι η μονή είχε αμπέλια και ελαιόδεντρα στου Θεριανού (Τσελίκας αρ. εγγρ. 268). Αναφέρεται σε έγγραφο μεταβίβασης εκπληστηριάσματος με ημερομηνία 2 Σεπτεβρίου 1840 που συντάχθηκε στην Πάτρα, σε εμμάρτυρη βεβαίωση μοναστηριακής ιδιοκτησίας που συντάχθηκε στου Θεριανού με ημερομηνία 15 Μαρτίου 1841, σε έγγραφο αφιέρωσης αγρών και οικίας υπό όρους που συντάχθηκε στην Πάτρα με ημερομηνία 20 Μαρτίου 1842, Δανείου χρημάτων που συντάχθηκε στην Πάτρα με ημερομηνία 8 Μαρτίου 1843 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 269, 271, 272, 273). «Εις την μονή Χρυσοποδαρίτισσας σώζεται απόδειξις 17.8.1846 ότι εις την αποθήκην ΜπάρφΧάνκοκ και Σία παρέδωσεν ο Νικηφόρος Νεζερίτης (ηγούμενος) σταφίδα λίτρας εν. 2362. Υπογράφει δια τον οίκον Αντώνης Ιω. Κρητικός» (Κ. Ν. Τριανταφύλλου). Αναφέρεται ο καθηγούμενος της μονής Χρυσοποδαρίτισσας Νικηφόρος, σε έγγραφο διακανονισμού εξοφλησης δανείου, που συντάχθηκε στην Πάτρα με ημερομηνία 15 Μαΐου 1847 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 281). Αναφέρεται ο ιερομόναχος καθηγούμενος της μονής Χρυσοποδαρίτισσας, Χριστόφορος Δασκαλόπουλος σε έγγραφο αγοράς αγρών που συντάχθηκε στην Πάτρα στις 6 Δεκεμβρίου 1849 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 288). Επίσης αναφέρεται και σε έγγραφο εξόφλησης δανείου με ημερομηνία 2 Σεπτεμβρίου 1850 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 290). Αναφέρονται οι Χριστόφορος Δασκαλόπουλος ηγούμενος της μονής, Διονύσιος Βαρνακιώτης ιερομόναχος και Καλλίνικος Δασκαλόπουλος μοναχός, σε έγγραφο κατάσχεσης ακινήτων που συντάχθηκε στην Πάτρα στις 12 Αυγούστου 1852 (Τσελίκας αρ. εγγρ. 295). Αναφέρονται οι Διονύσιος Διαμαντόπουλος ή Βαρνακιώτης, ηγούμενος της μονής και οι Φιλόθεος Κωνσταντινόπουλος μοναχός και σύμβουλος της μονής και Γρηγόριος Στυλιανόπουλος, επίσης μοναχός και σύμβουλος της μονής (Τσελίκας αρ. εγγρ. 297). Στη μονή εμόνασε και ο Ανδρουτσόπουλος ή Παναγόπουλος Χαρίτων  (Τριανταφύλλου).

Το μοναστήρι αυτό «χρησίμευε ως καταφύγιο του απηνώς υπό του Κωλέτου και των συν αυτώ καταδιωκομένου πρωτεργάτου της Επαναστάσεως αοιδίμου Μητροπολίτου Π. Πατρών Γερμανού» (Χ. Π. Κορύλλος). Απ’ εκεί που είχε καταφύγει ο Π. Π. Γερμανός διατάχθηκε να τον συλλάβει ο Ν. Σοφιανόπουλος που είχε διοριστεί φρούραρχος Χλουμουτσίου και έτσι τον οδήγησε από τα χιονισμένα βουνά στη Γαστούνη που κατείχε ο Γκούρας (Γ. Πορετσάνος, Επετ. Καλαβρ. 1970). «Κι ο Νικολέτος ήρθε στα Νεζερά, στο μοναστήρι της Χρυσοποδαρίτισσας, μπήκε μ’ απάτη μέσα κι έπιασε τους μοναχούς Νεκτάριο και Νικηφόρο, «τους παλληκαράδες του αγώνος», κι αφού τους εβασάνισε, τους πήρε «ότι πολύτιμον πράγμα είχαν» και τα πιστόλια τους ακόμα. Και τον Π. Π. Γερμανό, αφού τον εγύμνωσαν και τον ελήστεψαν, υποβάλλοντας τον σε πολλούς εξευτελισμούς τον έσερναν μαζί τους πεζό στα Καλαβρυτοχώρια, ως ότου να φτάσουν στη Γαστούνη, όπου με την επέμβαση και την επιμονή του Γ. Δράκου, τον ηλευθέρωσαν» (Σταματόπουλος, Εσωτερ. αγώνας, τ. Α΄, σ. 456). Στη μονή Χρυσοποδαριτίσσης εναπέθεταν τα τρόφιμα που συγκέντρωναν από την επαρχία και τα γύρω χωριά για την τροφοδοσία του στρατού κατά την πολιορκία της Πάτρας την άνοιξη του 1821. Εκεί κατασκεύασαν φούρνους και διώρισαν φροντιστή τον ηγούμενο αυτής Νικηφόρο και εμοίραζαν τις τροφές τακτικά (Φραντζής, τ. Β΄, σ. 183).

Το 1889 κατά Νουχάκην, είχε 9 μοναχούς, ενώ το 1903 κατά Κορύλλον Χωρογραφία 82 και τα ετήσια έσοδα ανερχόντουσαν σε 7.337 δραχμές. Πάνω από τη μονή υπήρχαν 2-3 μύλοι επί του ποταμού, δάσος από πλατάνια, κεύκες, καρυδιές και κήποι. Το 1906 υπήρχαν 6 μοναχοί.

Από το ΦΕΚ 322/15.11.1891 προκύπτει ότι η συνδρομή της μονής Χρυσοποδαριτίσης υπέρ του ταμείου της Δημοτικής Εκπαιδεύσεως ήταν 286 δραχμές  (Τριανταφύλλου, Λεξ. 2262-3). Στο ΦΕΚ. 68/16.4.1898 αναφέρεται ότι η μονή συνεισέφερε υπέρ του κηρύγματος  του θείου λόγου 72 δρχ.

(Θανάσης Τζώρτζης).

Advertisements
This entry was posted in Άρθρα, Ιστορία and tagged . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s