Περί Χαρμπίλα.

Χαρμπίλας Θεόδ.: καπετάνιος από τη Ζουμπάτα, αγωνιστής του 1821 στην περιοχή κυρίως των Πατρών, μετείχε στη σύσκεψη των οπλαρχηγών τον Ιούλιο 1824 στη Ζουμπάτα για την ανάδειξη αρχηγού των όπλων της επαρχίας. Ομοίως στη μονή Μαρίτσης στις 5.10.1824 σε αναφορά οπλαρχηγών προς τον αρχηγό του στρατοπέδου Πατρών Ανδρ. Λόντο. (Αρχ. Λόντου Β΄ 297-8). Από έγγραφο με ημερομηνία 10.2.1825 προκύπτει ότι στην εκστρατεία των Π. Πατρών υπαγόταν στον Μπενιζέλο Ρούφο και είχε υπό τις διαταγές του 50 στρατιώτες (Γ.Α.Κ.). Τον Ιούνιο 1827 μαζί με το συγχωριανό του Νενέκο προσκύνησε τους Τούρκους αλλά στο τέλος του Ιουλίου ανένηψε και έλαβε μέρος σε πολλές μάχες κατά των Τούρκων (Θωμόπουλος 552, Λέκκας 115, 121, 146) (Τριανταφύλλου, Λεξ. 2241). Σχετικό με τον Χαρμπίλα (;) τραγούδι είναι και το παρακάτω: «Το μάθατε τι γίνηκε στου Ίσαρη[1] τον κάμπο;/ Πήρ’ ο Χαρμπίλας τη Βγενιά και τη μπιρμπιλομάτα/ την πήρ’ την πάει την Κάπελη[2], την πάει τα καμποχώρια/ πάει κι ο μπάρμπας της κοντά, κοντά περικαλιώντας:/ Δός μας Χαρμπίλα τη Βγενιά και τη μπιρμπιλομάτα/ -Κάλλιο να ιδώ το αίμα μου στη γή να κοκκινήση/ παρά να ιδώ ’γώ τη Βγενιά άλλος να τη φιλήση./» (Παπαγεωργόπουλος Σ. – λαογρ. Ζαρούχλας).

Το επώνυμο ίσως εκ του χαρμπί. Το χαρμπί ήταν όπλο κατά τον μεσαίωνα, δηλαδή μία λόγχη που εκτός από την αιχμή της κορυφής είχε και κατά την εγκάρσια έννοια δεύτερη αιχμή και τσεκούρι. Τα επόμενα χρόνια με τη χρήση του πυροβόλου όπλου το χαρμπί παρέμεινε αιχμηρό στέλεχος με θηκάρι που στην άκρη είχε ειδική διαμόρφωση για να συμπιέζει την τάπα και το μπαρούτι κατά το γέμισμα του όπλου. Μετά την απελευθέρωση, εξέπεσε και έγινε εργαλείο για την περιποίηση του ναργιλέ. Το χαρμπί σαν όπλο το έφεραν οι Αρβανίτες-κλέφτες τόσο των Αθηνών όσο και του Μοριά (Μπίρης, σελ. 303). Αναφέρεται σε έγγραφο παραλαβής πραγμάτων του καθηγουμένου Νικηφόρου της Μονής Χρυσοποδαριτίσσης από τη χήρα του Νικολέτου Σοφιανόπουλου, μεταξύ άλλων και «ένα Χαρπί ασιμοχρυσωμένο»  (Τσελίκας, 199).


[1] Ο κάμπος του Ίσαρη και το χωριό Ίσαρη ή Ίσαρι ευρίσκεται στην επαρχία Πατρών, στο Δήμο Φαρών, μετά το Βασιλικό.

[2] Περιοχή στο οροπέδιο της Φολόης αλλά και χωριό της Αχαΐας.

Advertisements
This entry was posted in Άρθρα, Ιστορία and tagged , , , , , , . Bookmark the permalink.

4 Responses to Περί Χαρμπίλα.

  1. πολυ κατατοπιστικο αρθρο , για τα πεπραγμενα των παπουδων…..μπραβο!!

    • Ο/Η tzathan λέει:

      Ευχαριστώ πολύ, αγαπητέ κύριε Χαρμπίλα….
      Χαίρομαι και που «βλέπετε» αυτά που γράφω αλλά και γιατί, κάτι θετικό που διακρίνετε, το λέτε…

      • Ευχαριστω για τα καλα σας λογια, προσπαθειες σαν την δικη σας πρεπει να αγκαλιαζονται απο ολους μας.
        Αν και η καταγωγη μου ειναι απο το Καλαμαρα Μεσσηνιας ενα μικρο και παλια πλουσιο χωριο στα συνορα του παλαιου Δημου ΕΥΑΣ (Ναζηρι) αναζητω τις ριζες τις οικογενειας,που οπως ολα δειχνουν ξεκινα απο τα Ζουμπατα.
        Εχω καποια στοιχεια και συντομα θα σας τα κοινοποιησω.
        Ευχαριστω και παλι.

      • Ο/Η tzathan λέει:

        Καλησπέρα….
        Μετά χαράς αγαπητέ Βασίλη θα αναρτήσω ό,τι στοιχεία υπάρχουν παρ’ ότι δεν αφορούν το Γκέρμπεσι που είναι το κύριο αντικείμενο του site.
        Πιστεύω στην ελευθερία διακίνησης της γνώσης και των ιδεών και ευελπιστώ με τη συμβολή όλων ότι θα εμπλουτιστεί αυτή η προσπάθεια.
        Καλό απόγευμα…

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s