Περί του Γκέρμπεσι…

Φίλοι Γκερμπεσιώτες,

Στο βιβλίο που έχω γράψει για το Γκέρμπεσι «Γκέρμπεσι Διαδρομή στους αιώνες – Αθήνα 2003» στη σελ.74 κ. ε. ανέφερα για το αρβανιτοχώρι Γκέρμπεσι. Ανέφερα δηλ. πότε δημιουργήθηκε, γιατί είναι αρβανιτοχώρι, ανέφερα για τους Γκερμπέσηδες, για τα δύο χωριά στην Αλβανία που λέγονται Γκέρμπεσι στην περιοχή Φιέρι και στην περιοχή Τομορίτσα και μάλιστα έχω παραθέσει και σχετικό χάρτη κ.λ.

Εξηγούσα δε ότι οι επικεφαλής capo (στη συγκεκριμένη περίπτωση ο Γκέρμπεσης ή οι Γκερμπέσηδες) σε ανάμνηση του χωριού καταγωγής τους είχαν πάρει αυτά τα επώνυμα και σε ανάμνηση επίσης του μέρους καταγωγής τους ονόμασαν στην Ελλάδα τους τόπους που τους εγκατέστησαν αυτοί που τους έφεραν.

Αυτά αναφέρονται και στο παρόν blog. Αυτά αναφέρουν και διάφοροι ιστορικοί στους οποίους αναζήτησα τα στοιχεία, αλλά και άλλες πηγές, τις οποίες πάντα παραθέτω.

Τίποτα λοιπόν απ’ αυτά αλλά και από όσα άλλα έχω γράψει δεν αποτελεί έκθεση ιδεών, αλλά είναι προϊόν έρευνας και μόχθου και αυτό διότι σέβομαι τους αναγνώστες αλλά κυρίως τον εαυτό μου.

Τελευταία περιήλθαν σε γνώση μου διάφορες ανώνυμες αμφισβητήσεις ότι δεν είναι το Γκέρμπεσι αρβανιτοχώρι κ.λ. αλλά είναι Τουρκοχώρι. Αυτά αβασάνιστα λέγονται και μάλιστα από ανθρώπους που δεν γνωρίζουν ή και από ανθρώπους που θάπρεπε να γνωρίζουν, όπως επίσης στο «παρασκήνιο» ψιθυρίζεται ότι το βιβλίο περιέχει ανακρίβειες και τάχα είναι διατεθειμένοι κάποιοι με ξένη προς τα «γράμματα» ασχολία να μου κάνουν υπόδειξη πως θα ήθελαν να το είχα γράψει.

Αγαπητοί φίλοι, αυτός εδώ ο χώρος είναι ελεύθερος να εκφραστεί η τεκμηριωμένη αρχικά, αλλά και η έστω αβάσιμη στη συνέχεια, άποψη οποιουδήποτε, για συναφή προς το αντικείμενο του blog θέματα, αλλά αυτό θα γίνει φανερά για να μπορούν όλοι να το διαβάσουν και να κρίνουν.

Αν λοιπόν έχετε αποδεικτικά γραπτά που να θεμελιώνουν μια άλλη άποψη (λ.χ. ότι το Γκέρμπεσι είναι Τουρκοχώρι, ή ότι το βιβλίο περιέχει τις χ, ψ, ανακρίβειες) θα ήθελα να μου τα στείλετε για να τα δημοσιεύσουμε εδώ, επώνυμα, ώστε να πληροφορηθούν οι αναγνώστες «την αλήθεια», να κρίνουν και έτσι να συμβάλετε στην διαμόρφωση της ιστορίας του τόπου.

Αυτό το έχω ζητήσει και στο παρελθόν αλλά ουδείς ανέφερε κάτι.

Προσωπικά δεν τρέφω ούτε συμπάθεια ούτε αντιπάθεια στους Αρβανίτες. Όμως δεν μπορούμε να αλλοιώσουμε την ιστορία.

Οι παλαιότεροι γνωρίζουν ότι δεν έλεγαν «Πάμε στο Γκέρμπεσι:» αλλά έλεγαν «Πάμε στου Γκέρμπεση!». Δεν έλεγαν «Πάμε στο Μάνεσι, στο Μοίραλι, στο Λόπεσι, στο Μουρίκι, στο Καρούσι κ.λ. !» αλλά έλεγαν «Πάμε στου Μάνεση, στου Μοίραλη, στου Λόπεση, στου Μουρίκη, στου Καρούση κ.λ.!». Τα τελευταία χρόνια καθιερώθηκε λανθασμένα κατά τη γνώμη μου αυτά τα χωριά και πολλά άλλα, αντί «η» να παίρνουν «ι» στο τέλος και να γίνονται γένους ουδετέρου . Έτσι ένα χωριό έπαψε να υποδηλώνει ότι ανήκε, όταν τουλάχιστον δημιουργήθηκε, σε κάποιον οικιστή και συμβαλλούσης της μετονομασίας από το κράτος, δυσκόλεψε η κατανόηση της προέλευσής του.

Στη συνέχεια θα σας παραθέσω την ετυμολογία του χωριού Γκέρμπεσι, όπως ο Πανεπιστημιακός καθηγητής Χαράλαμπος Π. Συμεωνίδης την παραθέτει στο δίτομο έργο του: «Ετυμολογικό Λεξικό των Νεοελληνικών Οικονυμιών» – Κέντρο Μελετών Ιεράς Μονής Κύκκου Λευκωσία – Θεσσαλονίκη 2010.

πρόχειρο
(Για διευκόλυνση δε της ανάγνωσης αυτού διευκρινίζω τις συντομογραφίες: αλβαν. = αλβανικής***, πβ. = παράβαλε, οικων. = οικονύμιο, < = προέρχεται από, επθμ. = επίθημα, επών. = επώνυμο, ελλ. = ελληνικό, σλαβ. = σλαβικό, τοπων. = τοπωνύμιο).

Εδώ βέβαια ο καθηγητής, (7 χρόνια μετά την έκδοση του βιβλίου μου) αναφέρει μόνο το Γκέρμπεσι της περιοχής Φιέρι. Υπάρχει όμως και το δεύτερο Γκέρμπεσι όπως πιο πάνω ανέφερα.

Επίσης, όπως διαπιστώνετε, ο καθηγητής από διαφορετικές πηγές έχει τις πληροφορίες που καταγράφει.

Συμπερασματικά: προκύπτει ότι το Γκέρμπεσι είναι αλβανικό οικωνύμιο (οικωνύμιο: όνομα κατοικημένης περιοχής) και ότι οι Αλβανοί το πήραν από το σλάβικο grba. Επίσης ότι από το οικωνύμιο δόθηκε το αλβανικό επώνυμο Γκέρμπεσι(ς) και το ελληνικό επώνυμο Γκέρμπεσης.

Ύστερα απ’ αυτά, παρακαλώ όποιον θέλει να εκφράσει την άποψη του να την στήλει στο mail του Blog, και θα την αναρτήσω.

———————————–

*** Διευκρινίζεται (από τον καθηγητή) ότι: Το αλβ(ανικός) [ισοδυναμεί με τον όρο αρβαν(ίτικος), όταν αναφέρεται στη γλώσσα των αλβανοφώνων της Ελλάδος].

Θ. Τζώρτζης.

Advertisements
This entry was posted in Ιστορία and tagged . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s