Χωριό Καλαμιάς: Ο γαϊδουρόγαμος κι άλλες εθιμικές πράξεις… [σχετικές με τις Αποκριές].

(Το χωριό Καλαμιάς υπάγεται διοικητικά στην επαρχία Αιγιαλείας. Προερχόταν όμως εκ του τμήματος του τέως δήμου Νεζερών (;) που προσαρτήθηκε στον τέως δήμο Κραθίδος).

«… Ο γαϊδουρόγαμος κι άλλες εθιμικές πράξεις.

…Μέχρι πριν όμως μερικά χρόνια, θάναι 6-7, γινόταν ακόμα 3 αξιοπερίεργες τελέσεις, που τώρα θα περιγράψουμε. Μας μιλά γι’ αυτά ο Αναστάσης Παναγιωτόπουλος, 57 χρονών, απόφοιτος Δημοτ. σχολείου, που γεννήθηκε και ζει στον Καλαμιά. Αυτός είναι που διοργάνωσε τον τελευταίο «γαϊδουρόγαμο».

«Τον γαϊδουρόγαμο τον κάναμε πάντα την τελευταία Κυριακή της Αποκριάς. Τον κάναμε μαζί με τους Βουτσιμιώτες (Βούτσιμος: χωριό που βρίσκεται σ’ απόσταση 20΄ με αυτοκίνητο από τον Καλαμιά). Μαζευόμαστε τότε να ’μαστε αρκετοί και στολίζαμε έναν άντρα για νύφη και μια γυναίκα για γαμπρό.

Κάποιος από μας έκανε τον παπά. Κρατούσε για θυμιατό ένα κολοκύθι. Τα στέφανα του γάμου τα φτιάναμε από κληματόβεργες και τα κουφέτα από μυρτιές. Κινάγαμε τότε όλοι να πάμε στο χωριό όπου ήταν η νύφη να κάνουμε το γάμο. Στο δρόμο λέγαμε διάφορα τραγούδια, πειράζαμε ο ένας τον άλλο και δεν έπρεπε κανένας να παρεξηγηθεί. Πηγαίναμε όλοι καβάλα στα γαϊδούρια όπου τάχαμε ντύσει με σώβρακα και πανταλόνια. Ακόμα στα κεφάλια τους φοράγαμε σκούφιες. Σαν φτάναμε στο χωριό της νύφης κάναμε το γάμο έξω σ’ ένα χωράφι. Αυτός πού ’ταν ντυμένος παπάς κρατούσε ένα βιβλίο από τον μπακάλη κι έκανε πως έψελνε χαρίζοντας τα βερεσέδια για τα χρέη του καθενού. Αφού παντρεύαμε το γαμπρό και τη νύφη ύστερα γλεντάγαμε μέχρι το πρωΐ. Ακόμα όλοι είμασταν ντυμένοι μασκαράδες και κανένας δεν παραξηγούσε τον άλλο αν του έλεγε κανένα χοντρό αστείο.

Λέγαμε ακόμα τότε δυό τραγουδάκια που παλιά τα λέγαμε στο γάμο, αλλά τώρα στο γάμο τα λέμε μόνο με το να βαράμε το νταβούλι κι όποιος τα ξέρει τα θυμάται. Λέγαμε λοιπόν: Άσπρο κώλο πούχει η νύφη

στρουμπουλό σαν κολοκύθι. (το λέμε τώρα με την καραμούζα).

Κι απαντούσε κάποιος:

Α! πούντος, αμ πούντος, αμ πούντος (το λέμε τώρα με το ναβούλι).

Αλλά τώρα πάει, δεν κάνουμε πιά τέτοια». Αυτός ήταν ο γαϊδουρόγαμος.

Είπαμε όμως ότι έχουμε κι άλλα δύο έθιμα να αναφέρουμε. Γι αυτά μας μιλά ο ίδιος χωρικός.

«Την Κυριακή της Τυροφάγου μετά το φαγητό το βράδυ κάναμε μια σειρά από χόβολη από την μία άκρη του δωματίου στην άλλη. Πάνω σ’ αυτή βάζαμε αυγά, πρώτα του μεγαλυτέρου κι έπειτα των άλλων. Στο τέλος βάζαμε ένα του σπιτιού κι ένα των ζώων. Λέγαμε πως οποιανού έσκαγε το αυγό αυτός θα πέθαινε.

Την Στσικνοπέμπτη όποιος είχε έπρεπε οπωσδήποτε ν ασφάξει ένα γουρούνι για το καλό. Το βγάζαμε το χοιρινό έξω σε μια αυλή, του ρίχναμε λίγο αραποσίτι να τρώει γατί έπρεπε να μένει ήσυχο όταν τα σφάζαν. Καθώς τούτο έτρωγε πλησίαζαν δύο, ένας μ’ ένα τσεκούρι κι ο άλλος με ένα μαχαίρι. Εκεί που τρώει του κοπανάει ένας μία ανάμεσα στα μάτια. Ο άλλος το σφάζει. Μόλις το σφάζαν το πρώτο πού ’χαν να κάνουν είναι να βγάλουν τον καρύτζαφλο του χοιρινού και να τον ρίξουν στα κάρβουνα για να κάνουν όρεξη να φάνε.».

(Για το χωριό αυτό έχουν συλλεγεί αυτά και άλλα Λαογραφικά στοιχεία από την Παναγιωτοπούλου Μαρία του Παναγιώτη, φοιτήτρια Φιλοσοφικής, (Βυζαντινό τμήμα, έτος Β΄, 1977-78)).

Advertisements
This entry was posted in παραδόσεις κ.λ., Ήθη -έθιμα and tagged . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s