Χωριά σε Ελλάδα και Αλβανία (2).

Σοπωτό (Σλάβικο;).

Στην Αλβανία υπάρχουν 4 χωριά με το όνομα Sopot. Το ένα στην περιοχή Dibër (Debar), το δεύτερο στην περιοχή Librazhd, το τρίτο στην περιοχή Sarandë και το τέταρτο στην περιοχή Τropojë.

Στο Αλβανοελληνικό λεξικό δεν βρήκα τη λέξη sopot και κατά συνέπεια δεν γνωρίζω τι σημαίνει..

Ακολουθώντας τη διαδρομή από Αργυρόκαστρο προς Δέλβινο συναντούμε τον ποταμό Γαρδίκη ή Βελίτσα ο οποίος διέρχεται πλησίον του χωριού Σουλιάτες και εκβάλλει στον Παύλα κοντά στο Σοπωτό στη θέση Παλαιά Αυλή ή Ελαιούς[1]. Επίσης ακολουθούντες την εκ της ΒΑ. Άκρης της λίμνης Λαψίστας διακλάδωση της οδού Ιωαννίνων – Μπεράτι προς Κόνιτσα, συναντούμε την δροσερή και άφθονο πηγή Σοποτό, μετά το χωριό Δόβρα που απέχει 4 λεύγες Β. των Ιωαννίνων[2].

32

14

                                                                                                                     Το  1570 ο Μανώλης Μόρμορης διοικητής της στρατιάς της Κέρκυρας έπεισε τον γενικό επίτροπο της Βενετίας Σεβαστιανό Βενιέρι και με τους Αρβανίτες της Κέρκυρας με αρχηγό τον Μόρμορη μεταβαίνουν και καταλαμβάνουν το Σοπωτό της Χιμάρας. Κατά την άλωση της πόλης αυτής διακρίθηκαν εκτός από τον Μόρμορη, ο οπλαρχηγός Ιωάννης Βαρβάτης, γιος του Αυγουστίνου Βαρβάτη που ήταν «κουβερναδόρος» της στρατιάς της Κέρκυρας, καθώς και ο «στρατιώτης» Μανώλης Μπλέσης[3]. Στην κορυφή λόφου κοντά στο χωριό Μπόρσι της Χιμάρας βρίσκονται ερείπια του κάστρου του Σοπωτού. Σε αυτό μπορεί να φτάσει κάποιος με δυσκολία και ύστερα από πεζοπορία. Στην αρχαιότητα η περιοχή λεγόταν Μαιάνδρεια. Ανασκαφές έφεραν στο φως διάφορα αρχαία που χρονολογούνται περί το 280-275 π. Χ.

Όπως είναι γνωστό στην επαρχία Καλαβρύτων υπάρχει το Σοπωτό για το οποίο αναφέρεται ότι «…παράγεται από την αλβανική λέξη σοπότ που σημαίνει καταρράκτης…» (Π. Παπαρρηγόπουλος-Λαογραφικά Καλαβρύτων, σ. 212, ή ότι «…η λέξη είναι σλαβικής προέλευσης και υπάρχει πόλη Σόποτ στην Πολωνία στον κόλπο του Γντάσκ και το χωριό Ζόμπτεν καθώς και πύργος και βουνό στη Σιλεσία…» (Fallmerayer (τ. Α΄, σ. 311) καθώς και άλλες εκδοχές περί των οποίων βλ. «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων, Αθήνα 2014» του γράφοντος. Ίσως είναι σλαβικής προέλευσης τοπωνύμιο της Αλβανίας.

Εκτός από το Σοπωτό Αχαΐας ο Vasmer κατέγραψε: Σιοποτό Ιωαννίνων, Σιόποτο Άρτας, Σοποτόν Περραιβίας (Ελασσόνα). Επίσης αναφέρεται και το Σοπωτό δήμου Καλυδώνος Ναυπακτίας.

Συνοικία με την ονομασία Σοπωτό βρίσκεται επίσης στην Καλαμπάκα στο ΒΑ. Τμήμα της πόλης κάτω από το βράχο της Αγίας Τριάδος.

——————————————————————–

[1] Κουγιτέα, ως άνω σ.113.

[2] Κουγιτέα, ως άνω σ.125.

[3] Κώστα Η. Μπίρη: Αρβανίτες οι Δωριείς του νεώτερου ελληνισμού, Μέλισσα, 2005, σ. 206.

Ζαβλάνι.

1Βόρεια της επαρχίας Πρεμετής, του νομού Αργυροκάστρου. Γεωγραφικές συντεταγμένες του είναι 40°  21 ‘ 13΄΄  Βόρεια, 20 ° 28’ 26΄΄ Ανατολικά και αναφέρεται ως Zavalan. Από τον Μιχ. Κοκολάκη «Η Τουρκική στατιστική της Ηπείρου στο Σαλναμέ[1] του 1895» αναφέρεται στον Καζά της Πρεμετής το χωριό Ζαβαλιάνι[2] σε απόσταση 2 ωρών από την Πρεμετή με 74 χανέδες και πληθυσμό 227 άρρενες και 175 θήλεις.

Αναφέρεται «ο Fehim Zavalani ο οποίος ήταν ένας Αλβανός δημοσιογράφος και ακτιβιστής της αλβανικής εθνικής αφύπνισης. Ήταν επίσης ο συντάκτης του Bashkimi i Kombit, μίας από τις πιο σημαντικές αλβανικές εφημερίδες της εποχής. Το 1908 έγινε ένας από τους διοργανωτές επικεφαλής του Συνεδρίου του Μοναστηρίου, στο οποίο το αλβανικό αλφάβητο είχε σταθεροποιηθεί…» (wikipedia).

Υπάρχει η συνοικία της Πάτρας Ζαβλάνι κοντά στις συνοικίες Γούβα, Αγία Σοφία, Αγυιά και Ανθούπολη. Σύμφωνα με την παράδοση στην περιοχή είχαν εγκατασταθεί Αρβανίτες. Το όνομα πιθανόν από την εκεί κατοικούσα οικογένεια Ζαβλάνη (Τριανταφύλου, Λεξικό, τ. Α΄ 803). Οικογένεια Ζαβλάνη αναφέρεται στη «Χρυσοβίβλο» το 1777 στη Ζάκυνθο και επίσης αναφέρεται ότι όταν η Πελοπόννησος περιήλθε στους Τούρκους το 1769 κατέφυγε η οικογένεια με άλλους πρόσφυγες στη Ζάκυνθο αφήνοντας πίσω τα αγαθά τους στην Πάτρα, στο Αίγιο κ. ά. (Ζώης, Λεξικό, 208).

Δεν είναι βέβαιο αν αυτά τα δύο στοιχεία (Zavalan, Ζαβλάνι) σχετίζονται μεταξύ τους.

—————————————————————————-

[1] Σαλναμές: διοικητική επετηρίδα.

[2] [Από τη Συλλογή Δημοδών ασμάτων της Ηπείρου, του Π. Αραβαντινού εκδοθείσα υπό των τέκνων αυτού το έτος 1880 στην Αθήνα, μεταφέρω το εξής τραγούδι με τίτλο: «ΤΑΧΙΡ ΓΙΑΤΣΟΣ. (1750)./ Ποιος θέλ’ ν’ ακούσει κλάμματα και μαύρα μοιρολόγια,/ άς διαβ’ από την Τοσκαριά, από το Ζαβαλιάνι,/ ν’ ακούση εκεί τρεις Τούρκισσαις, ταις τρεις βαρυαίς κυράδες,/ πού κλαίνε, πού μοιρολογούν, πού χύνουν μαύρα δάκρυα./ Η μια ήταν η Βεΐζενα, η άλλ’ η αδερφή της,/ κι αυτή με τα λερόσκουτα, η μάνα του Ταχίρη./ Στο παραθύρι κάθεται, ρωτάει τους διαβάτες./ -Διαβάτες που διαβέναιτε, στρατιώτες που περνάτε,/ κάνα χαμπέρι φέρνετε από την Αλασσώνα;/ -Τον Ταχίρ Γιάτσο χτύπησαν όλ’ οι ντερβεναγάδες,/ τον Τάχο τον ελάβωσαν, ’στο γόνα και στο χέρι,/ και ζωντανό τον κίνησαν στη Λάρσα να τον πάνε,/ κι όσο να πάη στη Λάρισσαν απέθανε στο δρόμο.»./ Ο Αλβανός αυτός λήσταρχος καταγόταν από τη Ζαβαλιάνη Πρεμμετής και ήταν η μάστιγα της Θεσσαλίας].

(ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ)

Θ. Τζώρτζης.

Advertisements
This entry was posted in Ιστορία and tagged , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s