Φθαρτά και άφθαρτα κτήματα στην επαρχία των Πατρών.

Μετά την Επανάσταση του 1821, αφού εκδιώχτηκαν οι Τούρκοι από την Πελοπόννησο, όσα κτήματα ανήκαν σε Τούρκους γαιοκτήμονες ή αποτελούσαν ιδιοκτησίες  τουρκικών συμφερόντων, περιήλθαν στην κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου και απετέλεσαν τα Εθνικά κτήματα.

Σε σύνολο περίπου 4,5 εκατομμ. στρεμμάτων καλλιεργήσιμης γης στην Πελοπόννησο, τα 3 εκατομμ. στρέμματα ανήκαν σε Τούρκους και τα υπόλοιπα σε Έλληνες.

Τα Εθνικά αυτά κτήματα διακρίθηκαν σε φθαρτά και άφθαρτα.

Φθαρτά ονομαζόντουσαν τα κτήματα τα οποία ήταν δυνατό να υποστούν φθορές (σπίτια, εργαστήρια, μαγαζιά, μύλοι, ακόμα και κάποιες φυτείες π.χ. αμπέλια και ελιές).

Άφθαρτα κτήματα ήσαν η γη και καλλιέργειες αυτής με δημητριακά ή ακόμα και διάφορες φυτείες.

Μερικά από αυτά τα κτήματα καταπατήθηκαν, λόγω της αδυναμίας του ανοργάνωτου κράτους να τα προστατεύσει. Άλλα οικειοποιήθηκαν από ανθρώπους που διέθεταν ερείσματα και προσβάσεις στην εξουσία.

Από το 1834 έγινε προσπάθεια να περιοριστεί η εκποίηση εθνικών κτημάτων. Μερικά από αυτά τα κτήματα, με Β.Δ. του 1834 (Β.Δ. 22/16.6.1834, Περί των μη εν ενεργεία Αξιωματικών, Υπαξιωματικών, στρατιωτών και ναυτών του στρατού ξηράς και της Θαλάσσης), αποφασίστηκε να δοθούν σε όσους είχαν πάρει μέρος στην Επανάσταση ως στρατιωτικοί. Με έναν άλλο νόμο του 1838 (Νόμος αριθ. 1/1.1.1838 περί παραχωρήσεως Εθνικών γαιών εις τους φαλαγγίτας) παραχωρήθηκε εθνική γη σε Φαλαγγίτες για την αποκατάσταση αυτών.

Στην Αχαΐα και κυρίως στην επαρχία Πατρών[1], μεταξύ πολλών άλλων, αναφέρονται και τα εξής εθνικά φθαρτά κτήματα, τα οποία, όπως προκύπτει από το με ημερομηνία 27.4.1837 έγγραφο του τότε βασιλιά Όθωνα, απεφασίσθη να εκποιηθούν, χωρίς να βλαφτούν οι τυχόν προϋπάρχουσες συμφωνίες ενοικίασης:

Στη Μιτόπολη μύλος του Αρναούτογλου αξίας σε δρχ. 700.

Στου Κάλφα μύλος του Μεχμέτ Αγά Μουλά Χουσεϊνόπουλου αξίας 1030 δρχ. και οικόπεδο Μουλά Χούσου αξίας 620 δρχ.

Στο Χαΐκάλι μύλος και νεροτριβή του Σκούταγα αξίας 2230 δρχ.

Στη Χαλανδρίτσα μύλος και νεροτριβή του Τζιτζέμινη αξίας 2570 δρχ. και ελαιοτριβείο του Αρναούτογλου αξίας 700 δρχ.

Στην Κάτω Αχαγιά αλευρόμυλος και ριζόμυλος του Σεΐταγα αξίας 1460 δρχ. και μαγαζί του Σεΐταγα αξίας 800 δρχ.

Στου Μπούκουρα μύλος του Σεκήρ Αχμέτ αξίας 730 δρχ. και οικόπεδο του ιδίου αξίας 330 δρχ.

Στο Μπεχράμι ελαιοτριβείο Μουλά Ιμάναγα Λαλόπουλου αξίας 305 δρχ.

Επίσης αναφέρονται πολλοί ελαιώνες στην περιοχή της Δύμης αλλά και σε άλλες περιοχές, χωρίς ακριβή στοιχεία και όρια.

——————————————————————–

[1] Για την επαρχία Καλαβρύτων, ευελπιστώ ότι θα με αξιώσει ο Θεός να συγκεντρώσω τα αντίστοιχα στοιχεία, τα οποία μπορεί (αφού συγκεντρωθούν και επεξεργαστούν) να αποτελέσουν συμπλήρωμα του πονήματός μου: «Ιστορικό Λεξικό της επαρχίας Καλαβρύτων».

Πηγή: Γ.Α.Κ.

Θ. Τζώρτζης.

Advertisements
This entry was posted in Ιστορία and tagged , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s